Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эдвин Венделл Паули аға (7 қаңтар 1903 – 28 шілде 1981) – американдық кәсіпкер және саяси қайраткер.
American businessman and political leader (1903–1981)
Edwin Wendell Pauley Sr. (January 7, 1903 – July 28, 1981) was an American businessman and political leader.
Ерте өмір
Индианаполисте, Индиана штатында, Элберт Л. Паули мен бұрынғы Эллен Ван Петтеннің ұлы болып дүниеге келген ол 1919 және 1920 жылдары Лос-Анджелестің солтүстік-шығысындағы Оксидентал колледжінде білім алды. Содан кейін Калифорния университетіне, Берклиге ауысып, «Фи Каппа Пси» студенттік ұйымының мүшесі болды, 1922 жылы ғылым бакалавры, ал келесі жылы ғылым магистрі дәрежесін алды.
Born in Indianapolis, Indiana, to Elbert L. Pauley and the former Ellen Van Petten, he attended Occidental College, in northeast Los Angeles, during 1919 and 1920 before transferring to the University of California, Berkeley, where he was a member of Phi Kappa Psi fraternity, earning a Bachelor of Science in 1922 and a Master of Science the following year.
Іскерлік мансап
Паули 1920-жылдардың ортасынан бастап мұнай компанияларын басқару арқылы байлыққа қол жеткізді. Ол 1923 жылы "Petrol Corp." компаниясын құрды. Паули 1933 жылы Fortuna Petroleum компаниясының президенті болды. 1947 жылы ол Гавайидегі Кокос аралын жеке демалыс орны ретінде сатып алды. Оның бірнеше мәмілелері Джордж Буш басқарған Zapata Corporation компаниясымен байланысты болды, соның ішінде 1960 жылы Pemargo-мен бірлескен кәсіпорынға қатысты. 1958 жылы ол Говард Хьюзбен бірге Мексика шығанағында мұнай өндірісін кеңейткен Pauley Petroleum компаниясын құрды. Кейін Паули Оклендтегі KTVU телеарнасының негізін қалаушы серіктесі, Лос-Анджелес Рамс футбол командасының серіктесі және Western Airlines директоры болды.
Pauley made his fortune running oil companies from the mid 1920s onward. He founded the Petrol Corp. in 1923. Pauley was president of Fortuna Petroleum by 1933. In 1947 he bought Coconut Island in Hawaii, as a private retreat. Several of his deals involved Zapata Corporation, run by George H. W. Bush, including a joint venture with Pemargo in 1960. In 1958 he founded Pauley Petroleum which, with Howard Hughes, expanded oil production in the Gulf of Mexico. Later Pauley also became a founding part owner of television station KTVU in Oakland, a part owner of the Los Angeles Rams football team and a director of Western Airlines.
Саясат
Паули 1930-шы жылдары Демократиялық партияға қаржы жинаушы ретінде қатысты, соңында Демократиялық Ұлттық Комитеттің қазынашысы болды. 1940 жылы ол Мемлекетаралық мұнай және келісім комиссиясының мүшесі болды. Ол АҚШ сенаторы Гарри С. Трумэннің досы және сенімді адамы болды. Трумэннің ықпалымен президент Франклин Д. Рузвельт 1941 жылы Паулиді Кеңес Одағы мен Ұлыбританияға арналған лизингтік жабдықтаудың мұнай координаторы етіп тағайындады. Ол 1944 жылғы Демократиялық Ұлттық Конвенцияның директоры болды. Президент болғаннан кейін Трумэн оны 1945 жылдан 1947 жылға дейін Одақтас державалардың өтемақы комитетіне АҚШ өкілі етіп тағайындады. Потсдам конференциясында елші және өнеркәсіптік және сауда кеңесшісі ретінде оның басты міндеті Ялта конференциясында жасалған өтемақы туралы келісімдерді қайта келісу болды (олардың көптегені болашақ ЦРУ директоры Аллен Даллестің бұрынғы клиенттеріне әсер етті). Трумэн 1946 жылы оны Әскери-теңіз күштерінің орынбасары етіп тағайындауға тырысқанда, Ішкі істер министрі Гарольд Л. Айкес наразылық білдіріп отставкаға кетті, себебі Паули Демократиялық Ұлттық Комитеттің қазынашысы болған кезде, егер Ішкі істер департаменті Калифорния штатының мұнайға толы теңіз жағалауына иелік етуге қарсы күресін тоқтатса, сайлау науқанына 300 000 доллар (АҚШ долларымен) жинауға болатынын Айкеске ұсынған. Айкестің отставкасы тағайындалуды тоқтатты, ал Паули содан кейін көлеңкеде жұмыс істеді. Калифорнияның бірнеше губернаторының тағайындауымен Паули 1940 жылдан 1972 жылға дейін Калифорния университетінің регенті қызметін атқарды. Регент ретінде ол Калифорния университеті Сан-Диегоның құрылуына қатысты түрде қарсы болды.
Pauley became involved with the Democratic Party as a fundraiser in 1930s, eventually becoming treasurer of the Democratic National Committee. In 1940, he served as a member of the Interstate Oil and Compact Commission. He was a friend and confidante of U. S. Senator Harry S. Truman, and through Truman's influence, President Franklin D. Roosevelt appointed Pauley as petroleum coordinator of Lend Lease supplies for the Soviet Union and the United Kingdom in 1941. He was director of the 1944 Democratic National Convention. As president, Truman appointed him United States representative to the Allied Reparations Committee from 1945 to 1947. With the rank of ambassador, as well as industrial and commercial advisor to the Potsdam Conference, his chief task was to renegotiate the reparations agreements formulated at the Yalta Conference (many of which affected eventual C. I. A. director Allen Dulles's former clients). When Truman tried to appoint him Under Secretary of the Navy in 1946, Secretary of the Interior Harold L. Ickes resigned in protest, claiming that while Pauley was treasurer of the Democratic National Committee, he had suggested to Ickes that $300,000 ($ in dollars) in campaign funds could be raised if the Interior Department would drop its fight against the State of California for ownership of oil rich offshore lands. Ickes's resignation scuttled the appointment, and Pauley worked behind the scenes thereafter. By successive appointments from several California governors, Pauley served as a University of California Regent from 1940 to 1972. As a regent, he was staunchly opposed to the creation of the University of California, San Diego.
Соғысқа қарсы наразылық акцияларында хабаршы
1960 жылдары Паули Рональд Рейганды қолдауға көшті және Регенттер кеңесінің Беркли университеті студенттерінің наразылықтарын ең қатаң сынады. 1965 жылы Паули Калифорния университетінің регенті қызметін атқарып жүргенде, Вьетнам соғысына қарсы университеттегі наразылықтар күшейе бастады. Паулидің өтінішімен ЦРУ директоры Джон МакКоун 28 қаңтарда ФБР директоры Дж. Эдгар Гувермен кездесті, және Гувер Паулиге Калифорния университеті жүйесінің президенті Кларк Керр туралы ақпарат беруге келісті. (МакКоунның Гувермен кездесу туралы өтінішіне қатысты ескертуге қараңыз. МакКоун 1922 жылы Беркли университетін бітірген, Паулиден бір жыл бұрын.) Сол кезде МакКоун Гуверге Паулидің "Берклидегі жағдайға" қатты ренжілгенін және "факультетте немесе студенттер арасында коммунистер немесе коммунистік байланыстары бар адамдарды анықтауға" құштар екенін айтты. МакКоун кеңсесінен кеткеннен кейін Гувер Лос-Анджелестегі ФБР басшысы Уэсли Грэппке телефон соғып, Паулиге "Берклиде проблема тудырып жатқан" регенттер, профессорлық-оқытушылар құрамы мен студенттер туралы анонимді ескертулер беруді бұйырды. Гувер Грэппке: "Бұл деректердің қатаң құпиялылықта беріліп жатқанын мырза Паулиге түсіндіру қажет" деді. Бес күннен кейін (2 ақпан) Грэпп Паулимен Лос-Анджелестегі Паули мұнай ғимаратындағы кеңсесінде екі сағаттай кездесті. Грэпп оған ФБР файлдарынан басқа регенттер, оқытушылар және студенттер туралы ақпарат берді, олар "өте либералды" деп есептелді. ЦРУ мен ФБР Рональд Рейганмен бірлесіп жұмыс істеді, ол жаңадан пайда болған Сөз бостандығы қозғалысына және соғысқа қарсы отырыстарға қарсы "психологиялық соғыс науқанын" жүргізуді көздеді, соның ішінде салықтан қашу және "барлық қолданылатын" айыптауларды пайдалануға, оған ФБР көмектесуге келісті. "Бұл бұрын да жасалған және өте сәтті болған", - деп атап өтті Гувер. (Бұл ақпарат 2002 жылға дейін, АҚШ Жоғарғы Сотына дейін жеткен ФБР-мен он бес жылдық сот дауынан кейін, Сан-Франциско Хроникасының терең зерттеуіне байланысты FOIA сұранысының нәтижесінде жарияланбады. ФБР "құқық қорғау операцияларын қорғау" үшін құпиялылықты сақтау қажет екенін мәлімдеді. 1947 жылғы Ұлттық қауіпсіздік туралы заң ЦРУ-ға ішкі барлау қызметімен айналысуға тыйым салады.) Паули 2 ақпан күні Грэпппен болған кездесуін "Сөз бостандығы қозғалысына" ренжілгенін айтып бастады және "ФБР құпия полиция екендігіне қатысты жағымсыз сұрақ" есіне түсірді (1959 жылғы емтихан сұрағына сілтеме жасай отырып). Ол Грэппке "[UC президенті] Керрге ешқандай қатысы жоқ" екенін айтты және Керрді "коммунист немесе коммунистік ізбасар" деп айыптады. Паули 24 мүшелі Регенттер кеңесі екіге бөлінгенін және оның тобы "жағдайды түзету үшін дереу күшті шаралар қабылдауды" қалайтынын түсіндірді. Оның айтуынша, әзірге Керрді жұмыстан босату үшін жеткілікті дауыс жинамаған. Ол бұл мәселеге Керрді қатты қолдаған үш "өте либералды" регентті кінәлады. Губернатор Пэт Браун (D) кеңеске: Уильям Кобленц (Браунның бұрынғы арнайы кеңесшісі); Уильям М. Рот (ACLU атқару комитетінің мүшесі); және Элинор Раас Хеллер (Демократиялық Ұлттық комитетінің мүшесі) кіргізді. Паули Грэппке 1950 жылдары ФБР университетке жұмысқа алуды қарастырып жатқан профессорлар туралы құпия есептер бергенін айтты. Ол ФБР-дің "Жауапкершіліктер бағдарламасы" деп аталатын процедураны қайта жаңғыртуды қалайтынын айтты және ФБР файлдарын тексеру үшін біреуге ақы төлеуге дайын екенін білдірді. Паули ФБР екенін жарияламауға уәде бергеннен кейін, Грэпп оған UC Беркли иммунология профессоры Леон Вофси туралы есеп берді, ол 1945 жылдан 1956 жылға дейінгі жаңалықтарды қамтиды, онда Вофси өзін партияға жастарды тартуға тырысқан коммунистік партияның мүшесі деп мойындады. Есепте 1957 жылдан бері ФБР Вофсидің партиямен байланысы бар екенін көрсететін ешқандай дәлел таппағаны туралы мәлімдеме болмады. 4 ақпан күні Грэпп Гуверге Паулиді университет ішіндегі ақпарат көзі ретінде пайдалануға болатынын және факультеттегі және Регенттер кеңесіндегі коммунистерге күдік тудыратын адамдарды қудалауға және жұмыстан шығаруға болатынын айтты. Гувер келісті, және бір аптадан кейін Паулиге Кобленц, Рот және Хеллер туралы құпия ақпарат берілді. Грэпп Гуверге Паули қарсыластары туралы ақпаратты "өте бағалайтынын" хабарлады. Грэпптің есебіне сәйкес, Паули UC "оқу орнында қазіргі басшылар билікте болғанша" тұрақсыз болып қала береді деп ойлады. Грэпп Паулиге студенттер мен оқытушылар туралы анонимді ескертулерді жіберіп тұрды – кемінде жиырмадан астам, оларды регенттерді Керрді жұмыстан босатуға көндіру үшін пайдалануға болатын. Бірақ қазан айында наразы Паули Грэппке Кларк Керрді жұмыстан босату үшін әлі де "екі дауыс жетіспейтінін" айтты. Керр Браун губернатор болып қалғанша университеттің басшысы болып қала беретін секілді болды. 1966 жылы Рональд Рейган Калифорния губернаторы болып сайланғаннан кейін, Берклидегі "кампусқа наразылар мен лас сөздерді жақтаушыларға" қарсы наурыз жүргізгеннен кейін, ол Керрді жұмыстан босатудан бастады. Рейганның заң мәселелері жөніндегі хатшысы Герберт Эллингвуд ФБР штаб-пәтерінде ФБР агенты Карта "Дек" ДеЛоачпен кездесті және Рейганның "колледжтердегі бұзылған элементтерді жоюға" берілгенін айтты.
By the 1960s, Pauley came to support Ronald Reagan, and was by far the Board of Regents' harshest critic of UC Berkeley student protesters. In 1965, Pauley was serving as a regent at the University of California, when anti Vietnam war campus protests began to grow. At Pauley's request, CIA Director John McCone met with FBI Director J. Edgar Hoover on January 28 and Hoover agreed to leak to Pauley information about UC System President Clark Kerr. (See memo regarding McCone's request to meet with Hoover. McCone graduated from UC Berkeley in 1922, the year before Pauley.) At that meeting, McCone told Hoover that Pauley was very upset about the "situation at Berkeley", and was "anxious to get a line on any persons who are communists or have communist associations, either on the faculty or in the student body." As soon as McCone left his office, Hoover phoned Los Angeles FBI chief Wesley Grapp, and ordered him to give Pauley anonymous memos on regents, faculty members, and students who were "causing trouble at Berkeley". Hoover admonished Grapp, "It must be impressed upon Mr. Pauley that this data is being furnished in strict confidence." Five days later (February 2) Grapp met with Pauley for two hours at his office in the Pauley Petroleum Building in Los Angeles. Grapp provided him information from FBI files on other regents, faculty, and students who were considered "ultra liberal". The CIA and FBI worked in conjunction with Ronald Reagan, who sought to mount a "psychological warfare campaign" against the budding Free Speech Movement and anti war sit ins, including using tax evasion and "any other available" charges in which the FBI agreed to assist. "This has been done in the past, and has worked quite successfully", Hoover noted. (This information was not made public until 2002, after a fifteen year legal battle with the FBI that went all the way to the US Supreme Court, as a result of a FOIA request for an in depth San Francisco Chronicle investigation. The FBI had claimed it needed to maintain secrecy to "protect law enforcement operations". The National Security Act of 1947 bars the CIA from engaging in domestic intelligence activities.) Pauley began the February 2, 1965, meeting with Grapp by saying he was upset about the Free Speech Movement and recalled that "obnoxious question concerning the FBI being a secret police" (referring to a 1959 entry exam question.) He told Grapp he had "no use for [UC President] Kerr" and had accused Kerr of being a "communist or a communist follower". Pauley explained that the 24 member Board of Regents was divided and that his faction wanted "strong positive action taken immediately to clean up the mess." The problem, he said, was that so far he'd been unable to muster the votes to fire Kerr. He blamed the impasse on three "ultra liberal" regents who staunchly backed Kerr. Governor Pat Brown (D) had named to the board: William Coblentz (Brown's former special counsel); William M. Roth (member of the ACLU executive committee); and Elinor Raas Heller (member of the Democratic National Committee). Pauley told Grapp that in the 1950s the FBI secretly gave the university reports on professors it was considering hiring. He said he wanted to restore the procedure—which the FBI had code named the Responsibilities Program—and offered to pay someone to check FBI files. After Pauley promised not to reveal that the FBI was his source, Grapp gave him a report on UC Berkeley immunology professor Leon Wofsy that summarized news stories from 1945 to 1956, noting that Wofsy had been a self avowed Communist Party official who tried to get young people involved with the party. The report failed to note that since 1957 the FBI had found no evidence that Wofsy had been involved with the party. On February 4, 1965, Grapp told Hoover that Pauley could be used as a source on internal University affairs, and could harass and remove suspected communists on the faculty and the Board of Regents. Hoover approved, and one week later Pauley was given confidential information on Coblentz, Roth and Heller. Pauley, Grapp reported to Hoover, was "most appreciative" of the information on his opponents. As Pauley saw it, according to Grapp's report, UC would remain in turmoil "as long as the current officials were in power at the university." Grapp continued to slip Pauley anonymous memos about students and faculty—at least two dozen more—that he could use in persuading the regents to fire Kerr. But in October, a frustrated Pauley told Grapp he was still "two votes short to fire Clark Kerr". Kerr would remain in charge of the university, it seemed, as long as Brown remained governor. When Ronald Reagan was elected California's governor in 1966, after campaigning against "campus malcontents and filthy speech advocates" at Berkeley, one of his first moves was to fire Kerr. Reagan's Legal Affairs Secretary, Herbert Ellingwood, met with FBI agent Cartha "Deke" DeLoach at FBI Headquarters, and noted that Reagan was "dedicated to the destruction of disruptive elements on college campuses."
Қайырымдылық
Калифорния университетінен зейнетке шыққаннан кейін Паули көптеген қайырымдастық қызығушылықтарымен және бизнес мәселелерімен айналысты. Ол Гавайидің Оаху аралындағы Канеохе шығанағындағы Кокос аралын Гавайи университеті мен оның Гавайи теңіз биологиясы институтының пайдалануын ілгерілетуге ерекше көңіл бөлді. Ол аралдың жартысын отбасына – әйелі Боббиге, ұлы Стивен М. Паулиге, қызы Сюзи Паулиге және кейіннен олардың отбасыларына қалдырды. 1981 жылы Паули қайтыс болғаннан кейін оның жесірі Бобби Паули олардың қайырымдастық жұмысын жалғастыру үшін Эдвин У. Паули қорын құрды. 1995 жылы Паули отбасы Гавайи университетіне аралдың жеке бөлігін сыйға тартты және институт үшін жаңа кітапхана мен зертхана ғимараттарын салуға қаржы бөлді. Тірі коралл рифінің үстіне салынған институт қазір теңіз биологиясын зерттеу үшін әлемдегі жетекші орындардың біріне айналды.
After his retirement from the University of California system, Pauley concentrated on his many philanthropic interests and business concerns. He was particularly interested in promoting the use of his Coconut Island in Kāne'ohe Bay, Oahu, Hawaii by the University of Hawaii at Manoa and its Hawaiʻi Institute of Marine Biology. He kept about half of the island for the use of his family—his wife Bobbi, his son, Stephen M. Pauley and daughter, Susie Pauley and eventually their families. After Pauley's death in 1981, his widow Bobbi Pauley established the Edwin W. Pauley Foundation to continue their philanthropic work. In 1995, the Pauley family presented the University of Hawai`i with a gift of the private portion of the island to the University, and provided funds for the building of a new library and laboratory buildings for the institute. Built on a living coral reef, the institute is now one of the world's premier locations for the study of marine biology.
Құрметтер
Калифорния университеті, Лос-Анджелес қаласындағы Паули павильоны оның қайырымдылығы мен регент ретіндегі қызметінің құрметіне аталған. Паули павильонын салуға қажетті бес миллион доллардың шамамен бестен бір бөлігін Паули сыйлаған, және ол 1965 жылдан бері UCLA баскетбол және волейбол командаларының үй аренасы болып табылады. Паулиге арналған кішірек ескерткіш оның бітірген оқу орнында, Берклидегі Калифорния университетінде де бар: Мартин Лютер Кинг-младший студенттер одағындағы 1000 адамға дейін сыйымдылығы бар Паули бал залы.
The Pauley Pavilion at the University of California, Los Angeles, is named in the honor of his philanthropy and service as a regent. Pauley donated almost one fifth of the five million dollars needed to construct the Pauley Pavilion, which since 1965 has served as home stadium for the basketball and volleyball teams of UCLA. A smaller dedication to Pauley exists at his alma mater, the University of California, Berkeley: the Pauley Ballroom, which can seat up to 1,000 people in the Martin Luther King Jr. Student Union.