Кіріспе

Дорсальды рафе ядросы – рафе ядроларының бірі. Ол ми сабасының орта сызығында орналасқан. Оның ростральды және каудальды бөлімшелері бар: Дорсальды рафе ядросының ростральды бөлігі интерфаскулярлық, вентральды, вентролатеральды және дорсальды кіші ядроларға бөлінеді. Дорсальды рафе ядросының проекциялары топографиялық тұрғыдан әртүрлі екені анықталды, сондықтан кіші ядролар проекциялары бойынша өзгешеліктерді көрсетеді.

Эфференттер

DRN гиппокамптық құрылымға, лимбикалық жамбасқа және миндаль безіне серотонергиялық эфференттер жібереді (осы эфференттер есте сақтау процесін реттеуге қатысады).

Серотонергиялық нейротрансмиссия

Дорсальды рафе – ең ірі серотонергиялық ядро және алдыңғы миға серотонинмен қамтамасыз етудің маңызды бөлігін құрайды. Серотонергиялық нейрондар дорсальды рафе ядросының барлық бөліктерінде кездеседі және басқа жасушаларға қарағанда ірілеу болады. Ростральді бөліктерінде субстанция P синтездейтін жасушалардың көп саны табылады, олардың көпшілігі серотонин мен субстанция P-ні бірге өндіреді. Ростральді дорсальды рафеде катехоламин синтездейтін нейрондар тобы да бар, бұл жасушалар салыстырмалы түрде үлкен болып көрінеді. Дорсальды рафе ядросы пресинаптикалық серотонин 5 HT1A авторецепторларына толы, және осы аймақтағы селективті серотонин кері сіңіруге қарсы препараттардың (ССКИ) әсері олардың антидепрессанттық әсерінің басталуына дейін кешігуге себеп болады деп саналады.

Налоксонмен индукцияланған морфинді қабылдаудан бас тарту

Дорсальды рафе ядросы налоксонмен шақырылған морфинге тәуелділіктен айығумен де байланысты. Дорсальды рафе ядросында эндогендік опиоидты рецепторлардың бар екені және оның жоғары және төмен қарай реттеуші ретіндегі басты орын екені белгілі. Pourshanazari және авторлар 2000 жылғы мақаласында, дорсальды рафе ядросын электрмен стимуляциялау морфинге тәуелділіктен айығу белгілерін жеңілдете алатынын көрсетті. Бұл қызықты нәтижелер, бірақ ми сабасының басқа бөліктеріне электр зарядының таралуын бақылау жоқ. Зарядтың ядролық рафе магнусқа таралып, егеуқырлардың ауырсынуын басуы мүмкін. Мұндай шағын аймаққа зарядтың таралуының ықтималдығы жоғары екенін, сондай-ақ рафе магнусқа баламалы байланыс бар екенін ескерсек, бұл нәтижелерге күмән тудыруға болады.

Нарколепсия

Wu M. F. және басқалар нарколепсияға қатысты дорсальды рафалық ядроны зерттеді. Бұл логикалық, себебі рафеялық ядролар ұйқы мен ояну циклінде маңызды рөл атқарады. Катаплексия – бұл нарколепсияның белгісі, онда адам қоршаған ортаның толыққанды түсінігін сақтайды, бірақ барлық бұлшықет тонусын жоғалтады. Бұл, көздерден басқа барлық бұлшықет тонусының жоғалуымен сипатталатын REM ұйқысы кезінде болатын жағдайдан өзгеше деп есептеледі. Дорсальды рафалық ядро локус коэрулеус және туберомамиллярлық ядромен бірге бүйірлік гипоталамусқа проекция жасайды. Бұл үш ядроның нейротрансмиттерлері – серотонин, норадреналин және гистамин, сәйкесінше, бүйірлік гипоталамусқа проекция жасайды. Бұл нейротрансмиттерлер ояу күйде толық белсенді, REM емес ұйқы кезінде жартылай белсенді, ал REM ұйқысында белсенділігі дерлік тоқтатылады. Понтин зақымданулары бар мысықтарда қалыпты атония байқалмайды, дорсальды рафалық ядро қалыпты жағдайлардағы белсенділіктің тоқтауына қарамастан, толық белсенді болады. Мефенезин деп аталатын бұлшықеттерді босаңсытатын препарат дорсальды ядроның белсенділігін төмендетіп, сондай-ақ ояу күйде атонияны тудыратын карбахолдың микроинъекцияларының әсерін күшейтеді.

Депрессия және өз-өзіне қол жұмсау

Ростральді рафе ядролары, медиандық рафе ядросы және әсіресе дорсальді рафе ядросы ұзақ жылдардан бері депрессиямен байланыстырылып келеді. Кейбір зерттеулер депрессиямен ауыратын адамдарда дорсальді рафе мөлшерінің кішірейе түсуі мүмкін екенін, ал парадоксалды түрде, өз-өзіне қол жұмсаған адамдарда жасуша тығыздығының артатынын көрсетеді.

Басқа жануарлар

Дорсальды рафаның бүйірлік бөліктеріндегі жасушалардың санының көбеюі приматтарға (адамдарды қоса алғанда) тән қасиет.

Зерттеу

Тышқанның арқалық рафе ядросының аксондарының 10% амигдалаға бағытталғаны көрсетілген, ал орташа өлшемді жасушалар ғана каудатқа, путаменге және иіс шарбағына проекция жасайды.