Кіріспе

Американдық натуралист (1855–1934) британдық биолог және полярлық саяхатшы

Эдвард Уильям Нельсон (8 мамыр 1855 – 19 мамыр 1934) – американдық натуралист және этнолог. Ол үлгілерді жинаушы және белгілі дала натуралисі болды, сондай-ақ жануарлар мен өсімдіктер фаунасын зерттеуге арналған бірнеше экспедицияға қатысты. Ол Клинтон Харт Мерриаммен бірге Өлім аңғары экспедициясына қатысқан топтың мүшесі болды. Ол сонымен қатар Йосемити аңғарын да зерттеді. Оның құрметіне бірнеше омыртқалы жануарлар түріне ат қойылған.

Өмірбаян

Нельсон 1855 жылдың 8 мамырында Нью-Гэмпшир штатының Манчестер қаласында Уильям мен Марта Нельсонның тұңғыш ұлы болып дүниеге келді. Әкесі Одақ армиясына қосылғанда және анасы Балтиморға медбике болып кеткенде Нельсон мен оның інісі Адирондак тауларында анасының ата-анасымен бірге тұрды. Осы жерде ол жабайы табиғатқа ғашық болды. Нельсон әкесі Азамат соғысында қаза болғаннан кейін Чикагоға көшіп келді, ал анасы киім тігу ісін ашты. 1871 жылы оның үлкен жәндіктер жинағы Чикаго өртінен жойылды, нәтижесінде отбасы баспанасыз қалды. Осы кезде ол жәндіктерден құстарға қызығушылық таныта бастады. 1872-1875 жылдары ол Кук округінің мұғалімдер даярлайтын мектебінде оқыды, онда директор В.В. Уэнтворт оны қолдады. Нельсон Генри Хеншоу мен Эдвард Дринкер Коуппен де танысты, олар оның құстарға деген қызығушылығын дамытуға көмектесті. 1877 жылы Нельсон АҚШ Армиясының сигнал корпусына қосылды. Спенсер Фуллертон Бэйрд алыс орналасқан станцияларға сигнал офицерлерін таңдауға жауапты болды және жергілікті флора мен фаунаны зерттеуге дайын ғылыми білімі бар адамдарды іздеді. Бэйрд Нельсонды Аляска штатындағы Сент-Майкл қаласына жіберді. Оның құрметіне Ammospermophilus nelsoni, Chaetodipus nelsoni, Dicrostonyx nelsoni, Dipodomys nelsoni, Heteromys nelsoni, Megadontomys nelsoni, Neotoma nelsoni, Oryzomys nelsoni, Xenomys nelsoni және Nelsonia туысы аталған кеміргіштер бар. Сонымен қатар, Cryptotis nelsoni деген ескекшіл де Нельсонның есімімен аталған. Нельсонның сүт жыланынан басқа, оның құрметіне тағы төрт бауырымен жорғалаушы аталды: Нельсонның анолесі, Нельсонның ағаш кесірткесі, Нельсонның тікенді кесірткесі және Нельсонның дақты тасбақасы. Ол 1921-1923 жылдары Америкалық сүтқорекшілер қоғамының президенті болды. Ол сондай-ақ Америкалық орнитологтар одағының және Вашингтон биологиялық қоғамының президенті қызметін атқарды. Ол ешқашан үйленбеді. 1973 жылы ботаниктер Х. Роб. және Бреттелл Мексика мен Гватемалада өсетін, Asteraceae тұқымдасына жататын Nelsonianthus гүлді өсімдіктер туысын жариялады, ол да Нельсонның құрметіне аталды.