Кіріспе
Корольдік Мюнстер фюзельерлері – британ армиясының тұрақты жаяу әскер полкі. Ирландияда негізінен құрылған сегіз ирланд полкінің бірі, оның үй депосы Трили қаласында орналасқан. 1914 жылдың тамызында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, британ армиясын едәуір кеңейту қажеттігі туындады, нәтижесінде лорд Китченер басшылығымен Жаңа армия құрылды. Соғыс мақсаты – барлығы жетпіс дивизияны құру болды, Жаңа армияда отыз ерікті дивизия болуы тиіс еді. Армияның 324-ші бұйрығына сәйкес, бұл дивизиялар Тұрақты армиядан қосымша құрылып, кем дегенде үш жылдық қызмет мерзіміне жоспарланған. 7 тамызда Ұлыбритания бойынша 19-30 жас аралығындағы 100 000 еріктіге шақыру жарияланды. Батальондар өздерінің нөмірінен кейін «Қызмет» сөзімен аталатын болды. Алғашқы жаңа батальондар Китченердің жаңа K1 армия тобының құрамында құрылды, бұл генерал Брайан Махонның басшылығымен 10-шы (ирланд) дивизиясының 30-шы бригадасын құрайтын Корольдік Мюнстер фюзельерлерінің (RMF) 6-шы және 7-ші (Қызмет) батальондарын құруға әкелді. 8-ші және 9-шы RMF (Қызмет) батальондары Китченердің екінші жаңа K2 армия тобының бөлігі ретінде 16-шы (ирланд) дивизиясының 47-ші және 48-ші бригадаларына қосылды, ал 16-шы дивизия генерал-майор Уильям Хикидің басшылығында болды. Соғыс барысында Тұрақты RMF батальондарының ауыр шығындарына байланысты, жаңа қызмет батальондары таратылып, тұрақты батальондарға біріктірілді. Соңғы рет 1918 жылдың 2 маусымында 8-ші (Қызмет) RMF батальоны 1-ші (Тұрақты) RMF батальонымен біріктірілді.
Қалқан
Екі батальон да 1914 жылдың тамызында Керри округіндегі Трали депосында құрылды және бастапқы дайындық пен рекруттарды қабылдау үшін дивизиясының 30-шы бригадасы ретінде Курраға көшірілді. Алғашқы мәселе – батальондарға 29 жеткілікті тәжірибелі офицер табу болды. Мамыр айында Англияның Басингстокке ауысқан кезде, олар басқа батальондардан тағайындалған тұрақты, зейнеткер және резервтегі офицерлердің алуан түрлі тобына ие болды. Екі батальонның да құрамы әртараптандырылды, басқа британдық полктерден, мысалы, Royal Inniskilling Fusiliers-тен артық рекруттар келді, олар 6-шы RMF-ке қосылды, ал Ольстер рекруттарынан кейін Мунстер рекруттары да болды.
Галлиполи
Қатты жаттығудан кейін екі батальон да 1915 жылдың 9 шілдесінде Ливерпульден кемеге мінді, ал 19 шілдеде Грекияда, Эгей теңізіндегі Лемнос аралындағы Мудросқа жетті. Ауру батальондардың санын 1000-нан 800-ге дейін азайтты, тіпті Галлиполи түбегіндегі Сувла шығанағына жоспарланған шабуылға дейін. Мақсат – түрік күштерінің солтүстігіне түсіп, оларды қиып тастау, Константинопольге жол ашу еді. 1-ші реттелген RMF сәуір айында түскеннен бері әртүрлі қарқынмен шайқасқа қатысты. 10-шы (Ирландия) дивизиясы 7 тамызда Сувла шығанағына түсті, бірақ оның бірнеше батальоны қате жағалауға түскендіктен әлсіреген еді. 10-шы дивизияның 13 батальонының ішінде тек бесеуі ғана қалды, оның ішінде екі RMF батальоны болды. Олардың міндеті – шығанақтың солтүстік жағындағы Киреч Тепе Сирк қыратын басып алу еді. 6-шы батальон бірінші болып 25 офицер мен 749 сарбазбен, содан кейін 7-ші батальон 28 офицер мен 750 сарбазбен түсті.
Қайту
6-шы полк Сари-Бейр жотасы шайқасы деп аталған алғашқы шайқасында жаңадан келген әскерлер болып саналды. Жасырын бекіністерге тап келіп, судың жетіспеуі, ыстық және шаршау салдарынан, олар кешке дейін 70-тен астам сарбазды жоғалтып, кері шегінді. Түрік әскерінен сандар жағынан артық болғанымен, корпус деңгейіндегі басшылықтың болмауынан бір күн уақыт жоғалды, осы уақытта жау өз позициясын нығайтты. RMF шабуылы 9 тамызда қайта басталды, бірақ жотаның төменгі бөлігінде тоқтады. Теңіз артиллериясының оқшатау шабуылы өз мақсатына жете алмады. Құрғақ шөп өртенген кезде олар шегініп, бекініске кірді. Суық түндер оларды жағажайға қайтаруға мәжбүр етті, онда 350 сарбаз қосылды. 15 тамызда 10-шы дивизия жотаның солтүстік беткейін басып алып, соңғы шабуыл жасады, нәтижесінде 6-шы RMF 43 сарбазды, ал оларды қолдаған 7-ші RMF 23 сарбазды жоғалтты. 6-шы полк түні бойы ауыр оққа түсіп, өз позициясын ұстады, бірақ келесі күні кері шегінуге мәжбүр болді. Жота дерлік басып алынды, бірақ 19-на қарай екі батальон да жағаға қонғаннан бері күшінің жартысына дейін азайды. 21 тамызда Скимитар төбесі шайқасында британдық күштердің соңғы шабуылында батальондар қолдаушы рөл атқарды, содан кейін қыркүйек айының соңына дейін бекіністік соғыс жүргізілді. Аурудан болған шығын, жаудың шабуылынан болған шығыннан асып түсті. 10-шы (ирланд) дивизиясы 30-ы күні кері қайтарылып, Мудрасқа аттанды. 7-ші RMF құрамында 6 офицер мен 305 сарбаз, ал 6-шы RMF құрамында 450-ден аз сарбаз болды.
Сербия
Болгарияның Сербияға шабуылы кезінде Грекия да, Сербия да одақтас күштерден көмек сұрады. Оған жауап ретінде 10-шы (ирланд) дивизиясы Македония науқаны үшін Салоникаға жіберілді. Дивизияға кеңейтілген оқу және полк емес бөлімдерден күштер қосылып, екі батальонның құрамы өзгерді. Жаздық форма киген күйінде, биік жердегі қалың қар мен аяз көптеген жарақаттарға себеп болды. Болгария әскерлері қарқынды түрде ілгерілеп, алдыңғы шепте тұрған 7-ші RMF англо-француз күштеріне қауіп төндірді. Костуринода дивизия, құрамында Коннахт рейнджерлері мен Корольдік Дублин фюзилерлері бар 10-шы дивизия желтоқсан айының соңында шегінуге бұйрық алды, олар арттық күштерді ұстап тұрды. Сербияның құлауын тоқтатуға сәтсіздікке ұшыраған одақтас күштер Салоникада қалды, онда 1916 жылдың басында екі RMF батальоны қайтадан толықтырылды.
Грекия
Болгариялықтар Германияның қолдауымен 26 мамырда Грекия шекарасын кесіп өтті. 10-дивизия алғаш рет тамыз айында Струма өзенінің аңғарында әрекетке түсірілді, 30 қыркүйекте "Струма шабуылы" аясында болгарларға қарсы күреске кірісіп, өзеннен өтіп, Еникио ауылын (қазіргі Грекияның Серрес префектурасындағы Проватас) басып алды, содан кейін болгарлардың қарсы шабуылынан кейін оны қайтадан басып алды, бірақ 500 сарбаз шығынға ұшырады. Екі RMF батальоны 15 қазанда демалысқа қайта тартылды. Жаздағы малярия және жеткіліксіз сарбаздар саны салдарынан әскер саны азайғандықтан, 3 қарашада 7-ші RMF 6-шы RMF-ке қосылды. Дивизия 1917 жылғы наурыз айында болгарлардың келесі шабуылдарына тойтарыс берді. Жаздың соңында 10-шы дивизия Палестина майданында түріктердің жолын кесу үшін қайта орналастырылды.
Палестина
Олар 9 қыркүйекте Салоникадан кемеге мінді. 1917 жылдың қыркүйегінде Мысыр арқылы Исмаилияға 12-сі күні жетті. Қыркүйек пен қазан айларында оңалтудан кейін жаттығудан өтіп, Синай және Палестина кампаниясына қатысты. 27 қазаннан бастап Газа шайқасында 6-шы РМФ үлкен рөл атқармады, бұл оларды көңілсіздікке ұшыратты, түріктер 7 қарашаға дейін шегінді. 10-дивизия 25 қарашада қайтадан фронтқа оралды, ал 6-шы РМФ Иерусалимді басып алу жолында көптеген мергеннің атысына тап болды, ол 9 желтоқсанда қарсылықсыз алынды. Салыстырмалы түрде аз шығынмен 6-шы РМФ өзінен күтілген міндетті орындады. Галлиполиден бері көп жеңіліске ұшырағаннан кейін, олар соңғы рет жеңістің дәмін сезінді. 1918 жылғы жұмыстар реконструкцияға жұмсалды, наурыз айында жаңадан соғыс басталып, Наблусқа қарай шабуыл жасау қажет болды. Бұл жаумен болған шайқас Палестинадағы соңғы әрекет болды.
Франция
Ұлы наурыз шабуылынан кейін Батыс майданында ауыр шығындарға ұшырағандықтан, 60 000 әскер Палестинадан Францияға ауыстырылды, олардың орнын үнді батальондары басты. 10-шы (ирланд) дивизиясының он батальонының ішінде 6-шы RMF де болды. 35 офицер мен 812 қатардағы сарбаз Александриядан кемемен Марсельге 2 маусымда жетті. Олар солтүстікке пойызбен жол тартты, 6 маусымда Аркске жетіп, сол жерден наурыз айында ауыр зардап шеккен және кадрлық құрамына дейін кеміген 2-ші Регламенттік RMF лагеріне қарай марш жасады. 2-ші RMF көбінесе таратылған 6-шы RMF әскерлерінің есебінен қайта құрылды. Қалған 6-шы RMF кадрлық деңгейде болды және американдық жаяу әскер бригадасын оқытуға жіберілді. Оқу аяқталғаннан кейін олар Диппедегі 2-ші RMF-қа қосылды, ол іс жүзінде қайта құрылған 6-шы RMF еді. Бұл бөлімше Галлиполиден бері салыстырмалы түрде аз шығынға ұшырады, бірақ 1918 жылдың қараша айындағы қару тоқтатуға дейінгі соңғы апталардағы Жүз күндік шабуыл кезінде қатысты шайқаста ауыр зардап шекті.
8-ші, 9-шы (қызмет) батальондары
1914 жылдың 11 қыркүйегіндегі 352-ші армия бұйрығы Китченердің жаңа армиясының K2 армия тобы деп аталатын тағы алты дивизия құруға рұқсат берді, сондай-ақ 8-ші және 9-шы Мунстерлерді 16-шы (ирланд) дивизиясының он үш батальонының құрамына батальондар ретінде қосты. 16-шы дивизия офицерлерінің барлығы бұрынғы армиядағы офицерлер болды. Бұл көптеген пікір қақтығыстарына әкелді, себебі тәжірибелі офицерлер бұрын 10-шы (ирланд) дивизиясына жіберілген еді, ал 16-шы (ирланд) дивизиясы 10-шы дивизиядан өзгеше, тек Ирландияда әскери қызметке шақырылғандардан құрылатын болды. Тағы бір наразылық – соғыс министрлігінің полктердің ерекше түстерін және үш жапырақты бейдждерді қабылдамауы. Бұл дивизияға жаңа сарбаздарды тартуды қиындатты.
8-ші (қызмет) батальон
Бұл батальон 1914 жылдың қазан айында Фермойда құрылды және соғыс жөніндегі мемлекеттік хатшының бұйрығымен Ирландия ұлттық еріктілерінен келген жауынгерлерге арналды, 16-шы (ирландиялық) дивизияның 47-ші бригадасы ретінде сақталды. Бұл батальонға Лимерик округінен ең көп сандағы жауынгерлер қабылданды. 1914 жылдың қараша айында Митчелстаунға көшірілді, онда Белфасттан сайланған ұлтшыл депутат Джозеф Девлин батальонды аралады. 1915 жылдың ақпанынан Темплморда болғаннан кейін, 1915 жылдың мамырында Фермойға қайта оралды. Тамыз айында Англияның Гэмпшир графтығындағы Альдершоттағы Блэкдаун лагеріне ауысып, күрделі жаттығуларға қатысты.
Франция
Саутгемптоннан шыққан 8-ші РМФ 1915 жылдың 19 желтоқсанында Францияға, жаңа командирі генерал-майор Уильям Хикимен бірге 16-шы (ирланд) дивизиясының құрамында келді. Олар 33 офицер мен 948 қатарлы сарбазбен бірге Лус шығыңқысындағы қысқы окоптарға, бұрынғы Лус шайқасындағы алдыңғы шепке, 15-ші (шотланд) дивизиясымен бірге тікелей барып орналасты. Қаңтар айы бойына жарақат алғандар мен қаза тапқандар болды. Ақпан айында Бетунда жаттығудан өтіп, сәуір айына дейін 9-шы РМФ-пен кезектесіп майданға оралды. Мамыр айында таратылған 9-шы батальоннан келген 12 офицер мен 200 сарбазбен құрамы толықтырылды. Маусым және шілде айларында бригадасымен бірге Лус секторында бірнеше шабуылдарға қатысып, көп шығынға ұшырады, көбінесе батальонның ең жақсы сарбаздары қаза тапты. 1916 жылдың 30 тамызында 16-шы дивизиямен бірге Сомма секторына аттанды.
Гинчи
Оның операциялық аймағы Гиллемонт және Гинши майданына дейін созылды. Ол 1916 жылдың 3 қыркүйегінде Коннаут рейнджерлерімен бірге Гиллемонтты басып алуға қатысқан шабуылдың бір бөлігі болды. Гиншиге жасалған алғашқы шабуыл сәтсіз аяқталғаннан кейін, қарсы шабуылға ұшырау қаупі туды, сосын жарақат алғандарды қалпына келтіру үшін әскерлер кері қайтарылды. Ол 1916 жылдың 7 қыркүйегінде 200 саяқпен Гиншиге келесі шабуылға қайта оралды. Жабық қорғаныс болмағандықтан, 1916 жылдың 9 қыркүйегіне қарай ауыр шығынға ұшырады және қаза тапқан әскерилерді жерлеу мүмкін болмады. 16-шы (ирланд) дивизиясының басқа батальондары Гиншині жаулап алды. Содан кейін дивизия солтүстікке қарай, Ипр шығыңқы бөлігіне ауыстырылды. 8-ші RMF 1916 жылдың 7 қарашасына дейін үздіксіз қаза тапқандармен, ауысымалы түрде окоптардағы шайқастарға қатысты. Ол 1916 жылдың 22 қарашасында 21 офицер мен 446 қатардағы әскериден құралған күшін жойды, ал оның құрамы Македониядағы 7-ші RMF таратылғаннан кейін үш аптадан соң Галлиполиден оралған 1-ші RMF (Тұрақты) батальонына жіберілді.
9-шы (қызмет) батальон
Батальон негізінен 1914 жылдың күзінен 1915 жылдың көктеміне дейін Кок округінде құрылды, және полк округынан келген сарбаздардың ең көп саны осы батальонда болды. Орталық Кок округінен тәуелсіз ұлтшыл парламент депутаты, капитан Д. Д. Шихан, оның офицері ретінде сарбаздарды іріктеуде маңызды рөл атқарды. Бастапқы жаттығудан кейін Килвортта, Буттевант жанында орналасқаннан кейін, Маллоуда дислокацияланып, 1915 жылдың маусым айында Фермойға көшірілді, содан кейін Альдершоттағы Блэкдаун лагеріне жіберілді.
Франция
29 желтоқсанда Францияға қонды. Эйр маңындағы Лос-Салиендегі 8-ші батальонға қосылды, бұл жер "қорқынышты аумақ" деп сипатталды, және қаңтар айында оның қысқа тарихында алғашқы жарақаттарды алды. Наурыз айы бойы ауыр артиллериялық азаптаулар жалғасты. Жаудың үздіксіз әрекеттері, жаман ауа райы және қорқынышты окоп жағдайлары батальонды шаршатып жіберді. Миналар мен окоп минометтерінен ауыр шығынға ұшырады. Сәуір айында Хуллуч шайқасында хлор газына шалдықты. Дегенмен, барлық жау шабуылдары тойтарылды. 9-шы батальон 6-25 мамыр аралығында бірлік ретінде окоптарда соңғы рет болды. Басқа RMF полктеріндегі адам жетіспеушілігі батальонның 30 мамырда таратылуына себеп болды. Ең соңғы құрылған жаңа батальон болғандықтан, оның құрамы 1-ші, 2-ші және 8-ші RMF батальондарына жіберілді.
10-шы (қызмет) батальон
Бұл көптеген жағынан ерекшелік тудырды. Бұл бастама британдық армиядан емес, Батыс Клэр округінің депутаты Артур Линчтен шықты, оның ниеті 1918 жылы ұлттық сананы шектемейтін бірлікті құру еді, бұл 16-шы дивизияны құру кезінде туындаған кедергілерден өзгеше болатын. Ол бұрын Оңтүстік Африка соғысында бурлар үшін күресу үшін Екінші ирланд бригадасын құрған болатын, осы үшін британдықтар оны өлім жазасына кесті, бірақ кейіннен жазасы жеңілдетілді. Содан кейін ол конституциялық саясатқа қатысты. Ол Ирландиядағы британдық жұмылдырудан бөлек жалдау науқанын жүргізді, бұл оның жолына көптеген кедергілер қойып, көптеген қиындықтар тудырды, соның ішінде жалдағандарды басқа жерге жіберу және ирландтық ұлттық сезімдерге жеңілдіктер беруден бас тарту сияқты мәселелер болды. Ол тек алты сыбызғышысына арнайы форма бекітуге қол жеткізді, олар кілті киюге тиіс еді, ал олардың бас киімдеріндегі белгілерде дәстүрлі Мунстердің бенгал жолбарысының суреті орнына ирландтық вольфхаундының суреті бейнеленген. Батальон 1918 жылдың 18 қыркүйегінде Корк графтығының Буттевант қаласындағы Балливонар лагерінде құрылды. Онда тек майдан тәжірибесі бар адамдар ғана офицерлік қызметке тағайындалуға тиіс болды. Полковник Линч 5 қазанға дейін 29 адамды, ал айдың ортасына дейін 77 адамды жұмылдырды. Содан кейін ол Франциядағы майданға сапар шекті, өзінің бөлімін "менің номиналды полкім" деп атады, бұл батальонның RMF-мен байланысын күмәнді етті, көптеген RMF офицерлері RMF-тің 10-шы батальоны бар екенін білмеді. Оның қатары ешқашан көп болған емес, 4 желтоқсанда жұмылдырылған жаңа сарбаз 146-шы болды. Бөлім активті қызметте болған жоқ, соғыс аяқталғаннан кейін оның болуының қажеттілігі туындамады. 1919 жылдың 14 наурызында таратылды, ал полковник Линч сәуір айында отставкаға шықты.
Ұлы соғыс ескерткіштері
Ұлттық соғыс ескерткіші, Дублин, Айлендбридж. Ирландия аралының Бейбітшілік саябағы, Мессин, Бельгия. Менен қақпасы ескерткіші, Ипр, Бельгия.