Кіріспе

Массачусетс штатындағы қолданыстан шығарылған ядролық электр станциясы

Янки Роу ядролық электр станциясы Массачусетс штатының батысындағы Роу қаласындағы Дирфилд өзенінің жағасында орналасқан. Оның 180 МВт қысымды су реакторы 1961 жылдан 1991 жылға дейін жұмыс істеді және Жаңа Англия тұтынушыларына электр энергиясын өндірді. Бұл нысан Вермонт штатының Вернон қаласында орналасқан Вермонт Янки ядролық электр станциясымен шатастырмау үшін "Янки Роу" немесе жай ғана "Роу" деп аталады. Нысанды қолданыстан шығару жұмысы 2007 жылы аяқталды.

Біріншілер

Бұл аймақтағы алғашқы электр станциясы – Шарлемонт қаласына электр қуатын жеткізген В. Т. Тернердің су электр станциясы болды. "Янки" атом электр станциясы жергілікті мұра және тарихи маңызы тұрғысынан екінші орында тұрады. "Янки" ядролық электр станциясы (ЯЯЭС) – АҚШ-та салынған үшінші коммерциялық ядролық электр станциясы және Жаңа Англияда салынған алғашқысы. Көптеген дереккөздерге сәйкес, "Янки Роу" АҚШ-та жұмыс істеген алғашқы коммерциялық қысымды су реакторы болды. Бұл көзқарас коммерциялық негізде салынбаған және коммерциялық операторлар қабылдамаған бірнеше технологияларды пайдаланған "Шиппингпорт" атом электр станциясының үкіметтік қолдауын ескермейді. "Дрезден" генерациялық станциясы, коммерциялық қайнаған су реакторы (BWR), 1960 жылы "Янки Роу" ашылғаннан сәл бұрын іске қосылды. АҚШ үкіметінің мәліметтері бойынша, алғашқы өздігінен жүретін ядролық реакция "Дрезден-1" станциясында 1959 жылдың 15 қазанында, ал "Янки Роу" станциясында 1960 жылдың 19 тамызында болды. "Янки Роу" 1961 жылы коммерциялық жұмысын бастады. Ол сондай-ақ АҚШ-тағы алғашқы ірі ядролық электр станциясы деп аталды.

Құрылыс

Янки атом электр компаниясы (YAEC) 1954 жылы Массачусетс штатында тіркелді. YAEC Нью-Англияның он коммунальдық мекемесімен Нью-Англияның алғашқы атом электр стансасын, Янки атом электр стансасын салу және пайдалану мақсатында құрылды. Меншік иелері мен үлесі:
Нью-Ингланд электр компаниясы 34,5%
Коннектикут электр және жарық компаниясы 24,5%
Бостон Эдисон компаниясы 9,5%
Орталық Мэн электр компаниясы 9,5%
Нью-Гэмпшир мемлекеттік қызмет көрсету компаниясы 7,0%
Батыс Массачусетс электр компаниясы 7,0%
Орталық Вермонт мемлекеттік қызмет көрсету корпорациясы 3,5%
Коммуналдық электр компаниясы 2,5%
Кембридж электр жарық компаниясы 2,0%

Стансаның құрылысы 1960 жылы 39 миллион долларға аяқталды. Инженерлік кеңесші Кеннет Николс, Манхэттен жобасында Лесли Гроувстың орынбасары болған, күрделі шығындардың 45 миллион долларды құрағанын, ал жобалық сметасы 57 миллион долларды құрағанын мәлімдеді. Ол Коннектикут Янки және Янки Роу атом электр стансаларының «эксперименттік» деп есептелгенін және олардың көмір мен мұнаймен бәсекелесе алмайтыны күтілгенін, бірақ «инфляция және көмір мен мұнай бағасының күрт өсуіне байланысты бәсекеге қабілетті болғанын» жазды. «Янки Роу» стансасы туралы хабарланған кезде адмирал Хайман Рикковер оған қоңырау шалып, 57 миллион долларлық «арзан баға» көрсеткіші «жетістікке жеткізілмейтінін» және «сіздің беделіңізді құлатқыңыз келмейтінін» айтты. Бірақ Николс көптеген тауарлар белгілі бір бағамен сатылғанын және көптеген стандартты компоненттердің қауіпсіздік пен сенімділіктен айнымай, ақшаны үнемдеу үшін қалыпты коммунальдық стандарттарға сәйкес келетінін жауап берді. 32 жылдық пайдалану тарихында Янки стансасы 34 миллиардтан астам киловатт-сағат электр энергиясын өндірді және өмірлік қуаттылығы 74% құрады.

Пайдаланудан шығару

Янки Роу реактордың қысым ыдысының хруптизациясы туралы алаңдаушылықтарға байланысты мерзімінен бұрын жабылды. 2004 жылғы лицензияны тоқтату жоспарында Янки атом электр компаниясы 1992 және 2003 жылдар аралығында 348 миллион доллар жұмсалғанын, ал одан әрі жою, резервтік қор және пайдаланылған отынды сақтауға шамамен 390 миллион доллар қажет екенін жазды. Барлығы, станцияны жою құны бастапқы бағаланған 368 миллион доллардан 608 миллион долларға дейін өсті.

Ядролық қалдықтарды жою

Жердің көп бөлігі қауіпсіз деп танылса да, бөшкелік сақтау орны ҰҚК бақылауында қалды. Пайдаланылған ядролық отын және "С класынан жоғары" (GTCC) қалдықтары 2003 жылдың маусым айына дейін жаңадан салынған нысандағы "Тәуелсіз пайдаланылған отын сақтау орнатылысы" (ISFSI) құрғақ бөшкелерінде сақталды. Ядролық қалдықтар 21 дюймдік нығайтылған бетоннан жасалған құрғақ бөшкелерде сақталады, олар 3 1/2 дюйм қалыңдықтағы болат қаптамамен қоршалған, әр бөшке 100 тонна салмақта. 16 бөшке үш фут қалыңдықтағы бетон плитаның үстінде орналасқан. DOE пайдаланылған ядролық реактор отыны үшін тұрақты сақтау орнын аяқтағанға дейін және Роуда сақталған пайдаланылған отын болашақ федералдық нысанға ауыстырылғанға дейін ол сол жерде қалады.