Кіріспе
Физикалық кабельсіз микрофон. Сымсыз микрофон немесе кордсыз микрофон – дыбыс жазу немесе күшейту жабдығына тікелей қосылатын физикалық кабельсіз микрофон. Радио микрофоны деп те аталады, микрофон корпусында батареямен жұмыс істейтін кішкентай радио хабар таратушысы бар, ол микрофоннан радио толқындар арқылы аудио сигналды жақын жердегі қабылдағыш құрылғыға жібереді, ол аудионы қалпына келтіреді. Қалған аудио жабдықтары кабель арқылы қабылдағыш құрылғыға қосылады. Бір түрінде хабар таратушы қолға ұсталатын микрофон корпусының ішінде орналасқан. Екінші түрінде хабар таратушы "bodypack" деп аталатын жеке құрылымда болады, ол әдетте пайдаланушының белбеуіне ілінеді немесе киімнің астына жасырылады. Bodypack сым арқылы "лавальер микрофоны" немесе "лав" (пайдаланушының жағасына бекітілетін кішкентай микрофон), гарнитура немесе құлаққап микрофоны, немесе басқа сымды микрофонға қосылады. Көптеген bodypack конструкциялары сымды аспаптарды қосуды да қолдайды (мысалы, гитараға). Сымсыз микрофондар ойын-сауық индустриясында, теледидар хабарларын таратуда және көпшілік алдында сөйлеуде кеңінен қолданылады, бұл микрофонды пайдалана отырып, спикерлерге, сұхбаттасушыларға, орындаушыларға және әртістерге микрофонға қосылған кабельді қажет етпей еркін қозғалуға мүмкіндік береді. Сымсыз микрофондар әдетте VHF немесе UHF радио жиіліктерінің диапазондарын пайдаланады, себебі олар таратушыға кішкентай, көзге түспейтін антеннаны пайдалануға мүмкіндік береді. Арзан құрылғылар тұрақты жиілікті қолданады, бірақ көптеген құрылғылар бірнеше жиілік каналдарын таңдауға мүмкіндік береді, егер бір каналда кедергі болса немесе бірнеше микрофонды бір уақытта пайдалануға рұқсат беру үшін. FM модуляциясы көбінесе қолданылады, бірақ кейбір модельдер сканерлік радио қабылдағыштармен рұқсатсыз қабылдауды болдырмау үшін цифрлық модуляцияны қолданады; олар 900 МГц, 2,4 ГГц немесе 6 ГГц ISM диапазондарында жұмыс істейді. Кейбір модельдер антеннаның әртүрлілігін (екі антенна) қолданады, осылайша орындаушы қозғалғанда берілістің үзілуіне әкелетін "nulls" пайда болмайды. Кейбір төмен бағалы (немесе арнайы) модельдер инфрақызыл сәулені пайдаланады, бірақ олар микрофон мен қабылдағыш арасында тікелей көру сызығын қажет етеді.
A wireless microphone, or cordless microphone, is a microphone without a physical cable connecting it directly to the sound recording or amplifying equipment with which it is associated. Also known as a radio microphone, it has a small, battery powered radio transmitter in the microphone body, which transmits the audio signal from the microphone by radio waves to a nearby receiver unit, which recovers the audio. The other audio equipment is connected to the receiver unit by cable. In one type the transmitter is contained within the handheld microphone body. In another type the transmitter is contained within a separate unit called a "bodypack", usually clipped to the user's belt or concealed under their clothes. The bodypack is connected by wire to a "lavalier microphone" or "lav" (a small microphone clipped to the user's lapel), a headset or earset microphone, or another wired microphone. Most bodypack designs also support a wired instrument connection (e. g., to a guitar). Wireless microphones are widely used in the entertainment industry, television broadcasting, and public speaking to allow public speakers, interviewers, performers, and entertainers to move about freely while using a microphone without requiring a cable attached to the microphone. Wireless microphones usually use the VHF or UHF radio frequency bands since they allow the transmitter to use a small unobtrusive antenna. Cheap units use a fixed frequency but most units allow a choice of several frequency channels, in case of interference on a channel or to allow the use of multiple microphones at the same time. FM modulation is usually used, although some models use digital modulation to prevent unauthorized reception by scanner radio receivers; these operate in the 900 MHz, 2.4 GHz or 6 GHz ISM bands. Some models use antenna diversity (two antennas) to prevent nulls from interrupting transmission as the performer moves around. A few low cost (or specialist) models use infrared light, although these require a direct line of sight between microphone and receiver.
Тарих
Әртүрлі адамдар мен ұйымдар сымсыз микрофонды өнертапқан деп мәлімдейді. 1945 жылдан бастап Popular Science және Popular Mechanics журналдарында жақын жердегі радиоға дауысты жіберуге арналған сымсыз микрофон жасау схемалары мен жиынтықтары ұсынылды. Фигуралы сырғанаушы және Корольдік әуе күштерінің ұшқыш инженері Рег Мурс 1947 жылы радио микрофонын жасады, оны алғаш рет Том Арнольдтың "Мұз үстіндегі Аладдин" өндірісінде 1949 жылдың қыркүйегінен бастап Брайтонның спорт стадионында Рождество маусымына дейін қолданды. Мурс Abanazar кейіпкерінің костюміне сымсыз хабар таратушын бекітті, ол мінсіз жұмыс істеді. Мурс өзінің идеясын патенттемеді, себебі ол 76 МГц радио жиілігін заңсыз пайдаланды. Мұз шоуының продюсерлері құрылғыны пайдалануды тоқтатуға шешім қабылдады; олар коньки тебуге толыққанды назар аудару үшін, басқа коньки тебушілердің дауыстарын жасырын микрофондарға жазу үшін актерлер мен әншілерді жалдауды жөн көрді. 1972 жылы Мурс 1947 жылғы прототипін Лондонның Ғылым мұражайына сыйлады. Канзас штатының Уичита қаласындағы McClelland Sound компаниясының негізін қалаушы Герберт "Мак" МакКлелланд 1951 жылы NBC телеарнасы Lawrence–Dumont стадионынан тікелей эфирде көрсеткен бейсбол төрешілеріне киюге арналған сымсыз микрофонды жасады. Жабдық төрешінің арқасына бекітілді. Мактың інісі – АҚШ Әуе күштерінің бас коммуникациялық архитектор Харольд М. МакКлелланд. Shure Brothers компаниясы 1953 жылғы "Vagabond" жүйесінің "өнерпаздарға арналған" алғашқы сымсыз микрофон жүйесі болғанын мәлімдейді. Оның таралу аймағы "шамамен 700 шаршы фут" шеңберін құрады, бұл қабылдағыштан көру қашықтығы бойынша шамамен 15 фут (5 метр) қашықтыққа сәйкес келеді. Сымсыз микрофонға алғашқы патент 1957 жылы теледидар, радио және сыныптарда оқыту қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін сымсыз микрофонды ойлап тапқан американдық инженер-электрик, Білім беру медиа ресурстары және Сан-Хосе мемлекеттік колледжінің қызметкері Реймонд А. Литке тіркелді. Оның АҚШ патенті 3134074 1964 жылдың мамыр айында берілді. 1959 жылы сатып алуға екі микрофон түрі қол жетімді болды: қолға ұсталатын және жағаға ілгіш. Негізгі хабар тарату модулі – Vega Electronics Corporation компаниясы 1959 жылы "Vega Mike" деп аталатын өнім ретінде жасады. Бұл құрылғыны алғаш рет 1960 жылы Демократиялық және Республикалық ұлттық конвенттерде телеарналар қолданды. Ол тележурналистерге конвент алаңында жүріп, қатысушылармен, соның ішінде президенттікке үміткер Джон Ф. Кеннеди мен Ричард Никсонмен сұхбаттасуға мүмкіндік берді. 1958 жылы шығарылған Sony CR 4 сымсыз микрофоны 1960 жылы театрлық қойылымдар мен түнгі клубтарда қолдануға ұсынылды. 1961 жылы Калифорниядағы Тынық мұхитының Маринеландтағы жануарларды оқытушылар 250 долларлық құрылғыны киіп жүрді. 27.12 МГц қатты күйдегі FM хабар таратушысы көйлек қалтасына сыятын болды. Оның тиімділігі 30 метрге дейін жетеді делінеді. Түтікке негізделген қабылдағышта таратушыны тасуға арналған жәшік және дыбыс деңгейін реттегіш кішкентай динамик орналасқан. Тағы бір неміс жабдық өндірушісі Beyerdynamic компаниясы алғашқы сымсыз микрофонды Хунг К. Лин ойлап тапқанын мәлімдейді. "Транзистофон" деп аталған бұл құрылғы 1962 жылы өндіріске енгізілді. Бірде-бір фильм түсіру кезінде дыбысты жазу үшін сымсыз микрофонды алғаш рет 1964 жылы "My Fair Lady" фильмінде Рекс Харрисон қолданды, бұл туралы "Оскар" сыйлығын жеңіп алған Голливуд дыбыс инженері Джордж Гроувз айтқан. 1976 жылы Nady Systems ұсынған алғашқы сымсыз микрофонның пайда болуымен кең динамикалық диапазон пайда болды. Тодд Рандгрен және Rolling Stones бұл жүйелерді концерттерде тікелей эфирде қолданған алғашқы танымал музыканттар болды. Кейт Буш музыкада қолдану үшін сымсыз микрофонмен жабдықталған наушникке ие болған алғашқы әртіс ретінде танымал. 1979 жылы Tour of Life турнесі кезінде ол экспрессионистік би қойылымдарына қолдарын босату үшін өз қолымен жасалған сым киім ілгіштермен біріктірілген компакт микрофонды пайдаланды. Оның идеясын Мадонна және Питер Габриэль сияқты басқа да әртістер тікелей орындау үшін қабылдады. 1996 жылы Nady CBS, Sennheiser және Vega компанияларына қосылып, "байланыс сымсыз микрофонының дамуына үлкен үлес қосқаны үшін" бірлескен Эмми сыйлығын алды.
Техникалар
Кәсіби модельдер VHF немесе UHF радиожиіліктері арқылы сигналдарды жібереді және "нағыз" әртүрлілік қабылдағышқа ие (әрқайсысы өз антеннасы бар екі жеке қабылдау модулі), бұл фазалық өшіруден туындаған "өлі аймақтарды" және радиотолқындардың қабырғалар мен беттерге шағылысуынан туындаған әсерлерді жояды. (Антеннаның әртүрлілігін қараңыз). Дыбыс сапасын жақсарту (немесе, дәлірек айтқанда, динамикалық диапазонды кеңейту) үшін қолданылатын тағы бір техника – компандинг. Nady Systems, Inc. компаниясы 1976 жылы сымсыз микрофондарда осы технологияны алғаш рет ұсынды, ол компанияның негізін қалаушы Джон Нади алған патентке негізделген. Кейбір модельдерде микрофонның өзінде әртүрлі деңгейдегі сигналдарды қабылдауға мүмкіндік беретін реттелетін күшейту бар, мысалы, дауысты аспаптар немесе тыныш дауыстар. Реттелетін күшейту сигналдың кесілуіне жол бермейді және сигнал/шу қатынасын арттыруға көмектеседі. Кейбір модельдерде шуды басу функциясы бар, ол микрофоннан жеткілікті күшті немесе сапалы сигнал келмегенде дыбыстың шығуына тосқауыл қояды, шуды таратудың алдын алады. Шуды басу деңгейі реттелгенде, сигналдың сапасы немесе деңгейінің шегі өзгертіледі.
Қабылдаушылар
Қабылдағыштардың көптеген түрлері бар. Шынайы әртүрлілік қабылдағыштары екі радио модуль және екі антеннаға ие. Әртүрлілік қабылдағыштарында бір радио модуль және екі антенна болады, бірақ кейде екінші антенна көзге түспеуі мүмкін. Әртүрліліксіз қабылдағыштарда тек бір ғана антенна бар. Қабылдағыштар көбінесе жартылай жақтау конфигурациясында орналасады, сондықтан екеуін жақтау жүйесінде бірге орнатуға болады (яғни қабылдағыш 1U биіктігінде және жартылай еніндегі қорапқа орналасқан, сондықтан екі қабылдағышты 1U-ға орнатуға болады). Телевизия студиялары мен музыкалық театрларда қолданылатын күрделі көп арналы радио микрофон жүйелері үшін, әдетте алты немесе сегіз шынайы әртүрлілік қабылдағыштарын қамтитын модульді қабылдағыш жүйелері бар, олар жақтауға орнатылған негізгі корпусқа орналасады. Қажетті қабылдағыштар санын қамтамасыз ету үшін бірнеше корпус бірге қолданылуы мүмкін. Кейбір музыкалық театрларда қырық немесе одан да көп радио микрофоны бар жүйелер кездеседі. Видеокамералармен пайдалануға арналған қабылдағыштар көбінесе корпустық конфигурацияда болады, әдетте камераның «жеңілдік ұясына» (hotshoe) бекітіледі. Sennheiser, Lectrosonics және Sony сияқты өндірушілер көптеген кәсіби телерадио хабарларын тарату стандартты бейнекамераларына арналған арнайы корпусқа орналасатын кішкентай шынайы әртүрлілік қабылдағыштарын шығарады. Аз талаптарға жауап беретін немесе бюджеттік видео қолданбалар үшін әртүрліліксіз шағын қабылдағыштар жиі қолданылады. Егер бергіштен салыстырмалы түрде қысқа қашықтықта қолданылса, бұл конфигурация жеткілікті және сенімді жұмыс істеуді қамтамасыз етеді.
Жарық кеңдігі мен спектрі
Барлық сымсыз микрофон жүйелері кең жолақты FM модуляциясын қолданады, шамамен 200 кГц ені бар жолақты қажет етеді. Жолақтың салыстырмалы түрде үлкен талаптарына байланысты, сымсыз микрофонды пайдалану тиімді түрде VHF және одан жоғары жиіліктермен шектеледі. Көптеген ескі сымсыз микрофон жүйелері электромагниттік спектрдің VHF бөлігінде жұмыс істейді. Осы диапазонды пайдаланатын жүйелер көбінесе кристаллмен басқарылады, демек, бір жиілікте жұмыс істейді. Дегенмен, егер осы жиілік дұрыс таңдалса, жүйе жылдар бойы ешқандай проблемасыз жұмыс істей алады. Алайда, қазіргі заманғы сымсыз микрофон өнімдерінің көпшілігі UHF теледидар жолағында жұмыс істейді. АҚШ-та бұл жолақ 470 МГц-ден 614 МГц-ке дейін созылады. 2010 жылы Федералды байланыс комиссиясы теледидар жолағындағы құрылғылардың жұмыс істеуіне қатысты жаңа ережелерді қабылдады. Басқа елдерде де ұқсас жолақ шектеулері бар; мысалы, Ұлыбританияның UHF теледидар жолағы қазіргі уақытта (2014 жылғы қаңтар) 470 МГц-ден 790 МГц-ке дейін созылады. Әдетте, сымсыз микрофондар пайдаланылмаған телеарналарда ("бос кеңістіктер") жұмыс істейді, спектрдің мегагерціне бір-екі микрофонға орын жеткілікті. ("Wo Mic") Бір жерде бірнеше жүйені пайдалану кезінде интермодуляция (IM) маңызды проблеманы құрайды. IM екі немесе одан көп RF сигналдары осциллятор немесе араластырғыш сияқты сызықты емес тізбекте араласқанда пайда болады. Осы кезде осы жиіліктердің болжамды комбинациялары пайда болуы мүмкін. Мысалы, 2A-B, 2B-A және A+B-C комбинациялары пайда болуы мүмкін, мұнда A, B және C – жұмыс істейтін жиіліктер. Егер осы комбинациялардың бірі басқа жүйенің жұмыс жиілігіне жақын болса (немесе бастапқы жиіліктер A, B немесе C-ның бірі), онда осы арнада кедергі пайда болады. Бұл мәселенің шешімі – барлық мүмкін өнімдерді қолмен есептеу немесе осы есептеуді автоматты түрде жасайтын компьютерлік бағдарламаны пайдалану.
Intermodulation (IM) is a major problem when operating multiple systems in one location. IM occurs when two or more RF signals mix in a non linear circuit, such as an oscillator or mixer. When this occurs, predictable combinations of these frequencies can occur. For example, the combinations 2A B, 2B A, and A+B C might occur, where A, B, and C are the frequencies in operation. If one of these combinations is close to the operating frequency of another system (or one of the original frequencies A, B, or C), then interference will result on that channel. The solution to this problem is to manually calculate all of the possible products, or use a computer program that does this calculation automatically.
Цифрлық гибридті сымсыз
Цифрлық гибридтік жүйелер жүйенің дыбысын жақсарту үшін цифрлық сигнал өңдеу (DSP) технологиясын аналогты FM тарату схемасымен бірге қолданады. DSP пайдалану, болжамдық алгоритмдер сияқты аналогтық доменде мүмкін емес цифрлық техникаларды қолдануға мүмкіндік береді, соның арқасында аудио спектрінде тегіс жиілік жауабына қол жеткізіледі, сондай-ақ таза аналогтық жүйелермен салыстырғанда шу мен басқа да немесе қанағаттандырмайтын артефакттарды одан да азайтуға болады. Тағы бір тәсіл – ескі аналогтық жүйелер мен жаңа жүйелер арасындағы үйлесімділікті сақтау үшін DSP-ді аналогтық компрессия схемаларын модельдеу үшін пайдалану. Қабылдағышта ғана DSP-ні қолдану, энергия тұтынудың артуы және батареяның қызмет ету мерзімінің қысқаруы салдарынан батареямен жұмыс істейтін таратушыға DSP-ні енгізумен байланысты кемшіліктерсіз жалпы дыбыс сапасын жақсарта алады.
Цифрлық
Бірқатар таза цифрлық сымсыз микрофон жүйелері бар, және көптеген әртүрлі цифрлық модуляция схемалары мүмкін. Sennheiser, Sony, Shure, Zaxcom, AKG және MIPRO цифрлық жүйелері цифрлық сигналды тұрақты биттік жылдамдықпен беру үшін аналогтық FM жүйелері қолданатын бірдей UHF жиіліктерін пайдаланады. Бұл жүйелер радиожиілікті тасымалдаушыны бір арнамен немесе кейбір жағдайларда екі арнамен цифрлық аудиомен кодтайды. 2013 жылы ұсынылған Sennheiser Digital 9000 жүйесі ғана қазіргі уақытта аналогтық FM жүйелерінде қолданылған 200 кГц ені бар UHF арналарында толық жолақты, сығылмаған цифрлық дыбысты таратуға қабілетті. Таза цифрлық жүйелердің артықшылықтары – төмен шу, төмен бұрмалау, шифрлау мүмкіндігі және берілістің жоғары сенімділігі. Таза цифрлық жүйелер әртүрлі формада келеді. Кейбір жүйелер сымсыз телефондар мен радио басқарылатын модельдерде қолданылатын жиілік секірудің кең спектр технологиясын пайдаланады. Бұл кең жолақты FM сигналына қарағанда көбірек жолақты қажет ететіндіктен, бұл микрофондар әдетте 900 МГц, 2,4 ГГц немесе 6 ГГц жолақтарында жұмыс істейді. Бұл жиілік жолақтарында лицензия талап етілмейтіні көптеген пайдаланушылар үшін қосымша тартымдылық болып табылады, технологиядан тәуелсіз. 900 МГц жолағы АҚШ пен Канададан тыс жерлерде қолданылмайды, себебі оны әлемнің көп бөлігіндегі GSM ұялы телефон желілері пайдаланады. 2,4 ГГц жолағында WiFi (сонымен қатар сымсыз LAN, сымсыз желілер, 802.11b/g/n), Bluetooth және микротолқынды пештерден келетін «кедергілер» сияқты әртүрлі жүйелердің саны артып келеді. 6 ГГц жолағында өте қысқа тарату толқын ұзындығы болғандықтан қашықтық мәселелері бар (көру сызығын қажет етеді). Alteros GTX сериясы – бұл жергілікті сымсыз микрофон желісі, ол өнім көрсету айманында 64-ке дейін қабылдағыштарды пайдалану арқылы көру сызығы мәселесін шешеді. Бұл сонымен қатар FM, QAM және GFSK модуляцияланған тасымалдаушыларымен ортақ интермодуляциялық өнімдерді тудырмайтын Ultra WideBand импульсті RF технологиясын қолданатын жалғыз жүйе. Цифрлық радио микрофондарын кездейсоқ «сканер» тыңдаушыға ұстап алу қиын, өйткені дәстүрлі «сканерлік қабылдағыштар» әдетте FM және AM сияқты дәстүрлі аналогтық модуляция схемаларын ғана демодуляциялай алады. Дегенмен, кейбір цифрлық сымсыз микрофон жүйелері корпоративтік пайдаланушылар мен қауіпсіздікке сезімтал жағдайларда радио микрофонын пайдаланатындарды алаңдатуы мүмкін «электрондық тыңшылықты» болдырмау үшін қосымша шифрлау технологиясын ұсынады. Қазіргі уақытта цифрлық сымсыз микрофон жүйелерін ұсынатын өндірушілерге AKG Acoustics, Alteros, Audio Technica, Lectrosonics, Line 6, MIPRO, Shure, Sony, Sennheiser және Zaxcom жатады. Олардың барлығы бір-бірінен әртүрлі цифрлық модуляция схемаларын қолданады.
Ұлыбритания
Ұлыбританияда сымсыз микрофон жүйелерін пайдалану үшін Сымсыз телеграфия заңына сәйкес лицензия алу қажет, бірақ 173,8–175,0 МГц және 863–865 МГц жиіліктеріндегі лицензиясыз жолақтар бұл талаптан босатылған. 2013 жылы Ұлыбритания байланыс саласын реттейтін Ofcom мекемесі аукцион өткізіп, 790 МГц-ден 862 МГц-ге дейінгі UHF жиілік диапазонын мобильді кеңжолақты интернет қызметтері үшін пайдалануға сатты.
Америка Құрама Штаттары
Америка Құрама Штаттарында бос телеарналарда сымсыз микрофондарды пайдалану үшін лицензия талап етіледі, себебі олар Broadcast Auxiliary Service (BAS) құрамына кіреді. Лицензиялар тек телерадио хабарларын таратушыларға, кабельдік желілерге, теледидар және кино өндірушілеріне ғана қолжетімді. Қазіргі уақытта АҚШ-та 944–952 МГц жиілік диапазонында жұмыс істейтін, студиялық хабар таратушы байланысына арналған сымсыз микрофондарды сатуға ұсынып жатқан бірнеше сымсыз микрофон өндірушілері бар. 2017 жылдан бастап, 2017 жылғы 13 сәуірде аяқталған ынталандыру аукционының нәтижесінде сымсыз микрофондарды пайдалануға қолжетімді телеарналардың спектрі азайып келеді.
Австралия
Австралияда 520 МГц мен 694 МГц аралығында 100 мВт-қа дейінгі EIRP қуаты бар сымсыз микрофондарды пайдалану бос телеарналарда жүзеге асырылады және топтық лицензиямен реттеледі, бұл кез келген пайдаланушыға жеке лицензия алусыз құрылғыларды пайдалануға мүмкіндік береді.
Басқа елдер
Көптеген басқа елдерде сымсыз микрофонды пайдалану лицензия талап етеді. Кейбір үкіметтер барлық радиожиіліктерді мемлекеттік мүлік деп санайды және лицензиясыз радио тарату құралдарын пайдалану, тіпті сымсыз микрофондарды да, қатаң жазалануы мүмкін. Еуропа елдерінде лицензиялауды Данияда орналасқан Еуропалық пошта және телекоммуникация әкімшілігінің (CEPT) құрамындағы Электрондық коммуникациялар комитеті (ECC) реттейді.
Ақ кеңістіктегі құрылғылар (АҚШ)
Америка Құрама Штаттарында UHF теледидар спектрін пайдаланатын жеке лицензияланбаған кең жолақты цифрлық құрылғыларды пайдалануға рұқсат беруге ұмтылыс бар. Бұл "ақ кеңістік" құрылғылары (WSD) GPS-ке және жолақтың басқа пайдаланушыларына кедергі келтірмеу үшін геолокациялық деректер базасына қол жеткізуге міндетті болады. FCC жүргізген алғашқы сынақтар көрсеткендей, кейбір жағдайларда осы құрылғылардың прототиптері қолданыстағы жиіліктерді дұрыс анықтай алмады және осы пайдаланушылардың үстінен кездейсоқ сигналдар жіберуі мүмкін. Телерадио хабарларын таратушылар, театрлар және сымсыз микрофон өндірушілері осы себеппен мұндай құрылғыларға қатаң қарсы болды. Кейінірек FCC жүргізген сынақтар құрылғыларды қауіпсіз пайдалануға болатынын көрсетті. Алайда, бұл телерадиокомпаниялардың қарсылығын азайта алмады, олар ақ кеңістікте жоғары жылдамдықты мобильді интернет арқылы ойын-сауық қызметтерін жеткізуден туындаған бәсекеге де алаңдаған болуы мүмкін. 2010 жылдың 23 қыркүйегінде FCC лицензияланбаған сымсыз құрылғылар үшін ақ кеңістікті пайдалану ережелерін бекіткен Еске алу және Бұйрық жариялады. Соңғы ережеде IEEE 802.11 (Wi-Fi) бір каналда тікелей пайдаланылуын болдырмайтын, тиімді түрде Wi-Fi технологиясы үшін жаңа спектрді қолдану мүмкін емес ететін White Spaces Coalition ұсынған өте қатаң шығарылым ережелері қабылданды.
Когнитивтік қолжетімділік (Ұлыбритания)
АҚШ-та White Space Devices (WSD) деп белгілі құрылғыларға ұқсас құрылғылар Ұлыбританияда және, мүмкін, тағы да көптеген елдерде зерттелуде. Ұлыбритания мен басқа да мүдделі тараптар АҚШ-тағы WSD жағдайын тығыз бақылап отырғанымен, 2009 жылдың басында Ofcom UHF аралас спектріне когнитивтік қолжетімділік туралы зерттеу және қоғамдық талқылау бастады. Осы талқылаудың нәтижесі және АҚШ-тағы WSD-ге қатысты жұмыстар Ұлыбританиядағы және бүкіл әлемдегі UHF радио микрофондарын пайдаланушылар үшін ауқымды салдарларға алып келуі мүмкін.