BBC HD телеарнасы: Тарихы мен тоқтатылуы

Кіріспе

Жоғары анықтамалы телеарна, бұрынғы Ұлыбритания арнасы

BBC HD – BBC-ге тиесілі жоғары анықтамалы телеарна. Арна бастапқыда 2006 жылдың 15 мамырынан бастап сынақ ретінде іске қосылып, 2007 жылдың 1 желтоқсанында толыққанды қызмет көрсетуге көшкен, ал 2013 жылдың 26 наурызында жабылды. Ол тек түстен кейін және кешке ғана хабар тарататын, және жоғары анықтамалы форматта түсірілген материалдарды ғана көрсететін – басқа арнамен бір уақытта немесе HD бағдарламасын қайталап беру арқылы. Арнада Top Gear, Doctor Who және Hustle жаңа эпизодтары, Planet Earth, Bleak House және Torchwood сияқты HD бағдарламаларын қайталау, сондай-ақ The Proms, Wimbledon, Eurovision ән байқауы және FIFA әлем чемпионаты сияқты ірі шаралардың тікелей эфирде көрсетілімдері ұсынылды. Арна 2013 жылдың 26 наурызында сағат 01:20-де соңғы рет жабылды және бюджеттің қысқартылуына байланысты, ішінара, BBC Two HD арнасымен алмастырылды.

Сот

BBC HD 2006 жылғы 15 мамырда бағдарламаларды HD форматында тарату мүмкіндігі мен техникалық жарамдылығын сынау мақсатындағы сынақ станциясы ретінде хабар таратуды бастады. HD үшін арнайы түсірілген алғашқы бағдарлама 2006 жылғы 27 мамырда көрсетілген "Жер планетасы" табиғат тарихы бағдарламасы болды. 450 кәсіпорын мен үй қатысқан сынақ 2007 жылғы маусымға дейін жоспарланған. Бірақ, осы мерзімге жетпей, BBC Trust қызметтің қоғам үшін қаншалықты пайдалы екенін анықтау үшін қоғамдық құндылықты бағалауды бастады. Осының нәтижесінде HD қызметі 21 мамырда басталған сынақ кезеңіне дейін ұзартылды. 19 қарашада жарияланған сынақ қорытындысы бойынша, BBC басшылығының жоғары сапалы теледидар ұсыныстары мақұлданды, бұл Ұлыбританиядағы алғашқы тегін, жанрлық әртүрлілігі бар қоғамдық HD арнасын іске қосуға мүмкіндік берді.

Ресми іске қосу

Телеарна 2007 жылдың 1 желтоқсанында ресми түрде іске қосылды, бірақ бағдарламалардың көп бөлігі мен хабар тарату форматы сынақ жолымен берілгеннен кейін де өзгеріссіз қалды. Бұл жаңа арна бүкіл елге тарады және платформаға тәуелді болмады, яғни барлық провайдерлерде тегін арна ретінде көрсетілді. BBC Trust's Public Value Test ұсынысы бойынша, бұл арна күніне шамамен тоғыз сағат бойы prime time кезінде ғана хабар таратты және тек HD үшін арнайы түсірілген бағдарламаларды көрсетті. Арнада BBC арналарының бағдарламалары көрсетілді. Бұл жағдай 2010 жылға дейін сақталды, содан кейін HD контентінің көбеюіне байланысты бірнеше өзгерістер енгізілді. 2010 жыл BBC үшін жаңа контенттің көп бөлігін HD форматында өндіруге қойған ішкі мерзім болды, нәтижесінде хабар тарату үшін қолданылатын уақыт тез аяқталды. Осыған байланысты, 2010 жылдың 3 қарашасында BBC One HD арнасы жеке синхронды хабар тарату ретінде іске қосылды, ал сол уақытта BBC HD арнасының хабар тарату уақыты күніне он екі сағатқа дейін ұзартылды. BBC One HD іске қосылғаннан кейін BBC HD арнасы Virgin Media желісінде 108-ші каналдан 187-ші каналға көшірілді. Арна енді BBC One-нан басқа BBC арналарының бағдарламаларын қамтамасыз етті және желтоқсанда Strictly Come Dancing финалын көрсетумен жалғасты. 2012 жылы 3D форматтағы хабар таратудың ең жоғары деңгейіне қол жеткізілді, BBC 2012 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының ашылу және жабылу салтанаттарын, сондай-ақ ерлердің 100 метрлік жүгірісінің финалын 3D форматында көрсетті, оның ішінде күнделікті таңдаулы бағдарламалар да бар болды. Бұдан өзге, арна 2012 жылғы Уимблдон турнирінің ерлер және әйелдер арасындағы финалдық ойындарын, тамыз айында Planet Dinosaur Ultimate Killers табиғат тарихы бағдарламасын, 2012 жылғы 8 қыркүйекте өткен Last Night of the Proms бағдарламасының екінші бөлігін, 2012 жылғы 23 желтоқсанда Mr Stink бейімдемесін және 25 желтоқсанда Killer Dinosaurs және Royal Christmas Message бағдарламаларын 3D форматында көрсетті.

Жабылу

2011 жылдың шілдесінде BBC HD телеарнасының жабылуы туралы алғашқы хабарлар пайда бола бастады. Broadcast журналы BBC HD телеарнасының BBC Two телеарнасының қайталама эфиріне айналатынын, ал BBC HD және 3D бөлімінің басшысы Даниэль Наглер қыркүйек айында корпорациядан кеткенін хабарлады. Бұл ақпарат кейіннен расталмады, бірақ арнаның болашағы туралы әртүрлі болжамдарға орын берді, себебі арнаның жаңа басшысы BBC Two бақылаушысы Дженис Хэдлоу тағайындалды. Ұсыныстар 2012 жылдың мамырында BBC Trust тарапынан бекітілді, содан кейін 2013 жылдың 26 наурызында BBC Two HD іске қосылып, BBC HD телеарнасын алмастырды. "BBC HD" атауы теңіз саласында, соның ішінде таңдалған круиздік кемелерде қолданылатын арна үшін сақталды.

Қолжетімділік

Ресми іске қосылған кезде BBC HD барлық HD хабар таратушыларда ақысыз эфирлік арна ретінде қолжетімді болды. Спутниктік теледидар көрермендері каналды Freesat немесе Sky арқылы тамашалай алатын, олар сигналды Astra 1N спутнигінен алатын. Кабельдік теледидар абоненттері де арнаны Virgin Media негізгі пакеті арқылы көре алатын. Бұл қызмет 2007 жылдың мамырына дейін Лондондағы Кристалл Палас трансляциялық орталығынан цифрлық эфирлік теледидар арқылы көрсетілді, ал 2 желтоқсан 2009 жылдан бастап ел бойынша аймақтар бойынша кезең-кезеңімен қолжетімді болды. Қызмет 2009 жылдың 5 тамызынан бастап UPC Ireland Digital+ HD қызметі және 2010 жылдың 27 сәуірінен бастап Sky Ireland платформасы арқылы Ирландия Республикасына да тарады.

Техникалық ерекшеліктер

Канал 1440x1080i ажыратымдылығымен таратылды, бұл HD хабарларын тарату үшін қолданылатын әдеттегі 1920x1080 ажыратымдылығынан төмен болғанымен, BBC-нің мүшесі болып табылатын Еуропалық хабар тарату одағының (EBU) талаптарына сай келді. Бірақ блогерлер мен техникалық сарапшылардың көп жылдық қысымынан кейін, BBC ақыры BBC HD арнасын 3D хабарларын ғана емес, барлық хабарларды толық 1920 ажыратымдылығымен таратуға көшті. Арна спутниктік және эфирлік хабарларды тарату үшін H.264/MPEG 4 AVC форматында, ал кабельдік хабарларды тарату үшін MPEG 2 форматында кодталды. Уақыт өте келе арнаны тарату және қабылдау әдістеріне өзгерістер енгізілді. 2010 жылдың 3 қарашасында BBC One HD іске қосылғаннан кейін, жаңа арна мен BBC HD спутниктік сигналдарда статистикалық мультиплекстеу арқылы таратылды. Сонымен қатар, 2011 жылдың 6 маусымында BBC One HD және BBC HD спутниктік транспондері DVB S2 стандартына жаңартылды. Спутниктік өзгерістерге қоса, 2011 жылдың наурыз айында Freeview HD кодтаушыларына бағдарламаның GOP-ына байланысты секундына 50 жарты кадрмен (fields) 1080i-ден секундына 25 кадрмен 1080p-ге автоматты түрде ауысу мүмкіндігі қосылды. Алайда, кейбір қабылдағыштар осы режимдер арасындағы ауысуды дұрыс өңдемеді, нәтижесінде дыбыс және суретте бұзылыстар пайда болды.

2009-2010 жылдардағы бит-саттықтың төмендеуі

2009 жылдың 5 тамызында Astra 2D спутнигіндегі арнаның спутниктік кодтау құрылғылары жаңа үлгілерге ауыстырылды. Бұл өзгерістің қосымша салдары ретінде бит жылдамдығы секундына 16 мегабиттен (Мбит/с) 9,7 Мбит/с-қа дейін төмендеді, бұл BBC-ге көптеген шағымдар әкелді. Бұл мәселе спутниктік платформаларда ғана туындады, себебі кабельдік нұсқаларын провайдерлер өздері кодтағандықтан, олар 17 Мбит/с деңгейінде қалды, ал кейін іске қосылған эфирлік нұсқасы 3 Мбит/с пен 17 Мбит/с аралығында статистикалық түрде мультиплекстелді. Жаңа спутниктік бит жылдамдығы Еуропалық хабар тарату одағының (EBU) ұсынған талаптарынан төмен болғанына байланысты наразылық туды. Олар кемінде 12 Мбит/с ұсынады, бірақ BBC-дің бас технологы Энди Квестедтің айтуынша, қазіргі технология 8-10 Мбит/с тұрақты және сенімді шығыс береді, бұл жақсартылған технологиямен жақын арада қажеттілікке айналады. Өзгерістен кейін төрт ай ішінде, желтоқсанның ортасына дейін, BBC-ге осы мәселе бойынша түскен шағымдардың саны 130-ға жетті, олардың біреуі тікелей BBC Trust-қа жіберілді. 2009 жылдың желтоқсан айында ресми Number10 веб-сайтына петиция жарияланды, онда премьер-министр Гордон Брауннан BBC-ді EBU стандарттарына сәйкес келтіруді сұрады. Бұл петицияны BBC-дің бит жылдамдығында ешқандай мәселе жоқ деген тұжырымы тудырды. Сонымен қатар, 2009 жылдың желтоқсанында жарияланған Which? журналының жүргізген сынақтары BBC HD арнасының сурет сапасының айтарлықтай төмендегенін көрсетпеді, жаңа және ескі BBC HD хабарлары арасындағы сурет сапасының айырмашылығы "көзге көрінбейді" деп бағаланды. Осы уақытта BBC HD халықаралық нұсқасы спутник арқылы жоғары бит жылдамдығымен және экран ажыратымдылығымен хабар таратуын жалғастырды. Келесі жылы, 2010 жылдың 30 сәуірінде, шағымданушы көрермендер делегациясы Энди Квестед пен Даниэль Наглермен кездесіп, BBC HD-ның "көрермендерге өте жоғары сапалы техникалық қызмет көрсетуге қабілетсіз екенін, сурет ажыратымдылығының салалық стандарттарын сақтауға немесе одан да асып түсуге тырысу арқылы" дәлелдеді. Қонақтар жаңа және ескі кодтау құрылғыларының сурет сапасын бағалауға қатысты (ITU R500 тестісі арқылы), нәтижелер жаңа кодтау құрылғысының төмендетілген бит жылдамдығымен ғана емес, ескіге қарағанда әлдеқайда жақсы екенін көрсетті. Мәселе 2010 жылдың 3 маусымында BBC өзгермелі бит жылдамдығымен кодтауды енгізгеннен кейін шешілді, бұл суреттердегі араласу, өшігу және шумен байланысты бұрынғы проблемаларды жойды. Өзгермелі бит жылдамдығымен кодтау арнаға бірдей орташа өткізу қабілетін сақтауға мүмкіндік берді, сонымен қатар жылдам қозғалыс сияқты жоғары талаптарға ие кадрлар үшін бит жылдамдығын арттыруға мүмкіндік берді. Сонымен қатар, араласу және өшігуге қатысты мәселелер шешілді, ал "шулы" бейне үшін конфигурацияны өзгерту BBC-ге жиі жалпы сурет сапасын төмендететін шуды азайту техникаларын қолдану қажеттігін жойды. Бұл өзгерістерді жақтаушылар жылы қарсы алды.

On 5 August 2009, the channel's satellite encoders on the Astra 2D satellite were replaced by newer models. A side effect of this change was a drop in bitrate from 16 megabits per second (Mb/s) to 9.7 Mbit/s, leading to a large number of complaints to the BBC. The problem only occurred on the satellite platforms as the cable versions were encoded by the provider themselves and so remained at 17 Mbit/s while the later launched terrestrial version was statistically multiplexed between 3 Mbit/s and 17 Mbit/s. Further anger ensued that the new satellite bitrate fell below the recommendations set out by the European Broadcasting Union (EBU), of which the BBC is a member. These recommend a minimum of 12 Mbit/s, but as Andy Quested, principal technologist at the BBC stated, the current technology gave a consistent reliable output of 8 10 Mbit/s which would soon become the requirements with improved technology. Within four months of the change, by mid December, the number of complaints on this issue to the BBC reached 130 of which one was passed straight to the BBC Trust. At around the same time a petition was added to the official Number10 website in December 2009, petitioning then Prime Minister Gordon Brown to bring the BBC into line with the EBU standards. The petition was sparked by the BBC's insistence that there was no problem with the bit rate. In addition, tests run by consumer publication Which?, published in December 2009, found no significant decline in picture quality on the BBC HD channel, labelling the difference in picture quality between the new and old BBC HD broadcasts as "insignificant". Meanwhile, the international version of BBC HD continued to broadcast on satellite at the higher bitrate and screen resolution. The following year, on 30 April 2010, a delegation of viewers who had complained met with Andy Quested and Danielle Nagler to argue that BBC HD was failing to "deliver a very high quality technical service to viewers, by adhering to, or seeking to exceed, industry standards for picture resolution". The visitors took part in an evaluation of the new and old encoder's picture quality (by an ITU R500 test) and the results demonstrated that the new encoder, at much reduced bit rate, was not only "as good as" but actually much better than the old. The issue was resolved when, on 3 June 2010, the BBC introduced variable bitrate encoding and fixed previous problems with mixing, fading and noise in pictures. The variable bitrate encoding allowed the channel to maintain the same average bandwidth while allowing an increase in bitrate for more demanding programme scenes such as fast movement. Equally the fixes for mixing and fading treated specific problems with changing scenes, while a configuration change for 'noisy' video means the BBC no longer needed to use noise reduction techniques that often reduced the overall picture quality. The changes were welcomed by campaigners.

3D хабар тарату

Би-Би-Си 3D форматында бағдарламалар немесе шаралар көрсеткен сайын, арнада олармен бірге басқа да техникалық өзгерістер енгізілді. Би-Би-Си 2011 жылы алғаш рет Уимблдон турнирінің финалын көрсеткен кезде де, дәл осы жағдай 2011 жылғы «Strictly Come Dancing» финалында да орын алды.

Презентация

BBC HD арнасы күн сайын орта есеппен он екі сағат бойы, әдетте түстен кейін жұмыс істеді және маңызды спорттық жарыстарды көрсету үшін ғана осы уақыттан тысқары кеңейтілуге рұқсат берілді. Эфирде болмаған кезде арна BBC HD Preview деп аталатын клиптердің қайталама циклын көрсетті. Бұл арнаның идентификациялық белгілерімен бөлінген, алдағы бағдарламаларға арналған ұзартылған трейлерлер мен үзінділерден тұрды. Бұл сегменттер сонымен қатар, пайдаланушыларға сурет сапасын және орнын, сондай-ақ қоршаған дыбыстың сапасын тексеруге және реттеуге мүмкіндік беретін BLITS аудио сынақ сигналымен жабылған HD тест картасының, Test Card X деп аталған, сағаттық хабарларын көрсету арқылы да ерекшеленді. Сонымен қатар, аудиовизуалды синхрондау анимациясы да сағат сайын көрсетіліп отырды. Бұл 2009 жылға дейін қолданылды, содан кейін презентация айналмалы алмаз пішіні арқылы қарағанда ерекше болып көрінетін қарапайым көріністі көрсететін стильге өзгерді. Бастапқы бағдарлама трейлерлері мен слайдтары негіз ретінде арт жарықтандырылған алмаз пішінін пайдаланды, ал 2009 жылғы нұсқалары жарқын түстер мен текстураларды қолданды, мысалы, мысық идентификациясынан пикник көрпесі. BBC-нің көптеген танымал өнімдері арна іске қосылғаннан кейін жақын арада HD форматында жасалғандықтан, олардың көптегені бір кезде станцияда көрсетілді.

Тікелей эфирлік оқиғалар

Бұл арна бірнеше маңызды оқиғаларды тікелей эфирде HD форматында көрсетіп келді. Спорттық жарыстардың ішінде Уимблдон теннис турнирі, 2009 жылдан бастап Аустралия және Франция ашық турнирлері, 2006 және 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионаты, 2008 жылғы Еуропа чемпионаты, АҚШ Мастерс гольф турнирі, Ашық гольф, Англия футбол құрамасының ойындары, ФА кубогы және Алты Ұлттың регбиі бар. Арна 2008 жылғы жазғы Олимпиада мен Паралимпиада ойындарын, 2010 жылғы қысқы Олимпиада ойындарын және 2012 жылғы жазғы Олимпиада ойындарын да көрсетті. Соңғысында арна BBC Three-тің Олимпиадалық хабарларын бір уақытта көрсетіп, BBC Two-нің кейбір контентін уақыт болғанда кешкі уақытта HD форматында берді. 2008 жылы BBC Sport өкілдері 2012 жылға қарай барлық хабарларын HD форматында ұсынуға ниеттенгендерін мәлімдеді, бұл әлемдік трансляциялардың қолжетімділігіне және Лондон мен Манчестерде жоспарланған жаңа студияларға немесе HD форматына бейімделген жөндеулерге байланысты болды. Спорттық емес хабарларға The Proms, 2007, 2008, 2009, 2010 және 2011 жылғы Eurovision ән байқауының бір уақытта көрсетілімдері, 2009 жылғы АҚШ президентінің қызметке кірісу рәсімі және 2010 жылғы Ұлыбританиядағы жалпы сайлау туралы хабарлар кірді. Сондай-ақ, арна 90 секундтан 2 минутқа дейін созылатын тест-карта бағдарламасын үнемі көрсетіп тұрды.