Кіріспе

Арундати – индуизмдегі жеті қасиетті адамдардың (Саптартши) бірі Васиштаның әйелі.

Этимология

Арундати деген санскрит тілінде сөзбе-сөз "күн сәулесімен шайылу" дегенді білдіреді, мұндағы "арун" - "күн сәулесі", ал "дхати" - "шайылу" мағынасын береді.

Аңыз

Арундатидің дүниеге келуі мен өмірі түрлі индус діни кітаптарында еске алынады. Арундатидің тууы Шива Пурана мен Бхагавата Пуранада кездеседі. Брахманың Арундатиге берген нұсқауы Рамчаритманастың Уттара Кандасында сипатталған. Вишвамитра мен Васишт арасындағы кикіреу, оның салдарынан оның жүз ұлының қаза тауып, Вальмикидің Рамаянасының Балакандасында баяндалған. Махабхарата мен бірнеше Брахман кітаптарында оның ұлдары, оның ішінде Шакти және немересі Парашара туралы айтылады. Арундатидің Сита мен Рамамен болған кездесулері Рамаяна, Рамчаритманас және Виная Патрикада жазылған. Шиваны Парватиге үйленуге көндірудегі оның рөлі Калидасаның Кумарасамбхаваның алтыншы кантосында суреттелген. Бхагавата Пуранаға сәйкес, Арундати – Кардама мен Девахутидің тоғыз қызының сегізіншісі. Ол Парашараның әжесі, ал Вьясаның арғы әжесі. Махабхаратада Арундати жеті данаға дейін насихат айтқан аскет ретінде сипатталған. Сондықтан Агнидің әйелі Сваха, Саптаршидің қалған алты көрушісінің әйелдерінің кейпін қабылдаса да, Арундатидікіне еліктей алмады. Эпоста сондай-ақ, бір кезде 12 жыл бойы жаңбыр жаумай, жеті дана тамырсыз, жеміссіз қиналып, оның Шиваны қуантқаны туралы айтылады. Оның тазалығы мен күйеуіне адалдығы Махабхаратада теңдесі жоқ деп бағаланады. Ай күнтізбесінің екінші жарқын күні, Чайтра айында, оның құрметіне Үндістанның кейбір аймақтарында күйеуі тірі әйелдер ораза ұстайды. Бұл оразаны ұстаушылардың жесірлік көрмейтініне сенімді. Арундати жұлдызының айқындығы нашар болғандықтан, адам өлімге жақын болғанда оны көре алмайды деген сенім бар. Оның нашар көрінуіне байланысты, Арундати жұлдызын сатылап көрсетеді, алдымен жарқын жұлдыздарды көрсетіп, содан кейін оған қатысты әлсіз Арундати жұлдызына назар аударады. Санскрит тіліндегі «Арундатидарсаньяха» (अरुन्धतीदर्शनन्यायः) деп аталатын мақал, белгілі нәрсе арқылы белгісізді анықтау мағынасында қолданылады және Арундати есімімен аталған.