Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ван Келиан – Малайзияның Перлис штатында, Малайзия-Таиланд шекарасында орналасқан ауыл. Бұл ауыл бұрын туристер арасында танымал болған, себебі оның жерінде екі елдің шекарасында орналасқан базар жұмыс істеген. Бірақ, 2015 жылы аймақта адам саудасының құрбандарының жаппай қабірлері табылғаннан кейін бұл ауыл танымалдылығын жоғалтты және содан бері осы жағдаймен белгілі болды. Сондай-ақ, бұл жер Таиландқа шағын шекаралық өткелдің орналасқан жері.
Wang Kelian is a village in Perlis, Malaysia located on the Malaysia Thailand border. The village was popular with tourists as it was the location of a border market, which straddles both sides of the border. However, it has lost it popularity following the discovery of mass graves of the victims of human trafficking in the area in 2015, for which it is now known for. It is also the location of a minor border crossing into Thailand.
География
Ван Келиан Малайзияның Перлис штатының солтүстік бөлігінде орналасқан және Малайзия түбегіндегі ең солтүстік ауылдардың бірі. Ван Келиан карстық Накаван тауларының етегінде орналасқан және моготтармен қоршалған. Каки Букиттен және Перлистің қалған бөлігінен келетін Перлистің R15 мемлекеттік тас жолы Ван Келианға жету үшін төменгі өткелден өтуі керек. Перлистің R15 мемлекеттік тас жолы Ван Келианды Перлистің қалған бөлігімен Каки Букит кішкентай қаласы арқылы 10 км оңтүстікке байланыстырады. Таиланд шекарасынан өту Ван Келиан ауылынан солтүстікке қарай шамамен 4 км жерде орналасқан. Перлистің Таиландқа негізгі шекаралық өткелі орналасқан Паданг-Бесар 20 км қашықтықта, ал штаттың астанасы Кангар оңтүстікке қарай 33 км жерде. Шекара арқылы өту кезінде R15 тас жолы 4184 тас жолына қосылады, ол Сатун қаласына баратын басты жол – 406 тас жолына жалғасады.
Wang Kelian is located in the northern part of the Malaysian state of Perlis, and is one of the northernmost villages in Peninsular Malaysia. Wang Kelian is located at the foot of the karstic Nakawan Range and is surrounded by mogotes. Coming from Kaki Bukit and the rest of Perlis, Perlis State Route R15 has to climb over a low pass to reach Wang Kelian. Perlis State Route R15 connects Wang Kelian with the rest of Perlis via the small town of Kaki Bukit about 10 km south. The border crossing into Thailand is located about 4 km north of Wang Kelian village. Padang Besar, where Perlis' main border crossing into Thailand is located, is 20 km away while Kangar, the state capital, is 33 km to the south. At the border crossing, Road R15 connects to Route 4184 which joins Route 406, the main road to Satun town.
Шекаралық нарық
Ауыл туристер мен жергілікті тұрғындар үшін танымал болды, себебі шекараның екі жағында үлкен базар орналасқан. Малайзия мен Таиланд үкіметтері адамдарға ешқандай құжатсыз, тек базар аумағында сауда жасау үшін шекарадан еркін өтуге рұқсат береді. Малайзия азаматтары шекарадан өту үшін жеке куәліктерін көрсетуі керек, ал Таиланд азаматтары ешқандай құжатсыз өте алады. Құжатсыз келушілердің қозғалысы шекарадан 1 км радиуста ғана шектеледі. Дегенмен, 2015 жылы жақын жердегі ормандарда адам саудасының құрбандарының жаппай қабірлері мен заңсыз транзит лагерьлері табылғаннан кейін Малайзия үкіметі шекарадан өту рәсімдерін күшейткеніне байланысты, базардың танымалдылығы төмендеді. Сол жылдың сәуір айында Малайзия үкіметі шекара арқылы еркін өтуді тоқтатты, себебі адам саудагерлері осы мүмкіндікті Таиландтан Малайзияға құрбандарды әкелу үшін пайдаланған деген хабарлар тарады. Малайзия полициясы лагерьлер туралы қашан білгеніне қатысты әртүрлі мәліметтер пайда болды, сондай-ақ полицияның жасырын әрекеттеріне қатысты айыптаулар да болды, себебі тергеу аяқталмас бұрын лагерьлер жойылған деген ақпарат тарады. 2019 жылы Малайзия үкіметі Патшалық сауал комиссиясын құрды. 2021 жылдың желтоқсан айында бір депутат комиссияның есебін жария етуге шақырды.
The village was a popular destination for tourists and locals, because there is a huge market on both sides of the border. The governments of Malaysia and Thailand allow people to move freely across the border to shop within the confines of the market without the need for any documents. Malaysians need to produce their identification card to cross border, while Thai nationals can cross without any documentation. Document free visitors are confined to 1 km radius from the border crossing. The popularity of the market however took a hit as the Malaysian government tightened border crossing procedures following the discovery of mass graves of the victims of human trafficking and illegal transit camps in the nearby jungles in 2015. In April that year, the Malaysian government stopped the free flow of cross border visitors, as this was reportedly exploited by the human traffickers to bring the victims into Malaysia from Thailand. Conflicting reports have emerged as to when the Malaysian police had knowledge of the camps and accusations of a cover up by the police have also been made as reports emerged that the camps were destroyed before investigations were completed. A Royal Commission of Inquiry was set up by the Malaysian government in 2019. In December 2021, a member of parliament called for the report of the inquiry to be made public.