Эдвин Вэй Тил: Америка табиғатын зерттеуші және фотограф
Edwin Way Teale
Эдвин Уэй Тил – америкалық табиғатты зерттеуші, фотограф және жазушы. «Америка маусымдары» еңбегімен танымал, Солтүстік Американың экологиясын зерттеген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық табиғатты зерттеуші, фотограф және жазушы (1899-1980)
American naturalist, photographer & writer (1899 1980)
Эдвин Уэй Тил (2 маусым 1899 – 18 қазан 1980) – американдық табиғатты зерттеуші, фотограф және жазушы. Тилдің еңбектері 1930-1980 жылдар аралығында Солтүстік Америкадағы қоршаған ортаның жағдайын көрсететін маңызды деректер көзі болып табылады. Ол ең белгілісі "Америка маусымдары" атты сериясымен танымал, онда Солтүстік Америкадағы жыл мезгілдерінің өзгеруімен байланысты 75 000 миль (120 700 км) жол саяхаты туралы айтылады.
Edwin Way Teale (June 2, 1899 October 18, 1980) was an American naturalist, photographer and writer. Teale's works serve as primary source material documenting environmental conditions across North America from 1930–1980. He is perhaps best known for his series The American Seasons, four books documenting over 75000 mile (120700 km) of automobile travel across North America following the changing seasons.
Алғашқы жылдар және білім
Эдвин Альфред Тийл Иллинойс штатының Джолиет қаласында Оливер Кромвелл Тийл мен Клара Луиза (Уэй) Тийлдің отбасында дүниеге келді. Оның табиғатқа деген қызығушылығы бала кезінде Индиана штатының құмды даласындағы "Жалғыз емен" шаруашылығында өткізген жазғы демалыстарының арқасында қалыптасты – осы тәжірибелерін ол 1943 жылы жарық көрген "Күмді бала" атты кітабында еске алады. Тоғыз жасында Тийл өзін натуралист деп жариялады, ал 12 жасында Эдвин Уэй Тийл деп ат қойды. 1922 жылы ол Эрлхэм колледжін ағылшын әдебиеті мамандығы бойынша бітірді, содан кейін Канзас штатының Уичита қаласындағы Friends университетінде жұмыс істеді. Тийл 1922–1924 жылдары Friends университетінде оқытушы болып жұмыс істеді, сонымен қатар ерлер мен әйелдер арасындағы дебаттардың жаттықтырушысы, жылнаманың редакторы және кампустағы Бейбітшілік байқауының төрағасы қызметтерін атқарды. 1923 жылы ол Эрлхэм колледжінде танысқан Нелли Имоген Донованға үйленді. 1945 жылдың наурыз айында Эдвиннің ұлы Дэвид Германиядағы әскери қақтығыстарда қаза тапты. 1947 жылдың 14 ақпанында Тийлдер қара түсті Buick көлігімен 27 359 шақырымдық саяхатқа шықты. Олар алдымен Флориданың Эверглейдс аймалына бағыт алды, содан кейін көктемнің қозғалысын ұстанып, солтүстікке қарай зигзаг тәрізді жолмен саяхаттады. Тийл осы саяхат туралы "Көктеммен бірге солтүстікке" атты кітап жазды. Бұл кітаптан кейін Солтүстік Американың маусымдары туралы тағы үш кітап жарық көрді: "Жазға саяхат", "Америка бойынша күз" және "Қыс бойы саяхаттау", соңғысы 1966 жылы жалпы танымдық әдебиет бойынша Пулитцер сыйлығын жеңіп алды. Тийл 1944–1949 жылдары Нью-Йорк энтомологиялық қоғамының президенті, ал 1949–1953 жылдары Бруклин энтомологиялық қоғамының (кейіннен Нью-Йорк энтомологиялық қоғамына біріктірілген) президенті болып қызмет етті. Тийл Роберт Саудек өндірген және CBS телеарнасында Алистер Кук жүргізген Ford Foundation телерадио шеберханасы "Omnibus" бағдарламасының 1955 жылғы 20 наурыздағы "Көктемгі күн мен түннің теңелуі" атты бөлімінің бірлескен авторы болды. Тийл 1958 жылы Торо қоғамының президенті болды, сонымен қатар "Америка бойынша күз" кітабы Ақ үй кітапханасына сыйға тартылды. 1960 жылы ол Индиана штатының авторлық күні сыйлығын және 1970 жылы Индиана университетінің құрметті гуманитар ғылымдары докторы (LHD) атағын алды. Эрлхэм колледжі Тийлге құрметті әдебиет докторы атағын берді. 1975 жылы Тийл Массачусетс бау-бақша қоғамынан Экология сыйлығын және Жаңа Англия жабайы гүлдер қоғамынан Табиғатты сақтау медалін алды. Тийл Америка ғылым академиясының және Нью-Йорк ғылым академиясының сайланған мүшесі, сондай-ақ Корольдік фотографиялық қоғамның мүшесі болды.
Born Edwin Alfred Teale in Joliet, Illinois, to Oliver Cromwell Teale and Clara Louise (Way) Teale, his interest in the natural world was fostered by childhood summers spent at his grandparents' "Lone Oak" farm in Indiana's dune country—experiences recalled in his book Dune Boy (1943). At the age of nine, Teale declared himself a naturalist and at 12 changed his name to Edwin Way Teale. He received a B. A. from Earlham College in English literature in 1922, then took a job at Friends University in Wichita, Kansas. Teale taught at Friends from 1922–1924 and served as men's and women's debate coach, yearbook adviser and chairman of the campus Peace Contest. In 1923 he married Nellie Imogene Donovan, also on the Friends faculty, whom he had met while at Earlham College. In March 1945 Edwin's son David was killed in action in Germany. On February 14, 1947, the Teales set off in their black Buick for a 17000 mile (27359 km) roadtrip. They headed first to the Florida Everglades, then zigzagged northward following the advance of spring. Teale wrote about the adventure in North with the Spring. The book was followed by three others on the North American seasons: Journey Into Summer, Autumn Across America, and Wandering Through Winter, which won the Pulitzer Prize for General Non Fiction in 1966. Teale served as president of the New York Entomological Society from 1944–1949 and the Brooklyn Entomological Society (later incorporated into the New York Entomological Society) from 1949–1953. Teale worked as a co writer for a segment titled "Vernal Equinox" on the March 20, 1955 episode of Omnibus, a TV Radio Workshop of the Ford Foundation produced by Robert Saudek and hosted by Alistair Cooke on the CBS Television Network. Teale became president of the Thoreau Society in 1958, the same year that Autumn Across America was presented to the White House Library. He received an Indiana Author's Day award in 1960 and the Doctor of Humane Letters (LHD) honorary degree from Indiana University in 1970. Earlham College honored Teale with an Honorary Doctor of Letters degree. In 1975, Teale received the Ecology Award from the Massachusetts Horticultural Society and the Conservation Medal from the New England Wildflower Society. Teale was an elected fellow of the American Association for the Advancement of Science and the New York Academy of Sciences, and an associate of the Royal Photographic Society.
Өлім
1980 жылы автор Энн Цвингермен бірге «Өзінен хабар алатын тыныштық: Торо өзендеріндегі екі натуралист» кітабын жазу кезінде Тейл қайтыс болды. Оның кітаптағы үлесі қайтыс болған шағында дерлік аяқталған еді, және кітап 1982 жылы жарық көргенде ол бір авторы ретінде көрсетілді. Нелли Тейл 1993 жылдың шілде айында 92 жасында дүние салды.
In 1980 while working with author Ann Zwinger on the book A Conscious Stillness: Two Naturalists on Thoreau's Rivers, Teale died. Teale's portion of the book was nearly complete at the time of his death, and he was included as co author when the book was published in 1982. Nellie Teal died in July, 1993 at the age of 92.
Тану
2009 жылы Индиана тарихи бюросы Индиана штатының Портер округінде, Тейлдің жазда демалыс өткізген әжесі мен атасының фермасының жанына тарихи белгі орнатты. Тейл табиғатқа деген қызығушылығы осы фермада өткізген уақытынан бастау алғанын жазды.
In 2009, the Indiana Historical Bureau installed a historic marker in Porter County, Indiana, near Teale's grandparents farm where he spent summers. Teale wrote that his interest in nature was inspired during his stays at the farm.