Кіріспе

Хьюстон көркем өнер мұражайы (MFAH) – Хьюстон қаласының Мұражай ауданында орналасқан өнер мұражайы. Сегіз жылдық кампусты қайта жаңарту жобасының, соның ішінде 2020 жылы Нэнси мен Рич Киндер ғимаратының ашылуымен аяқталуына байланысты, мұражайдың тұрақты коллекциясы алты құрлықтан алынған 70 000-ға жуық туындыны қамтиды және 6000 жылдан астам тарихты көрінеді. 2023 жылы мұражайды 900 000-нан астам адам барып көрді, бұл оны АҚШ-тағы ең көп келушілерді қабылдаған 20-шы мұражай етіп белгіледі.

Мекемелер

MFAH тұрақты коллекциясы экспозициялық кеңістікте шамамен 70 000 данадан тұрады, бұл оны АҚШ-тағы ең ірі өнер мұражайларының қатарына қояды. Мұражайдың жинақтары мен бағдарламалары тоғыз ғимаратта орналасқан. Сюзан және Файез С. Сарофим кампусы 14 акр жерді алып жатыр, оның ішінде жеті ғимарат бар, ал Байо Бенд және Риензи (үй-музейлер) сияқты екі қосымша ғимарат қаладан тыс жерлерде орналасқан. Негізгі қоғамдық коллекциялар мен көрмелер Заң, Бек және Киндер ғимараттарында ұйымдастырылған. Лоу және Бек ғимараттарында кеңістіктің бір бөлігі көрмелерге арналған.

Сюзан және Файз С. Сарофим кампусы

Каролина Висс заң ғимараты – түпнұсқа неоклассикалық ғимаратты сәулетші Уильям Уорд Уоткин кезең-кезеңмен жобалаған. Бастапқы Каролина Висс заң ғимараты 1924 жылы салынған, ал шығыс және батыс қанаттары 1926 жылы қосылған. Роберт Ли Блаффердің ескерткіш қанатын Кеннет Францхайм жобалап, 1953 жылы көпшілікке ашты. Жаңа құрылыс бірнеше галереяның құрылымын жақсартуды қамтыды, ең бастысы – кондиционер орнату. Кейінгі екі қосымша – Людвиг Мис ван дер Роэ жобалаған Куллинан залы мен Браун павильоны 1958 және 1974 жылдары салынды. Хьюстон кампусындағы Көркемсурет мұражайының бұл бөлімі – АҚШ-тағы Мис жобалаған жалғыз мұражай. Каролина Висс заң ғимараты уақытша және көшпелі көрмелерді, сондай-ақ ислам өнерінің, Тынық мұхиты аралдары мен Австралия өнерінің, Азия өнерінің, Индонезия алтын бұйымдарының, Мезоамерика және Сахара асты Африка өнерінің инсталляцияларын көрсетуге арналған идеалды кеңістік береді. Ерекше қызығушылық тудыратын нәрсе – әлемдегі ең ірі Африка алтынынан тұратын Гласселл жинағы. Сондай-ақ, Нидхика және Першант Мехтаның Үндістан өнері коллекциясы – Хьюстондағы Үндістан өнер мәдениетіне арналған жалғыз орын. Одри Джонс Бек ғимараты – 2000 жылы көпшілікке ашылған Бек ғимаратын Прицкер сәулет сыйлығының лауреаты Рафаэль Монео жобалаған. Мұражайдың қамқоршылары ғимаратқа бірнеше он жыл бұрын мұражайға сыйлаған үлкен коллекциясын құрметтеу үшін оған Одри Джонс Бек есімін берді. Төменгі қабаттардағы фотосуреттер, гравюралар мен суреттерден тұратын көшпелі көрмелер мен уақытша ауыстырылатын көрмелерден басқа, ғимаратта антиквариаттардың, Еуропалық және американдық өнердің 1900 жылға дейінгі тұрақты коллекциялары, соның ішінде импрессионистердің туындылары қойылған. Нэнси және Рич Киндер ғимараты – 2012 жылы мұражай 1900 жылдан кейінгі өнер галереяларын қамтитын кеңейтуді жобалау үшін Стивен Холл архитектуралық бюросын таңдады. 2020 жылдың қараша айында көпшілікке ашылған жаңа ғимарат Каролина Висс заң ғимаратының солтүстігінде екі акр жерді алып жатыр. Жаңа MFAH ғимараты Лилли және Хью Рой Каллен мүсіндер бағына және кеңейтілген Гласселл өнер мектебіне іргелес орналасқан. Ғимараттың шетіне салынған театр, мейрамхана, кафе және жеті шағын бақша мен шағылыстыратын бассейндерден басқа, 237 213 шаршы фут көлемді Киндер ғимараты мұражайдың жалпы көрме алаңын шамамен 75 пайызға ұлғайтады. 2021 жылы The Bastion Collection Le Jardinier ашты – бұл Мишлен жұлдызы бар шеф-аспаз Ален Верзеролидің маусымдық, ең жоғары сапалы ингредиенттерін пайдаланатын және итальяндық асқақханадан шабыттанған Cafe Leonelli рестораны. Лилли және Хью Рой Калленнің мүсіндер бағын АҚШ-та туған суретші және ландшафт сәулетшісі Исаму Ногучи жобалаған және 1986 жылы ашылған. Лилли және Хью Рой Калленнің мүсіндер бағында ХІХ, ХХ және ХХІ ғасырлардағы суретшілердің МФАХ және басқа да ірі коллекциялардан жиырма бестен астам туындылары қойылған. Гласселл өнер мектебі – 1979 жылы құрылды, оның бастапқы ғимараты, қазір бұзылған, сәулетші С. И. Моррис жобалаған. 2014 жылы Стивен Холл мектеп үшін жаңа L пішіндес ғимарат жобалады, онда ағаштан жасалған амфитеатр және серуендеуге арналған шатыр бағы бар. Сара Кэмпбелл Блаффер қорының Қорғау орталығы – 2018 жылы аяқталған Лейк Флато архитекторлары жобалаған 37 864 шаршы метрлік қорғау орталығы. Ол мұражайдың тұрақ орнының үстінде орналасқан консервациялық зертханалар мен студияларға ие. Ол көпшілікке ашық емес.

Басқа құрылғылар

Байо Бэнд коллекциясы және бақтары – американдық сәндік өнер мен жиһаз коллекциясын ұсынады. Байо Бэнд коллекциясы және бақтары, бұрынғы өмірлік сенімді Има Хоггтың үйі, 1927 жылы сәулетші Джон Ф. Стауб жобалаған. Мисс Хогг 1957 жылы МФАХ-қа мүлікті сыйға тартты, содан кейін 1962 жылы оның картиналар, жиһаздар, керамика, шыны, металдар және тоқыма коллекцияларын сыйға тартты. Байо Бэнд ресми түрде ашылды және 1966 жылы көпшілікке ашылды. Мұражайдың негізгі кампусынан бес миль (8 шақырым) қашықтықта орналасқан, ресми және ормандық бақтармен қоршалған тарихи үй-музейде 17-шы ғасырдан 19-шы ғасырдың ортасына дейінгі американдық сәндік және көркем өнерлер таныстырылған. Риенци – еуропалық сәндік өнерге арналған МФАХ үй-музейі, Риенци 1991 жылы Кэрролл Стерлинг Мастерсон және Харрис Мастерсон III МФАХ-қа сыйға тартты. Мастерсон мырзаның әдесі Риенци Джонстонның есімімен аталған бұл резиденция Хьюстонның Ривер Оукс ауданындағы Хоумвуд Аддишн маңында орналасқан. Құрылысы 1952 жылы Джон Ф. Стауб, Байо Бэндті жобалаған сәулетші жобалаған. 1954 жылы аяқталған Риенци 1950 жылдардан 1990 жылдардың ортасына дейін Хьюстонның азаматтық және қайырымдылық қызметінің орталығы және отбасылық үй ретінде қызмет етті. Мастерсонның қайтысынан кейін МФАХ үйді мұражайға айналдырып, 1999 жылы көпшілікке ашты.

Тарих

Хьюстон көркемсурет мұражайы (MFAH) – Техастағы ең көне өнер мұражайы. 1917 жылы мұражай орны Хьюстон қалалық мектеп өнер лигасы (кейін Хьюстон өнер лигасы) тарапынан қоғамдық өнер мұражайына айналу ниетімен бөлінді. Мұражайдың алғашқы ғимараты 1924 жылы жұртшылыққа ашылды. Хьюстондық сәулетші Уильям Уорд Уоткиннің грек неоклассикалық стилінде жобалаған алғашқы ғимарат Техаста салынған тұңғыш өнер мұражайы болып табылады. Бүгінде MFAH үш ғимаратты қамтиды: Каролина Висс заңы, Одри Джонс Бек және Нэнси мен Рич Киндер ғимараттары – олардың негізгі коллекциялары мен уақытша көрмелері, екі сәндік өнер мұражайы, Гласселл студиялық өнер мектебі, мүсін бағы, консервациялау, сақтау және архивтер, сондай-ақ Гласселл кіші өнер мектебі бар әкімшілік ғимарат. 1924 жылы тұрақты мұражай ғимаратының ашылуына дейін Джордж М. Диксон коллекциясына алғашқы маңызды американдық және еуропалық майлы суреттерін сыйға берді. 1930 жылдары хьюстондық Аннет Финниган антикварлық заттарды сыйлауын бастады, ал Техас қайырымдысы Има Хогг авангардтық еуропалық гравюралар мен суреттер жинағын сыйлады. Има Хоггтың сыйлығынан кейін 1940 жылдары оның Оңтүстік-Батыс Америка және Фредерик Ремингтон коллекциялары да сыйланды. Сол онжылдықта 1944 жылы Нью-Йорктің белгілі коллекционерлері Эдит және Перси Штраустан қайта өрлеу дәуіріндегі сексен үш сурет, мүсін және қағазға салынған туындылар мұрагерлікпен қалдырылды. Келесі екі онжылдықта Хьюстонның көрнекті отбасылары мен қорындарының сыйлықтары 15-20 ғасырлардағы еуропалық өнерге, қазіргі заманғы сурет салу мен мүсінге, африкалық, Океания және Колумбқа дейінгі өнерге бағытталды. Олардың ішінде өмірлік сенімгерлер Сара Кэмпбелл Блаффер, Доминик де Менил және Элис Н. Ханцсеннің сыйлықтары, сондай-ақ Сэмюэл Х. Кресс қорының сыйлықтары бар. Мұражай сатып алған заттардың арқасында 1970 жылға қарай тұрақты коллекция 12 000 экспонатты құрады. MFAH коллекциясы 1970 жылдан 1989 жылға дейін екі есеге жуық өсті, бұл өнердің үздіксіз сыйлықтарымен, сондай-ақ қосылу қорларының қаржыландырылуы мен корпоративтік сыйлықтардың пайда болуымен байланысты. 1974 жылы Джон және Одри Джонс Бектер музейдің импрессионистер коллекциясын кеңейтіп, елу импрессионистік және пост-импрессионистік шедеврді ұзақ мерзімді несиеге берді. Бұл коллекция ешқашан MFAH-тан кетпеді және 1998 жылы өмірлік сенімгер Одри Джонс Бек сыйлағаннан кейін ресми түрде коллекцияға қосылды. Бұл коллекция оның есімін алған ғимаратта тұрақты түрде көрсетіледі. 1970 жылы Каллен қорының MFAH-тың алғашқы қосылу қорын қаржыландыруынан кейін, 1976 жылы Браун қоры қосылу және операциялық шығындарға қаражат жинау үшін, сондай-ақ қосымша қоғамдық қолдауға ынталандыру үшін жиырма жыл бойы күшінде болатын грантты іске қосты. Сондай-ақ 1976 жылы Target Stores компаниясының алғашқы корпоративтік грантымен фотосурет коллекциясы құрылды. Бүгінде мұражай елдегі алтыншы ірі мұражай болып табылады. 2001 жылы MFAH 20 ғасырғы Латын Америкасы және латино өнерінің жетекші ғылыми-зерттеу институты – Американың халықаралық өнер орталығын (ICAA) құрды. ICAA Латын Америкасы және латино қауымдастықтарының әртүрлі көркем туындыларын жинау, көрсету және зерттеуде алғашқы қадам жасады, оның ішінде Мексика, Орталық және Оңтүстік Америка, Кариб бассейніндегі суретшілер және Латын Америкасының суретшілері АҚШ-та өмір сүреді және жұмыс істейді. ICAA арқылы MFAH Латын Америкасы және латино көркем өнерін бағалау мен түсінуде ұзақ мерзімді өзгерістерді әкелді. Хьюстонның Көркемсурет мұражайы коллекциясы мен көрмелерінің әртүрлілігі және инклюзивтілігімен танымал. Олар адамдарды біріктіретін, олардың айырмашылықтарына қарамастан, бір-бірімен байланыста болатын және түсіне алатын өнер туындыларын көбірек қолдайды. Африка-американдық өнер аясында олардың коллекциясында осы суретшілер мен олардың қоғамдастығының оқиғаларын, мұрасын және өмір салтын баяндайтын көптеген туындылары бар. Бұл туындылардың көпшілігі олардың қазіргі заманғы және қазіргі заманғы өнер коллекциясының бөлігі болып табылады және нәсілдік кемсітушілік, азаматтық құқықтар мен нәсілдік әділетсіздік, құлдық пен нәсілшілдіктің ұрпақтарға әсері сияқты африкалық-американдық қауымдастыққа тән көптеген тақырыптарға қатысады. 2020 жылы мұражай "Ұлттың жаны: Қара билік дәуіріндегі өнер" атты көрме ұсынды, онда көптеген қара суретшілердің туындылары қара қоғамдастығының революциялық жетістіктерін көрсетеді және 1960-1980 жылдары олардың өзін-өзі тануына үлкен үлес қосты. Қазіргі уақытта галереяларда көрсетіліп жатқан туындылар, мысалы, Кехинде Уайлидің "Юдит және Голоферн" және Кара Уокердің "Тәуелсіздердің қырғыны (Олар біреуге кінәлі болуы мүмкін)" сияқты туындылар, қысымның түрлері мен оның әсері, сондай-ақ африкалық-американдық қоғамдастығына бірнеше буынның көзқарасынан қарағандағы әсері туралы білім береді. Көптеген жағдайларда, мұражаймен тапсырыс берілген немесе жұмысқа алынған жергілікті суретшілер өз туындыларын Хьюстон қаласының әртүрлі галереяларында көрсетеді. Атап айтқанда, бұл шаралар африкалық-американдықтардың көп тұратын аудандарында жүзеге асырылады. Бұл галереялар әдетте қара қоғамдастығының мүшелеріне өнер және тарих туралы білім беру үшін, суретшілердің өзі түсіндірмелерімен бірге құрылады. Мазмұны мен аудиториясына қарамастан, барлығы оқуға және білуге шақырылады.

Жинақ

Музейдің коллекциясында шамамен 70 000 өнер туындысы бар, олардың ең үлкен бөлігі итальяндық Ренессанс кескіндемесі, француз импрессионизмі, фотосурет, американдық және еуропалық сәндік өнер, африкалық және Колумбқа дейінгі алтын, американдық өнер, сондай-ақ 1945 жылдан кейінгі еуропалық және американдық кескіндеме және мүсіншілік өнер салаларын қамтиды. Коллекцияның басқа да аспектілеріне афроамерикалық өнер және Техас кескіндемесі кіреді. Латын Америкасының заманауи және қазіргі заманғы өнеріне, оның ішінде Техастың латиноамерикан суретшілерінің туындыларына, сондай-ақ Азия және ислам өнеріне деген қызығушылық музей коллекциясының әртүрлілігін арттыруда. Энциклопедиялық жинағының арқасында музей ұлттық деңгейде ең көп келушіні қабылдайтын он үздік өнер музейінің қатарында. 2019 жылдан бері Хоссейн Афшар коллекциясы – парсы өнерінің әлемдегі ең танымал жеке коллекцияларының бірі – MFAH-қа уақытша берілген. Музей осы коллекциядан екі көрме ұйымдастырды.

Қайтару туралы талап

2021 жылы Monuments Men Foundation Макс Эмденнің коллекциясынан Хьюстонның Көркемсурет мұражайында (MFAH) бір картина табылғанын хабарлады. Қордың мәлімдемесіне сәйкес, Бернардо Беллоттоның «Пирнадағы базар» деген картинасының шығу тарихы дұрыс емес көрсетілген, ол картинаның тарихын жасырған. MFAH картинаны қайтарудан бас тартқаннан кейін Эмденнің мұрагерлері Техас штатының оңтүстік округіне сотқа шағым түсірді. 2007 жылдан бері Эмден мұрагерлерінің талаптарын қабылдамай келген мұражай, картинаның нацистік репрессия салдарынан мәжбүрлі сатылғаны туралы пікірмен келіспеді. MFAH директоры Гэри Тинтероу Эмден картинаны өз еркімен сатқанын және шығу тарихы және құқықтық сарапшылармен кеңескеннен кейін «біздің құқығымыз толық екеніне көз жеткіздік» деді. Мұражай сондай-ақ Беллоттоның суретшінің бірнеше дерлік бірдей нұсқаларының бірі екенін, ал оны Самуэль Х. Кресс 1952 жылы сатып алып, кейін 1961 жылы мұражайға сыйлағанын мәлімдеді.

Менеджмент

Филипп де Монтебелло 1969 жылдан 1974 жылға дейін мұражайға жетекшілік етті. Питер Марционың 1982 және 2010 жылдар аралығындағы 28 жылдық қызметі кезеңінде Көркем өнер мұражайына жыл сайын келетін адамдардың саны 300 000-нан шамамен екі миллионға дейін өсті; оның операциялық бюджеті 5 миллион доллардан 52 миллион долларға дейін жетті, ал оның қор жинағы 1 миллиард долларға жетті. 2010 жылы Марцио елдегі қайырымдылық ұйымдарының бас атқарушы директорлары арасында ең көп жалақы алатындардың алтыншысы болды, оның 2008 жылғы сыйақысы 1,054,939 долларды құрады. Мари Кармен Рамирес – Пуэрто-Рико өнерінің кураторы және Хьюстон Көркем өнер мұражайында Латын Америкасы өнерінің Вортем кураторы.