Кіріспе

Балық түрлері

Апельсин қанатты анемон балығы (Amphiprion chrysopterus) – Помацентридалар тұқымдасына жататын, балуан балықтар мен дамастарға жақын теңіз балығы. Ол Батыс Тынық мұхитында, Ұлы Барьер рифінің солтүстігінде, Квинсленд (Австралия) мен Жаңа Гвинея аралығында, сондай-ақ Маршалл және Туамото аралдарына дейінгі аймақта, су бетінен 20 метрге дейінгі тереңдікте кездеседі. Оның ұзындығы 17 см-ге жетеді.

Анемон балықтың ерекшеліктері

Клоунбалық немесе анемондау балық – бұл балықтар, олар табиғатта теңіз анемондарымен симбиоздық қарым-қатынас жасайды және қожайын анемонының уландыратын сырғаларына бейтарап болады. Теңіз анемоны клоунбалықты хищниктерден қорғайды, сондай-ақ анемонданың тамағынан қалған қалдықтармен және кейде өлген анемонда сырғаларымен қоректендіреді. Ал клоунбалық анемонды хищниктер мен паразиттерден қорғайды. Клоунбалықтардың мөлшері кішкентай, түрлеріне қарай сары, қызғылт сары немесе қызыл немесе қара түсті болады, ал көптеген түрлерінде ақ жолақтар немесе дақтар кездеседі. Түрлер ішінде түс өзгерістері болуы мүмкін, көбінесе таралу аймағына байланысты, сонымен қатар жынысына, жасына және анемонына қарай. Бұл балықтар Үнді, Тынық мұхиттарының және Қызыл теңіздің жылы суларында, қорғалған рифтерде немесе жақын лагуналарда кездеседі. Клоунбалықтар тобында қатаң үстемдік иерархиясы бар. Ең ірі және агрессивті балық – аналық, ол иерархияның жоғарғы сатысында тұрады. Бір топтағы екі клоунбалық – аталық және аналық – сыртқы ұрықтандыру арқылы көбейеді. Клоунбалықтар тікелей гермафродиттер, яғни алдымен аталыққа айналып, жетілгеннен кейін аналыққа айналады. Олар негізінен планктондық копеподтармен, балдырлармен, эхиуроид және сипункулоид құрттарымен, сондай-ақ пелагикалық туникаттармен қоректенеді. Ересектер әдетте рифтер мен беткейлерде тіршілік етеді. Олар жұмыртқалайды, көбейту кезінде жұптасу анық байқалады. Жұмыртқалар теңіз түбіне жабысады. Аталықтары жұмыртқаларды күзетіп, ауамен қамтамасыз етеді.

Сипаттама

Балықтың денесі қысқа және терең, ал басы кішкентай. Дене жиектері көбінесе сары, орта тұсы сары қоңырдан қара қоңырға дейін, екі тік ақ жолағы бар – біріншісі көздің артында, екіншісі анус алдында орналасқан. Желбезектері сарыдан қызғылт сарыға дейін. Жастар көлденең апельсин түсті. Құйрық қанаттары көбінесе ақ немесе сары болады және шығу тегіне қарай өзгереді (Фиджи және Тонга аймағындағы балықтардың құйрықтары сары, ал Маршалл және Соломон аралдарындағы балықтардың құйрықтары ақ). Дорсаль тіректердің саны 10–11, ал жұмсақ дорсаль сәулелердің саны 15–17. Екі анальдық тірек және 13–14 анальдық жұмсақ сәуле бар. Оның ұзындығы 17 см-ге жетеді.

Түстердің өзгеруі

Жалпы қаралау балықтар Mertens' carpet sea anemone, Stichodactyla mertensii түріндегі теңіз анемонымен байланысты. Heteractis crispa түрі қоңыр ересек балықтармен және жас балықтармен байланысты. Heteractis aurora (бедақты теңіз анемоны) түріне тек қызғылт немесе қоңыр жас балықтар ғана байланысты.

Ұқсас түрлер

A. chrysopterus үш басқа түрмен шатастырылуы мүмкін, олардың таралған аймақтары бір-бірімен тоғысады: A. akindynos, A. clarkii және A. tricinctus. A. chrysopterus A. akindynos-қа қарағанда көбінесе қараңғырақ болады, ал қара таз және анальды қанаттарының болуы A. akindynos-тан ажыратады. А. clarkii-де ортаңғы немесе құйрық жолағы кеңірек болады. A. tricinctus-тың да құйрық жолағы болады, егер ол толығымен қара болмаса.

Таралуы және мекендейтін ортасы

A. chrysopterus Батыс Тынық мұхитында, Ұлы Барьер рифінің солтүстігінде, Квинсленд пен Жаңа Гвинея арасындағы, Маршалл және Туамото аралдарына дейінгі аймақта, беткейден 20 метрге дейін кездеседі.