Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Эль-Ахват (الاحواط, "қабырғалар") – Манаса төбелеріндегі археологиялық орын, Израиль. Ол Кесариядан шығысқа қарай 16 шақырымдай жерде, Қазирдің жанында орналасқан. Бұл орынды 1992 жылдың қараша айында Адам Зертал Манаса төбелі елінің археологиялық зерттеуі барысында тапқан. Қоныс қола және темір дәуірлеріне жатқызылған. Бұл аймақта ежелгі Теңіз халықтарының ең солтүстік-батыс қонысының орналасқан жері деп есептеледі. Археолог Израиль Финкельштейн Зерталдың орынды мерзімдеуіне қатысты қателік жібергенін айтады. Израильдегі басқа ерте темір дәуірі орындарымен керамика типтері мен радиокөміртектік талдауды салыстырып, Финкельштейн оның Зерталдан шамамен 100 жылға кешірек дамығанын болжайды. Эрик Клайн мен Дэвид О'Коннор Зерталдың пікірін былай бағалады: "Қазірге дейін бұл немесе аймақтағы басқа да орындарда Шардана ыдыстары табылмады, сондай-ақ Эль-Ахваттағы архитектураның интерпретациясы әлі де даулы болып қана қоймайды". Хайфа университетінің археологы Бар Шей жақында әл-Ахват құрылыстары Сардиния мен оның Шардана мәдениетінен тыс жерлердегі ешқандай параллельдері жоқ Шардана құрылыстарына ұқсас екенін айтты.
El Ahwat (الاحواط, "the walls") is an archaeological site in the Manasseh Hills, Israel. It located 10 miles east of Caesarea near Katzir. The site was discovered in November 1992 by Adam Zertal during the Manasseh Hill Country Survey. The settlement has been dated to the Bronze and Iron Ages. It is considered to be the location of the northwesternmost settlement of the ancient Sea Peoples in the region. Archaeologist Israel Finkelstein says that Zertal erred in his dating of the site. By comparing ceramic typologies and radiocarbon dating with other early Iron Age sites in Israel, Finkelstein estimates its date to be around 100 years later than Zertal. Eric Cline and David O'Connor commented on Zertal's claim, saying that "So far, however, there is no identifiable Shardana pottery found at this or any other site in the region, and the interpretation of the architecture at El Ahwat remains open to question." Archaeologist Bar Shay, from Haifa University, has recently argued that the al Ahwat structures as Shardana ones, having no other parallels with other places outside of Sardinia and its Shardana culture.
Арбаның негізгі тірегі
Қазба жұмыстары барысында табылған ең қызықты заттардың бірі – диаметрі шамамен 2 см, қалыңдығы 5 мм болатын кішкентай, дөңгелек қола рельеф. Қола рельефте "қалпақ киген, құлағында арба дөңгелегі пішіндес сырғалары бар әйелдің беті" бейнеленген. Ол археологиялық топ "Губернатор үйі" деп атаған құрылыстың ішінде табылған. Бұл қола бұрын "созылған нысананың" ұшы болған және ежелгі заманда сынған. Қазір бұл жоғары лауазымды тұлғаның соғыс арбасының дөңгелегіне арналған бекіткіш екені анықталды. Ол арбаның бүйінінде, қазіргі заманғы доңғалақ қақпақтың орнында орналасқан болар еді. Зертл осы жаңалықтың маңыздылығын былай түсіндірді: "Бұл жаңалық қазба алаңының тарихи және археологиялық құндылығын арттырады және жоғары дәрежелі тұлғаларға тиесілі соғыс арбаларының осы жерде табылғанын дәлелдейді. Бұл Сисараның тұрақты қаласы болған және одан соғыс арбалары Израиль тайпаларына қарсы шайқасқа бет алған деген бұрынғы болжамды нығайтады. Бұл шайқас ежелгі Таанах пен Мегиддо арасындағы аймақта болған."
Among the more intriguing objects uncovered by the dig is a small, round, bronze relief measuring about 2 cm. in diameter and 5 mm. thick. The bronze shows the "face of a woman wearing a cap and earrings shaped as chariot wheels." It was found inside a structure identified by the archaeological team as the “Governor's House”. It is clear that the bronze was once the finial or end of an "elongated object" from which it had been broken off in antiquity. It has now been identified as a linchpin from the wheel of a war chariot belonging to a high ranking personage. It would have appeared on the side of a chariot in much the position as a modern hubcap. Zertal explained the significance of the discovery, “This identification enhances the historical and archaeological value of the site and proves that chariots belonging to high ranking individuals were found there. It provides support for the possibility, which has not yet been definitively established, that this was Sisera's city of residence and that it was from there that the chariots set out on their way to the battle against the Israelite tribes, located between the ancient sites of Taanach and Megiddo.”