Кіріспе

Голландиялық Шығыс Үндістан компаниясының Моғол Бенгалиясындағы директориясы – 1610 жылдан бастап 1800 жылы компания таратылғанға дейін Моғол Бенгалиясында Голландиялық Шығыс Үндістан компаниясының директориясы болды. Одан кейін 1825 жылға дейін Нидерланд Корольдігінің отаршысы болды, содан кейін 1824 жылғы ағылшын-голландиялық шарт бойынша британдықтарға өткізілді. Голландияның аймақтағы қатысуы Одишадағы Субарнарекха өзенінің сағасында Пипилиде сауда бекетін құрумен басталды. Бұрынғы отар қазіргі Голландия Индиясының бір бөлігі болып табылады. Бенгалия Голландия Азиядан импорттаған тоқыманың 50% және шикі жібектің 80% көзін құрады.

Тарих

1615 жылдан бастап Голландиялық Шығыс Үндістан компаниясы Моғолдың Бенгалия, Бихар және Одиша провинциясының шығыс бөлігінде сауда жасады. 1627 жылы Өткөл жазығының жағалауындағы Пипели портында фабрикасы бар алғашқы сауда бекеті құрылды. Пипели порты (Одия тілінде Пипилипаттан) қазіргі Одишаның Баласор ауданындағы Субарнарекха өзенінің сағасында орналасқан. 1635 жылы Бенгалияның өзінде, Хұғлиге жақын Чинсура қаласында опиум, тұз, муслин және дәмдеуіштер саудасы үшін бекініс орнатылды. 1655 жылы Бенгалия Дирекциясы деген жеке ұйым құрылды. 1687 жылы зауыт шабуылдардан қорғану үшін қабырғамен қоршалды, ал 1740 жылы Ян Альберт Сихтерман басшылығымен төрт бастионды бекініске айналдырылды. 1742 жылы форт генерал-губернатор Густаф Виллем ван Имхоффтың құрметіне Форт Густав деп аталды. 1742 жылы Сихтерман шіркеу мұнарасын салды, ал 1765 жылы оған шіркеу ғимараты қосылды. Голландтардың аумақтық иелігі Чинсура және Баранагормен шектелді, оларды Навабтан сыйлық ретінде алған. Олар барлық жағынан Батавиядағы үкіметке бағынышты болды. Голландтық фабрикалар Патна, Фатуха, Дакка және Малда сияқты маңызды орталықтарда ғана емес, сонымен қатар Кагарам, Мотипур және Мовграма сияқты шалғайдағы ауылдарда да құрылды. Мараттарға әскери кеңесші болған танымал француз генералы Перрон осы голландтық колонияға қоныстанды және мұнда үлкен үй салды. XVIII ғасырдың басында Моғол империясының ең дамыған аймағы Бенгалия Субасында сауда гүлденді, сондықтан 1734 жылы Голландтық Шығыс Үндістан компаниясының басшылары Хугли Чинсураға Батавияға тауарларын жеткізудің орнына Голландия Республикасымен тікелей сауда жасауға рұқсат берді. Голландтық Шығыс Үндістан компаниясының осы құқыққа ие болған жалғыз басқа колониясы Голландтық Цейлон болды. XVIII ғасырдың ортасында Үндістандағы ағылшын-француздық бәсекелестікке байланысты Бенгалиядағы голландтардың билігі әлсіреп, 1757 жылы Пласси шайқасында британдықтардың жеңісінен кейін олардың мәртебесі екінші дәрежелі державаға дейін төмендеді. 1759 жылы голландтар Чинсура шайқасында Бенгалиядағы британдық билікті шектеуге тырысты. 1795 жылы Голландтық Бенгалия британдық әскерлермен басылып алынды, себебі голландтық штадхолдер Вильгельм V, Оранж князі, Францияның колонияны басып алуына жол бермеу үшін Кеу хаттарын жазған болатын. 1814 жылғы ағылшын-голланд келісімі колонияны голланд билігіне қайтарды, бірақ Үндістанды екі бөлек ықпал аймағына бөлу ниетімен голландтар 1824 жылғы ағылшын-голланд келісімі бойынша Үнді түбегіндегі барлық иеліктерін британдықтарға өткізді.

Мұра

Густав форты сол кезден бері Чинсураның бетінен жойылып кетті, бірақ голландиялық мұраның көп бөлігі әлі де сақталған. Оларға голланд зираты, ескі казарма (қазір Чинсура соты), губернатордың резиденциясы, генерал Перронның үйі, қазір Хұгли Мохсин колледжі деп аталатын Чинсура колледжі және ескі фабрика ғимараты, қазір дивизиялық комиссардың кеңсесі кіреді. Хугли Чинсура қазіргі Батыс Бенгалия штатындағы Хугли ауданының орталық қаласы. Косимбазарда да әлі голланд зираты бар. Чхапра қаласының жанындағы Карингадағы голланд зиратында 1712 жылы қайтыс болған Якоб ван Хорнның мавзолейі орналасқан. 1988 жылы Батыс Бенгалияның қоғамдық жұмыстар департаменті Чинсурадағы голланд шіркеуін бұзды. Шіркеуде орналасқан, қайтыс болған голландтарға арналған ескерткіш тақташалар 1949 жылы Калькутта епискобының сыйы ретінде Амстердамдағы Риксмюзейге тапсырылды.