Кіріспе
Филиппиндік бизнесмен Джон Робинсон Лим Гоконгвей кіші (11 тамыз 1926 – 9 қараша 2019) – филиппиндік банкир, бизнесмен, инвестор және қайырымдылық жасаушы. Оның «JG Summit Holdings, Inc.» конгломераты филиппин экономикасының көптеген салаларында, соның ішінде кеме тасымалы, телекоммуникация, бөлшек сауда, қаржы қызметтері, мұнай-химия өнеркәсібі, жылжымайтын мүлік, коммуналдық қызметтер, авиация, азық-түлік, сусындар және мал шаруашылығында кең ауқымды бизнес және инвестициялық активтерге ие болды.
John Robinson Lim Gokongwei Jr. (; 11 August 1926 – 9 November 2019) was a Filipino banker, businessman, investor, and philanthropist. His conglomerate company JG Summit Holdings, Inc., had an extensive panoply of business and investment holdings across the Filipino economy, including shipping, telecommunications, retail, financial services, petrochemicals, real estate, utilities, aviation, food, beverages, and livestock farming.
Ерте өмір
Гоконгвей Қытайда Джон Гоконгвей аға мен Хуанита Маркес Лим отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Себудегі бай отбасының ұрпағы еді, оның ата-тегі Қытайдың оңтүстік Фуцзянь провинциясымен байланысты. Оның арғы атасы (1859–1921), Қытайдан келген жас саудагер, Педро Сингсон Готиаоко болып испаниялық мәдениетке сіңіп, Филиппиннің ең белгілі қытай-филиппиндіктерінің біріне айналды. Гоконгвей Сан-Карлос университетінің бастауыш білім беру бөлімінде бастауыш мектепті (құрметті дипломмен бітірген) және орта мектепті бітірді. 1939 жылы, Гоконгвей 13 жасқа толғанда әкесі қайтыс болғаннан кейін отбасының байлығы жоғалып кетті, сонымен қатар Екінші дүниежүзілік соғыс (1939–1945) басталды. Осы қиын жылдары ол Себу көшелерінде велосипедімен тауар сату арқылы бастапқыда отбасын асырады. 1943-1945 жылдары, яғни 17-19 жасында, ол ағаш қайықпен саудагерлікпен айналысып, тауарын теңіз арқылы Далахиканға, Лусенаға, ал содан кейін жүк көлігімен Манилаға жеткізді.
Іскерлік мансап
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол өзінің "Амазия Трейдинг" деп аталатын тасымалдау компаниясын құрды, ол АҚШ-тан Филиппинге ұн, пияз, жемістер, қолданылған киім, ескі газеттер мен журналдар импорттады. 1950 жылдардың басында Қытайдан оралған бауырларымен бірге темекі мен вискиді де импорттауды бастады. 1957 жылы сауданың үнемі төмен пайда әкелетінін көріп, "Сан-Мигель Корпорациясы" олардың ірі тұтынушысы болды. 1961 жылы ол "Consolidated Food Corporation" (кейін CFC Corporation деп аталды, ол кейін "Universal Robina Corporation" компаниясымен бірікті) құрды, ол "Blend 45" жедел дайындалатын кофе брендін іске қосты. 1977 жылы Гонгквей "De La Salle University" университетінде бизнес-әкімшілік магистрі дәрежесін алды. Он жыл өткен соң, ол Гарвардта 14 апталық жоғары деңгейдегі басқару бағдарламасына қатысты. Ол сонымен қатар "Robinsons Retail Holdings, Inc." және "Robinsons Land Corporation" компанияларына ие болды. Гонгквей отбасының барлық компанияларының жалпы нарықтық капитализациясы 20 миллиард доллардан астам құрайды. 2008 жылдың ақпан айында "Forbes Asia" журналының алғашқы "Қайырымдылықтың Батырлары" тізіміне төрт филиппиндік – Гонгквей, Хайме Зобель де Аяла, Рамон дель Росарио және Оскар Лопес енді. Тізім Азияның 13 елі мен аумағынан таңдалған төрт қайырымдастық белсендісінен құралды.
Жарияланымдар
2007 жылдың 29 тамызында Манила қаласындағы Атенeo университетінде университеттің докторы Маритес А. Хансердің "Джон Л. Гоконгвей: Кәсіпкерлік жолы" атты Гоконгвейдің өмірбаяны жарық көрді. Кітап тайпанның "байлықтан кедейлікке, кедейліктен қайта байлыққа" дейінгі тарихын баяндады. Гоконгвей кәсіпкерліктің кедейліктен шығудың жолы екенін мәлімдеді. Хансердің кітабында Гоконгвейдің жас кәсіпкер кезінен бері сақтап келген, іскерліктегі табысқа жетудің тоғыз қағидасы да жазылған. 2002 жылы Гоконгвей басқару мектебінің бакалавриат бағдарламасына 200 миллион песо көмектесті. Ол сондай-ақ Сан-Карлос университетіне, Ксавье мектебіне, Де-Ла-Салле университетіне, Себу Атенeoсының қасиетті жүрек мектебіне және Безупречное зачатие академиясына (ICA) да қайырымдылық жасады.
Жеке өмір
Гонгвэй 1958 жылы Элизабет Юге үйленді және алты бала (бір ұл және бес қыз) дүниеге келді – Лиза, Робина, Лэнс, Фейт, Хоуп және Марсия. Оның барлық балалары Гоконгвей тобының жұмысына белсенді қатысады. Оның үлкен қызы Робина 2002 жылдан бері Robinsons Retail Holdings, Inc. компаниясының операциялық директоры (COO) ретінде жұмыс істейді (ол Robinsons Malls иесі). Оның жалғыз ұлы Лэнс қазіргі таңда JG Summit компаниясының президенті және бас директоры болып табылады. Ол Filinvest Development Corporation компаниясын құрған Эндрю Готианун ағаның алыс туысы еді. Гонгвэйдің бабасы Готианунның әкесінің ағасы болған. Ол сондай-ақ Гайсано отбасымен екінші дәрежеде туыс, Дона Модеста Сингсон Гайсано оның әжесінің қарындасы (әжесінің інісі) болған, оны ол Хоккиен тілінде үлкен атасы Дон Педро Сингсон Готиаоко деп атаған.
Өлім
Гоконгвей 2019 жылдың 9 қарашасында Манилада 93 жасында дүние салды. Оның дүние салғаннан дәл бір апта өткен соң, әйелі Элизабет Ю Гоконгвей 85 жасында қайтыс болды.