Кіріспе

Югослав коммунисі Стьепан Филипович (27 қаңтар 1916 – 22 мамыр 1942) – 1941 жылғы партизандық көтеріліс кезінде Вальево партизандық отрядының «Колубара» ротасын басқарған югослав коммунисі. 1942 жылы Вальевода тұтқындалып, атылды. Оның өлімге кезінде түсірілген суреті Екінші дүниежүзілік соғыста фашизмге қарсы күрестің символына айналып, басқалармен қатар, Нью-Йорктегі Біріккен Ұлттар Ұйымы ғимаратында көрмеге қойылды. 1949 жылы Югославияның Халық қаһарманы атағы берілді.

Өмірбаян

Стьепан Филиппович 1916 жылдың 27 қаңтарында Опузенде (қазіргі Хорватия) Антон мен Ивка Филипповичтің бесінші баласы ретінде дүниеге келді. Ол этникалық хорват болған. 1937 жылы еңбек қозғалысына қатысты, бірақ 1939 жылы тұтқындалып, бір жылға бас бостандығынан айырылды. 1940 жылы Югославия Коммунистік партиясына мүше болды.

Өлім

Филипович 1941 жылы Вальеводағы (қазіргі Сербия) Партизандардың Тамнавско-Колубарски отрядының командирі болды. Ол 1941 жылғы 24 желтоқсанда Коста Печанацтың четниктері қолға түсірді және 1942 жылғы 27 мамырда Сербия мемлекеттік күзетінің бөлімшесі Вальевода асып тастады, оның жасы 26-да болған. Арқан мойнына салынар кезде, Филипович қолдарын көтеріп, "Смерть фашизму, свобода народу!" деп ұран салды. ("Фашизмге өлім, халыққа бостандық!") Ол Югославия халқын қарсылық көрсетуге шақырды және оларға қарсылықты ешқашан тоқтатпауға шақырып өтінді. Осы сәтте түсірілген фотосурет кеңінен таралды және антифашистік қарсылықтың символына айналды. Оның бейнесімен Филиповичтің мүсіні құйылды. Филипович 1949 жылғы 14 желтоқсанда Югославияның Ұлттық Батыры атанды. Вальево қаласында оған арналған "Стеван Филипович" ескерткіші орнатылған. 1968 жылы оның туған қаласы Опузенде де ескерткіш орнатылды, бірақ 1991 жылы бұзылды.