Кіріспе

Бокс жарысы

Хулио Сесар Чавес пен Мелдрик Тейлор арасындағы, сондай-ақ "Thunder Meets Lightning" деп аталған жекпе-жек 1990 жылдың 17 наурызында өтті. Бұл WBC әлем чемпионы, мексикалық Хулио Сесар Чавес пен IBF әлем чемпионы, америкалық Мелдрик Тейлордың арасындағы жеңіл салмақ бойынша әлем чемпионатына талас болды. Бұл кәсіби бокс тарихындағы маңызды оқиға саналды. Жекпе-жек "Thunder Meets Lightning" деп аталды, бұл Чавестің күшті соққыларын және Тейлордың жылдамдығын көрсетеді. Бұл тартысты және қызықты жекпе-жек болады деп күтілді, бірақ оның қарқынды өрбуін немесе бокс тарихындағы оның драмалық және даулы аяқталуынан кейін қалдыратын мәңгілік даңқын көре білген адам болмады деуге болады. Кейіннен бұл жекпе-жек "The Ring" журналының 1990 жылғы "Жылдың жекпе-жегі" деп танылды, содан кейін 1990-шы жылдардың "Оның онжылдығының жекпе-жегі" атанды.

Құрылыс

1980 жылдардың ортасынан 1990 жылдың ақпанына дейін боксқа, әсіресе жанкүйерлерге көп назар аударылды, ол Майк Тайсонға ерекше тоғысып кетті. Бұл, төмен салмақ дәрежесіндегі көптеген жекпе-жектер мен жаңа таланттарды көлеңкеге қалдырды. Бірақ Тайсон Джеймс "Бастер" Дугласқа жеңілген соң, басқа жекпе-жектер мен боксшыларға өзіндік көрсетуге жаңа мүмкіндік туды. Шавес-Тейлор жекпе-жегі бір айдан кейін өтті, сондықтан ол осы жағдайдан пайда тапқан алғашқы жекпе-жектердің бірі болды. Шавес пен Тейлордың екеуі де жеңілмейтін чемпиондар болғандықтан, олардың өте әртүрлі мінездері мен жекпе-жек стилі алдын алағы қызу күтуді одан әрі қыздырды.

Ұрғыштар

Хулио Сесар Чавес өзінің туған Мексикасында аңызға айналуға асығып жатқан еді. Ол жартылай жеңіл, жеңіл және жартылай орта салмақ дәрежесінде үш мәрте әлем чемпионы атанды және 68–0 есебімен, 55 жеңісі нокаутпен болатын әсерлі жеңіліссіз рекордын әкелді. Мұндай жеңіліссіз серия соңғы 80 жылда ең ұзағы болды. Көп жағынан Чавес "мексикалық" бокс стилінің бейнесі болды: ол шыдамды, бірақ талмай қарсыласын қуып, жақындап, алған жазасына қарамастан, жақын арада өзінің соққысын беру мүмкіндігі үшін күш салды, әсіресе қарсыластың ауырсыну мен шаршаудан құлағанша немесе Чавес шабуылын басына ауыстырып, нокаутқа жеткізгенше әсерлі денеге соққылар жасады. Мелдрик Тейлор әдістемелі Чавеске керісінше еді. Тейлор таңғажайып қол және аяқ жылдамдығымен сыйланған және 1984 жылғы бокс командасының құрамында, Эвандер Холифилд және Пернелл Уитакер сияқты болашақ аңыздармен бірге, жасы он жетіде Олимпиаданың алтын медалін жеңіп алды. Тейлордың кәсіби сатыдағы өрлеуі де жылдам болды, өйткені оның жылдамдығы мен рефлекстері қарсыластары үшін жеңуге мүмкін емес болып көрінді. Оның ең үлкен кемшілігі физикалық емес, мінезінде болды, өйткені соққы қуаты жеткіліксіз болса да, Тейлор қарсыластарымен төбелес жасауға дайын екенін көрсетті, оларға оған соққы беруге мүмкіндік берді.

Ұрыс

Тейлордың керемет қол және аяқ жылдамдығы мен бокс шеберлігі оған ертерек үстемдік берді, бұл оған ұпай бойынша айқын басымдық құруға мүмкіндік берді. Ол жиі Чавеске керемет комбинациялармен соққы беріп, қарсыласын айналып өтетін, ал Чавес, қарсыласын нокаутқа жіберу үшін зақымды жинауға баса назар аударатын шебер соққышы болғандықтан, бір уақытта бірден көп соққы беруіне кедері келтірді. Алайда, Чавес көңілі тоңбады, Тейлорды қуып жете берді, ал оның күшті соққыларының арқасында Тейлор раундты жеңу үшін қатты төлеуге мәжбүр болды. Кейінгі раундтарда Тейлордың аузынан қан ағып, бүкіл беті ісіп, көз ұясының сүйектері сынған, көп мөлшерде қан жұтып алған, ал шаршаған сайын Чавеспен соққы алмасуға мәжбүр болды, бұл Чавеске одан да көп зиян келтіруге мүмкіндік берді. Тейлор жекпе-жектің үштен екі бөлігінде анық жеңіске жеткеніне күмән жоқ, бірақ соңғы бөлігінде аман қалуы мүмкін бе деген сұрақ туды, әсіресе 11-ші раундтың соңында Тейлордың басы шатырлап, раундтар арасында Чавестің бұрышына қарай шалқалап түсіп, төреші Ричард Стил оны өз бұрышына қайтарғанда. Соңғы раундқа кіргенде Тейлор үш судьяның екеуінің есептері бойынша сенімді түрде көш бастады (Дэйв Моретти мен Джерри Рот Тейлор үшін тиісінше 107–102 және 108–101 ұпай берсе, Чак Джанпа Чавестің 105–104 есебін көрсетті), ал көрермендердің барлығы Чавеске жеңу үшін Тейлорды нокаутқа жіберуі керек екенін сезінді, ал Тейлор тек мексикалық легендадан қашып жүруі керек еді. Алайда, раундтар арасындағы таңғажайып жағдайда Тейлордың жаттықтырушысы Лу Дува оған соңғы раундты жеңуі керек екенін айтты, нәтижесінде Тейлор қашып кетпей, Чавеспен соққы алмасуын жалғастырды. Осылай істеген кезде Тейлордың қатты шаршағаны байқалды, ол рингте шайқалып, қиын қозғалды. Бір сәтте ол Чавеске соққы беруге тырысып, алаңға құлап түсті. Бірақ соған қарамастан, сағаттың әрбір секунды Тейлорды жеңіске жақындатты, егер Чавес оны нокаутқа жібермесе. Раундқа бір минут қалғанда Чавес Тейлорға бірнеше қатты соққылар берді, ал Тейлор әлсіздікке құлдырағандай қимыл жасады, бірақ Чавес Тейлордың батылдығына сенбеді және шабуылды жалғастырып, дұрыс бағытталған соққылармен соққылауын жалғастырды. Ақырында, 25 секунд қалғанда, Чавес қатты оң соққы берді, Тейлорды бұрышқа қарай итеріп, Чавесті өзінен алдыға жылжытты. Кенеттен Чавес Тейлордың айналысын кесіп, оны бұрышта қамап, Хулионың соңғы шабуылынан қашып құтылуға мүмкіндік бермеді. Содан кейін Чавес оны қатты оң соққымен құлатты. Сақина арқандарынан көтеріліп, Тейлор аяғына тұра алды және міндетті түрде 8 секундтік есеп берілді. Төреші Ричард Стил Тейлордан екі рет жақсы ба екенін сұрады, сонымен бірге оның қолынан ұстады, мүмкін оны арқандарды босатып, әдеттегідей қолғаптарды ұсынуға мәжбүрлеу үшін күресті жалғастыру үшін, бірақ Тейлор жауап бермеді және арқандарды ұстап тұрды. Стил Тейлордың жалғастыруға шамасы жетпейтініне көз жеткізіп, жекпе-жекті аяқтады, нәтижесінде Чавес жекпе-жектің соңғы екі секундінен ТКО жеңісіне қол жеткізді.

Салдары

Күні бүгінге дейін Стилдің шешімі қызу пікірталас тудырып келеді, алайда жалпы пікір Ричард Стилдің шешімін ақтауға және оның мансабына сол күні HBO арнасының хабарламасымен келген әділетсіз әсерді мойындауға бейімделген сияқты. Көптеген жанкүйерлер Тейлорға жекпе-жекті аяқтауға рұқсат беру керек еді деп санайды, өйткені жекпе-жек аяқталуға санаулы секундтар қалғанда ол төрешілердің бағасы бойынша көш бастап тұрған жоқ, немесе ол Стилге "Жақсысың ба?" деген сұраққа сәл ғана басын издеген болуы мүмкін. Басқалары бұл шешіммен келіседі, тағы бір күшті соққы Тейлорға қайтымсыз зиян келтіруі мүмкін еді, әсіресе ол бұрыннан көп зақым алған және қалпына келу үшін ұзақ уақыт ауруханада жатуы керек болғандықтан. Сонымен қатар, Тейлор төреші санаған кезде арқанға тіреліп тұрып, өзін тұрақтандыруға тырысты және Стилге дұрыс жауап бере алмады. Тағы бір топ жанкүйерлер Стилдің бұрыштағы қызыл шамға немқұрайлы қарағанын айтады, ол жекпе-жекке он секундтан аз уақыт қалғанын көрсеткен. Олар Стилдің жекпе-жекті аяқтауға тырысқанын және Тейлорды Чавес емес, ол жеңгенін сендіреді. Чавесті Дон Кинг қолдағандықтан және Стилдің Кинг қолдаған басқа жекпе-жектерде де күмәнді шешімдер қабылдағандықтан, Кинг Стилге пара берген болуы мүмкін деген кең пікір қалыптасты, әсіресе Тейлордың жаттықтырушысы Лу Дува Стилдің тағайындалуына қарсылық білдіргені және бокс федерациясы оның қарсылығын қабылдамағандығы белгілі болғаннан кейін. Кейбіреулер Стилдің осы жекпе-жектегі әрекеттері мен оның осы жекпе-жекке дейін екі жыл бұрын Томас Хернс пен Иран Баркли арасындағы жекпе-жектегі әрекеттерінің арасындағы айқын қарама-қайшылықты атап өтті. Сол кезде Баркли үшінші раундта Хернсты құлатты, ал Хернс есінен жаңылып, жекпе-жекті жалғастыруға жарамсыз болып көрінді, бірақ Стил оған жалғастыруға рұқсат берді, кейін Хернс сияқты ұлы чемпионға өзін жинап алу мүмкіндігі берілуі керек екенін айтты. Одан кейін Чавес-Тейлор жекпе-жегінен кейін Стил сұхбаттасушы Ларри Мерчантқа, жарақат алған күресушіні көргенде, қалған уақытқа қарамастан жекпе-жекті тоқтатарын айтты. Сондай-ақ, Стил жекпе-жек кезінде Чавесқа көмектесуге ешқандай тырысқан жоқ. Мысалы, ол Тейлорға бірнеше рет төмен соққы бергені үшін ескерту жасағанмен, кейінірек Джим Лэмпл HBO тікелей эфирінде Тейлордың Чавесқа 20-дан астам төмен соққы бергенін және Стилдің осы жағдайды қалай шешкенін айтты. Кейбіреулер Стил Чавеске көмектесуге ниеттенсе, Тейлордан ұпай алып, осылай істеуге құқылы болған еді деп санайды. Бұл жекпе-жек Чавестің өсіп келе жатқан аңызын бекітті және келесі бірнеше жыл бойы ол әлемдегі ең үздік боксшы деп есептелді. Оның жеңіліссіз тізімі 89–0–1 дейін созылды, ал ол алғашқы жеңіліске Франки Рэндаллға қарсы жекпе-жекте ұшырады. Карьерасының соңына қарай Чавес оңай кесіліп, бұл оған бірнеше жекпе-жектің нәтижесіне әсер етті. Көптеген боксшылар сияқты, ол да қабілеттері төмендегеннен кейін де күресуді жалғастырды және бірнеше рет зейнетке шықты. 2005 жылдың 17 қыркүйегінде қолына жарақат алғанын айтып, жеңілгеннен кейін ол соңғы рет зейнетке шықты. Оның соңғы көрсеткіші 108–6–2. Ол көптеген рекордтарды сақтайды, соның ішінде ең көп титул қорғау және чемпионаттық жекпе-жектер. Мелдрик Тейлор Чавеспен болған жекпе-жекке дейін физикалық және психологиялық жағынан ешқашан бұрынғыдай болмағаны көпшілікке белгілі. Әйгілі спорт журналисі Уильям Нэк Тейлор сияқты көп нәрсе берген боксшыны көрмегенін айтты. Нэк Тейлордың "өмірінің гүлденген шағы" одан әдепкі жолмен тартып алынғанын және мәңгілікке жоғалғанын мәлімдеді. Жеңіліске дейін Тейлорды тексеріп, дереу ауруханаға жіберген доктор Флип Хомански оның жарақаттарын былай сипаттады: "Мелдрик бет сүйегінің сынығынан зардап шекті, таза қанмен зәр шығарды және беті қатты ісінген. Бұл балаға бетінен, денесінен және миынан қатты соққы тиген". Тейлордың бас жарақаттарына және ми шайқауына тән дезориентация және қысқа мерзімді есте сақтау қабілетінің жоғалту белгілері де байқалды. Оның симптомдары бокс комментаторы Ларри Мерчантпен болған сұхбатта көрінді, онда Тейлор Стилдің жекпе-жекті оған есеп бермей немесе жағдайды қайта көрсетпей аяқтағанын айтты. Тейлор күресін жалғастырып, тағы бір чемпиондық титул жеңіп алса да, ол Чавеспен жекпе-жек кезінде де, одан бұрын да көрсеткен дағдысы кейіннен көрінбеді. 1992 жылы Терри Норриске қарсы төртінші раундтағы күшті нокаут Тейлордың топ деңгейдегі боксшы ретіндегі карьерасын аяқтады. Ол 1994 жылы Чавеспен болған қайталама жекпе-жекте де нокаутқа түсті. Тейлор жылдар бойы ара-тұра күресін жалғастырды, бірақ ешқашан маңызды жекпе-жектерге қатыспады. Сонымен қатар, оның миына зақым келгені туралы қауесет тарады және АҚШ-тың көптеген бокс федерациялары оған жекпе-жекке қатысуға рұқсат бермейді. Ең таң қалдырарлығы, ол HBO арнасының "Аңызды түндер" атты документалдық фильміндегі өнер көрсетуі мен сөйлеуі болды, онда ол өзінің ең танымал жекпе-жектері туралы айтты. Чавес-Тейлор жекпе-жегіне арналған эпизодта Тейлордың сөйлеуі өте қиын және кейде түсініксіз болды, көптеген жанкүйерлер есте сақтаған сөздік қоры бай, жас Тейлордан мүлдем өзгеше. Тейлордың соңғы көрсеткіші 38–8–1. Мелдрик Тейлор әлі де туған қаласы Филадельфияда тұрады. 2009 жылдың 15 мамырында Тейлор "Даңққа екі секунд" атты кітабын шығарды, онда Хулио Сезар Чавеспен болған жекпе-жегі және басқа да даулы мәселелер туралы айтылған.

Төменгі карта

Грег Пейдж 1-раундтың 1:36-сында Мартис Флемингті нокаутқа түсірді.