Кіріспе
Құс түрлері
Үндістан курсоры (Cursorius coromandelicus) – Оңтүстік Азияның құрлық бөлігінде, негізінен Ганг және Индус өзендері жүйесімен шектелген жазықтарда таралған курсорлардың бір түрі. Басқа курсорлар сияқты, бұл құс да құрлықта тіршілік етеді және құрғақ, ашық жартылай шөлді жерлерде жәндіктерді іздеп кішкентай топтарда кездеседі.
Таксономия
1789 жылы неміс натуралисі Иоганн Фридрих Гмелин Карл Линнейдің «Жаратылыс жүйесі» еңбегінің қайта қаралып, кеңейтілген нұсқасында үнді курсерін ресми түрде сипаттады. Ол оны қарақұмықтар тұқымдасына жатқызып, «Charadrius coromandelicus» есімді екі атаудан тұратын ғылыми атауын берді. Гмелин өзінің сипаттамасын 1785 жылы ағылшын орнитологы Джон Лэтамның «Құстардың жалпы шолуы» атты еңбегінде сипатталған «Коромандел құмырсқасы» негізінде жасады. Лэтам өз кезегінде, өз сипаттамасын граф де Буффонның «Құстардың табиғи тарихы» атты еңбегіндегі қолмен боялған суретке сүйенді. Курсорлар туысының атауы латын тілінен алынған «cursor» сөзінен шыққан, ол «жүгіруші» деген мағынаны білдіреді, «currere» – «жүгіру» деген сөзден туындаған. Түрлік атауы Үндістанның Коромандел жағалауынан, оның типтік орналасқан жерінен алынған. Бұл түр монотипті, яғни оның ішкі түрлері танылмайды. Ұзын аяқтары ақшыл, және басқа курсорлар сияқты, тек үш саусағы алға қарай бағытталған. Ол Индус өзенінен бастап Бангладешке дейін шығысқа қарай және оңтүстікке қарай Үндістан түбегінің төменгі жағына дейін таралған. Кейде Шри-Ланканың солтүстік құрғақ аймағында кездеседі. Сулы орманды аймақтардан қашық сақтайды. Оңтүстік Үндістанда, шығыс жағалаудағы құрғақ аймақта, Коромандел аймағында, ол жиі кездесетін болғандықтан, түрге осы аймақтың аты берілген. Ол сондай-ақ түбектегі басқа да аймақтарда да шашыраңқы түрде таралған. Олардың көптеп кездесетін басқа да аймақтарына Декан үстірті және Раджастан мен Гуджараттағы Солтүстік-Батыс Үндістанның шөлейт аймақтары жатады. Ол кейбір аймақтарда жыл бойы тұрады, бірақ қысқа қашықтыққа көшіп-қонып жүреді.
Мінез-құлық және экология
Бұл құстар көбінесе шағын топтарда кездеседі. Олардың көзінен биік шөп көрінісін кедерілгендіктен, әдетте шөп олардан биік болмайтын жерлерде табылса керек. Олар негізінен жәндіктермен – термиттермен, қоңыздармен, шыңғыршықтармен және шоқтармен қоректенеді, оларды егістік емес, қысқа қырқылған далалардан жинайды. Олар жерде шашырап жүгіреді, бірақ қалың, сыңғырлаған дауыспен ұшып кетеді. Көбею маусымы көбінесе наурыздан тамызға дейін созылады. Оңтүстік Үндістан мен Шри-Ланкада мамырдың ортасында, ал Дарбхангада сәуірдің ортасында тіркелген жазбалар бар. Олар жалаңаш тасты жердегі ойықтарға ұя салады, 2 немесе 3, дөңгелек пішіндес, жақсы жасырылған, ұсақ дақты жұмыртқалар туады. Балапандар қорғаныш түсіне ие, қорқынышпен қозғалмай қатып қалады, сондықтан оларды табу өте қиын. Ересек құстар ұяға немесе балапандарға жақындағанда дауыстамайды немесе қылық жасамайды. Балапандар ұядан шыққаннан кейін бірден қозғала алады, бірақ бастапқыда ата-аналары оларды тамақтандырады және бір аптадан кейін өздері жем іздеуге кіріседі.
Қауіптер
Үндістандық курсердің құрғақ және ашық жерлердегі мекендеу орындалары құрылыс және егіншілік сияқты адам қызметінің салдарынан қорқауға түсіп отыр. Гуджараттың кейбір аймақтарында бұл түр қысқа шөп басқан ашық және тың жерлерде өте көп кездесетін, бірақ көптеген жерлерде жойылып кеткен. Кейбір аймақтарда көлік жүру және өнеркәсіп дамуы бұрынғы мекендеу орындарын жойды.