Кіріспе

"Джиан Сенг" – 2006 жылы Австралия жағалау күзетінің ұшағы Карпентария шығанағында, Уейпа, Квинсленд штатының оңтүстік-батысына қарай 180 шақырым жерде, белгісіз шығу тегі бар 80 метрлік танкерді, "көшпенді кеме" ретінде анықтады. Кеме істен шығып, бортында экипаж болмаған, сүйреп әкелу арқаны үзілген, идентификациялық белгілері жойылған, бірақ қандай да бір заңсыз әрекеттердің немесе зорлық-зомбылықтың іздері табылмады. Жағалау күзеті кеменің қайдан келгенін анықтай алмады және оны терең суға батырып жіберді.

Қабылдау

Австралияның кеден қызметі кеменің суреттерін түсіріп, талдады және дереу патрульдік қайық жіберді. Австралияның кеден кемесі «Шторм-Бей» түні бойы келді және таңертеңге дейін күтіп, содан кейін тосқауылсыз суларда қаңғып жүрген кемеге отыру үшін тендер жіберді. Кемеде жақында болған адам қызметінің ешқандай белгісі табылмады, сондай-ақ браконьерлік немесе адам саудасы сияқты заңсыз әрекеттерге қатысқандығына да ешқандай дәлел жоқ еді. Австралия кеденің өкілі 2006 жылғы 24 наурызда баспасөз мәслихатында, кеменің тіркеу туралы немесе шығу портының құжаттық куәлігін ала алмағанын, бірақ табылған материалдар кеменің «Джиан Сенг» деп аталғанын көрсеткенін мәлімдеді, дегенмен атауы мен анықтамалық белгілері боялған еді. Кемеде көп мөлшерде күріш табылды, бұл кеме Австралияның эксклюзивті экономикалық аймағынан тыс суларда балық аулау кемелерін азық-түлік пен отынмен жабдықтау үшін пайдаланылған болуы мүмкін деген ойға келдірді, содан кейін буксир арқаны үзіліп, қаңғып кеткен. Кемеге отырғандар кеменің табылғанға дейін ұзақ уақыт бойы қаңғып жүргенін, қозғалтқыштардың жұмыс істемейтінін және қайта іске қосылмайтынын мәлімдеді. Сондай-ақ, қайық баяу оңтүстікке қарай қаңғып бара жатқаны хабарланды. Кеме кең ауқымда бұзылған, бұл оның буксир арқаны үзілген кезде металл жинау орталығына бара жатқан болуы мүмкін екенін көрсетеді. «Шторм-Бей» кемесі «Джиан Сенгті» бірнеше күн бойы бақылап тұрды, содан кейін оны ең жақын портына буксирлеу туралы шешім қабылдады. Құтқару буксирі кемені Кейп-Йоркқа, Веипаға буксирледі, онда қоршаған ортаға қауіп төндіретін майлы су алынып тасталды. Кеменің иесі табылған жоқ болғандықтан, оны 2006 жылғы 21 сәуірде терең суға буксирлеп әкеліп, суға батырып жіберді.

Саяси әсері

Әділет және кеден министрі Крис Эллисон бұл кеменің табылуы Австралия шекарасын бұзушы кемелерді анықтаудағы жауап шараларының тиімділігін көрсетеді деп мәлімдеді. Ол бұл кеменің Австралия суларының шалқар аймағында анықталғанын, кедендік ұшақпен суретке түсірілгенін, ұшақ суреттермен базаға оралғанда, кемеге дереу жол берілгенін айтты. Бұл мәлімдемеге сенатор Джозеф Уильям Людвиг қарсы шықты, ол бұл ерекше жағдайдың себебі – кеменің бұрын тоқтатылмауы екенін, оның шығанаққа қаншалықты оңтүстікке енгенін ескерсек, бұл жағдайды ерекше деп атады. Аталған аймақ заңсыз индонезиялық балық аулау кемелерімен және адамдар мен есірткі тасымалымен байланысты мәселелерге ұшырайтын аймақ ретінде белгілі. Сенатор Людвиг Австралия кеден қызметі осы аймақты нақты нысана ретінде белгілегенін мәлімдеді, содан кейін олар заңсыз балық аулау қайықтарын қалай тоқтатуға болатынын сұрады, өйткені мұндай ұзақ мерзімге үлкен танкердің қаназдап кеткеніне қалай жол берілді.