Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
MacBride қағидалары – тоғыз әділ еңбек қағидасынан тұратын – Солтүстік Ирландияда қызмет ететін АҚШ компанияларының корпоративтік әрекет кодексі болып табылады және АҚШ Конгресінің Солтүстік Ирландияға немесе онымен экономикалық байланыстарға көрсетілетін барлық көмек үшін қабылданған стандартына айналды. Бұл қағидалар 1980-ші жылдардың басында Нью-Йорк қаласының бұрынғы есептеушісі Харрисон Дж. Голдин жасаған. Оларды төрт танымал ирландтық белсенді, екі католик және екі протестант қолдады. Олардың бірі Шон МакБрайд (Amnesty International ұйымының негізін қалаушы мүшесі) болды және қағидалар МакБрайд қағидалары деп аталды. Бұл қағидаларды Нью-Йорк қаласының үкіметі ғана емес, сонымен қатар елдің әртүрлі штаттары мен жергілікті биліктері де қабылдады. Голдин АҚШ-тағы шенеуніктермен ғана емес, Солтүстік Ирландия мен Ұлыбританияға да сапар шегіп, даудың барлық тараптарымен кездесіп, қағидалардың маңыздылығын түсіндірді. Оларды Сеан Макманус (пастор) және Ирландия Ұлттық Кокусы, Джон Финуканн және Америкалық Ирландтық Саяси Білім беру Комитеті (PEC) насихаттады. Голдин бұл қағидаларды 1984 жылдың қараша айында Нью-Йорк қаласы үшін жариялады.
The MacBride Principles — consisting of nine fair employment principles — are a corporate code of conduct for United States companies doing business in Northern Ireland and have become the congressional standard for all US aid to, or for economic dealings with, Northern Ireland. The principles were developed by former New York City Comptroller Harrison J. Goldin in the early 1980s. They were endorsed by four well known Irish activists, two Catholic and two Protestants. One was Sean MacBride (a founding member of Amnesty International) and the principles became known as the MacBride Principles. The Principles not only became adopted by the NYC government but they were quickly adopted by States and localities across the country. Goldin not only communicated with officials around the USA he visited Northern Ireland and Great Britain to meet with all sides in the dispute and to communicate the value of the Principles. They were promoted by Seán McManus (priest) and the Irish National Caucus, and by John Finucanne and the American Irish Political Education Committee (PEC). They were launched by Goldin in November 1984 for NYC.
Негізгі қағидалар
Жұмыс күшінде, оның ішінде басқарушылық, қадағалаушылық, әкімшілік, кеңселік және техникалық лауазымдарда, жетіспейтін діни топтардың өкілдерінің санын арттыру. Азшылықты құрайтын қызметкерлерді жұмыс орнында және жұмысқа баратын және қайтып келетін жолда қорғау үшін тиісті қауіпсіздік шараларын қамтамасыз ету. Жұмыс орнында діни немесе саяси маңызы бар тудыратын белгілерді қолдануға тыйым салу. Барлық бос лауазымдар туралы ашық түрде хабарлау және жетіспейтін діни топтардан үміткерлерді тарту үшін арнайы жұмысқа орналастыру жұмыстарын жүргізу. Жұмыстан босату, қайта жұмысқа алу және жұмыстан шығару процедуралары белгілі бір діни топтарға әділсіздік жасамауы керек. Лауазымдарды резервтеу, оқуға қабылдау шектеулері және діни немесе этникалық тегіне байланысты кемсітушілікке алып келетін жұмысқа орналастырудың ерекше талаптарын жою. Ағымдағы азшылықты құрайтын қызметкерлерді білікті жұмыс орындарына дайындау үшін оқу бағдарламаларын әзірлеу, оның ішінде қолданыстағы бағдарламаларды кеңейту және азшылықты құрайтын қызметкерлерді оқыту, біліктілігін арттыру және дамыту үшін жаңа бағдарламаларды құру. Әлеуеті жоғары азшылықты құрайтын қызметкерлерді бағалау, анықтау және белсенді түрде жұмысқа алу үшін процедураларды құру. Компанияның тең мүмкіндіктерді қамтамасыз ету жұмыстарын бақылау үшін жоғары басшылық қызметкерін тағайындау және тең мүмкіндіктерді қамтамасыз ету принциптерін іске асыру үшін кестелерді жасау. Жоғарыда айтылғандарға қоса, осы принциптерге қол қойған әрбір тарап тәуелсіз бақылау агенттігіне осы принциптерді іске асырудағы прогресі туралы жыл сайын есеп беруге міндетті. Кейбір принциптер іске аспайтын және жүзеге асыру қиын болып саналды, мысалы, қызметкерлердің жұмысқа баратын және қайтып келетін жолдағы қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Сонымен қатар, олар Солтүстік Ирландияға шетелдік инвестицияларды шектеуге және осылайша провинцияның экономикалық проблемаларын күшейтуге әкелуі мүмкін деп саналды. Америкалық нақты инвестициялар дискриминацияға әкелген жағдайлар туралы ешқандай мәлімет берілген жоқ. Еуропалық еңбек құқығының дамуымен үйлесетін болғандықтан, бұл принциптерді Ирландия Республикасының Үкіметі де, Солтүстік Ирландиядағы орташа ұлтшылдар да, оның ішінде Социал-демократиялық және Еңбек партиясы (SDLP) да қабылдады, бірақ оларға үлкен ынта-жігер болған жоқ. 1987 жылы сол кездегі Ирландия Сыртқы істер министрі Брайан Ленихан Макбрайд принциптері туралы былай деді: «Үкіметтің саясаты – британ үкіметінің тең мүмкіндіктерді дамытуға бағытталған шаралар қабылдауын қысқа және орта мерзімде іске қосуға бағытталған күш-жігерін қолдау». Ол 1989 жылы келесіні жазды: «Үкіметтің пікірінше, Макбрайд принциптерінде ешқандай қарсылық жоқ».
Increasing the representation of individuals from under represented religious groups in the workforce including managerial, supervisory, administrative, clerical and technical jobs. Adequate security for the protection of minority employees both at the workplace and while travelling to and from work. The banning of provocative religious or political emblems at the workplace. All job openings should be publicly advertised and special recruitment efforts should be made to attract applicants from under represented religious groups. Lay off, recall and termination procedures should not in practice favour particular religious groupings. The abolition of job reservations, apprenticeship restrictions and differential employment criteria, which discriminate on the basis of religious or ethnic origin. The development of training programmes that will prepare substantial numbers of current minority employees for skilled jobs, including the expansion of existing programme s and the creation of new programmes to train, upgrade, and improve the skills of minority employees. The establishment of procedures to assess, identify, and actively recruit minority employees with the potential for further advancement. The appointment of a senior management staff member to oversee the company's affirmative action efforts and the setting up of timetables to carry out affirmative action principles. In addition to the above, each signatory to the principles is required to report annually to an independent monitoring agency on its progress in the implementation of these principles. Some of the principles were seen as unrealistic and impracticable, such as protection of employees on their way to and from work. Besides, they were perceived as throttling foreign investment in Northern Ireland and by that increasing the economic problems of the province. No cases were mentioned where a specific American investment had led to discrimination. There was acceptance, but also a lack of great enthusiasm, by both the Government of the Republic of Ireland, and by moderate nationalists in Northern Ireland, amongst them the Social Democratic and Labour Party (SDLP), as the principles chimed with developing European labour law provisions. In 1987 the then Irish Minister for Foreign Affairs, Brian Lenihan was quoted as follows regarding the McBride Principles: “The Government's policy is to press for action by the British Government on measures in the short and medium term aimed at promoting equality of opportunity ”. He later wrote in 1989 “The Government's view is that there is nothing objectionable in the MacBride principles”.
Британиядағы реформалар
Солтүстік Ирландияның өзінде реформалар 1972 жылғы наурызда британ үкіметі Солтүстік Ирландия Парламентін тоқтатқаннан кейін басталды, бастапқыда 1976 жылғы «Әділ жұмыспен қамту (Солтүстік Ирландия)» заңы қабылданды. Бұл заң 1989 жылы қайта өзгертілді. 1999 жылы 1998 жылғы «Әділ еңбек және қарым-қатынас туралы» жарлық заң күшіне енді. Осы уақыттан бері шағымдар Солтүстік Ирландияның әділ жұмыспен қамту комиссиясы тарапынан қарастырылады, ол қазір Солтүстік Ирландияның теңдік комиссиясының құрамына кіреді – үкіметтік емес, бірақ мемлекеттік қаржыландырылатын мекеме. Макбрайд принциптері 1980-ші жылдары реформа процесін жеделдетті, бірақ 1989 жылдан кейін олардың маңызды үлес қосқаны күмәнді. 2003 жылғы баяндамада Ирландия Ұлттық Кокусы реформалардың әлі толыққанды теңдікке жетпегенін мәлімдеді, Солтүстік Ирландия католиктерінің басқа топтарға қарағанда жұмыссыз және нашар білімді болу ықтималдығы жоғары екенін, сондай-ақ басқарушы лауазымдарда жұмыс істеу мүмкіндігінің төмен екенін атап көрсетті және оң шаралар саясатын қолдауды ұсынды.
Within Northern Ireland itself, reforms had begun after the British government suspended the Parliament of Northern Ireland in March 1972, starting with the Fair Employment (Northern Ireland) Act 1976. This was further amended in 1989. In 1999 the Fair Employment and Treatment Order 1998 became law. Since then complaints are handled by the Fair Employment Commission for Northern Ireland, now a part of the Equality Commission for Northern Ireland, a non governmental but publicly funded agency. The MacBride Principles certainly speeded the reform process in the 1980s, but it is debatable whether they contributed significantly after 1989. In a 2003 report the Irish National Caucus felt that the reforms had not yet achieved complete parity, emphasising that Northern Irish Catholics were still more likely to be unemployed and undereducated, and less likely to work in managerial positions, than other groups, and calling for affirmative action policies.