Кіріспе

II Раджараджа – 1150-1173 жылдар аралығында билік құрған Чола императоры. Ол 1146 жылы тақ мұрагері және бірге билеуші ретінде тағайындалды, сондықтан II Раджараджаның жазбалары оның билігін 1146 жылдан бастап санап көрсетеді. Раджараджа билігінің кезінде әулеттің құлдырауының бастапқы белгілері көріне бастады.

Өлім және мұрагерлік

Раджараджаның жазбасында көрсетілген соңғы билік жылы 26. Осылайша, оның билік етудің соңғы жылы 1173 жыл. Раджараджа ұзақ өмір сүруге тағдыр етілмеген. Раджараджаның Шола тағына лайықты тікелей мұрагері болмағандықтан, ол Викрама Чоланың немересі Раджадхираджа Чола II-ні мұрагер етіп таңдады. Паллавараянпеттай жазуында Раджараджа, Раджадхираджа Чоланы мұрагерлікке тағайындағаннан кейін төрт жыл өткен соң қайтыс болды делінеді. Раджадхираджаның өзі де жас болғандықтан, ол Паллавараярдың көмегіне мұқтаж болды, ол Раджараджаның кішкентай ұлдарын қауіпсіздікке алып шығуға көмектесті. Жазуда айтылғандай, Паллавараяр Раджараджаның қазасынан кейін бірден, бір және екі жастағы патша балаларының қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін шаралар қолданды.

Империяның аумағы және биліктің қысқаша сипаттамасы

Аштық болғандықтан және одан туындаған азаматтық тәртіпсіздіктерге қарамастан, Раджа Раджа II қарсыластарының көпшілігін бақылауда ұстады және Чоланың Тамилакамдағы, оның ішінде Конгунаду, Мадурай және Тирунелвели, Неллоре, Гунтур аймақтарындағы (Ренанду және Телугу Чолалары Раджа Раджа II-ге адалдықтарын сақтағанмен, бұрынғыдан да көп билікке ие болды), Висайявадай (Виджаявада), Элуру, Раджахмундри, Пракашам (Дракшарама) аймақтарын, дәстүрлі түрде Венги патшалары басқарған жерлерді, Калинганы (оның патшасы Чола билігіне бағынышты және қолдау көрсеткен феодал болды) Хугли өзеніне дейін сақтап қалуға жетті. Бұған қоса, Солтүстік Шри-Ланка да (сияқты, оның атақты әріккесі I Раджа Раджа заманында болғандай) оның шала бақылауында болды. Ал бұрынғыға қарағанда, ол Чера патшаларын бағындырғанымен, Пандия билігінің қайта жандануына байланысты, некелік байланыста болған деп есептелетін Малаинаду патшаларына көбірек тәуелсіздік беруге мәжбүр болды. Алайда, Раджа Раджа II өзінің ұлы бабасы Викрама Чоладан Хойсалаларға өткен шығыс Гангвади провинциясын қайтаруға жеткіліксіз күшке ие болды. Мүмкін, Хойсалалар Батыс Чалукьялар, Калачурилер және Какатиялар сияқты өсіп келе жатқан қарсыластарынан құтылуға тырысқан шығар, олар Чалукьялар мен Хойсалаларға, Чолаларға және тіпті Пандияларға қарсы болды, бұл кейінірек дәлелденді.