Кіріспе

Басқа тұтқынға алынған жануарларға тірі азық ретінде пайдаланылатын балық. "Тамақ беретін балық" дегені – жыртқыш балықтарға (мысалы, аквариумдық акулалар, шаруашылықта өсірілген лосось және тунец) немесе ет жейтін аквариумдық балықтарға (мысалы, оскар, га́р, групер және скаттар), тасбақаларға, крокодилдерге және табиғи ортасында тұщы, аралас немесе тұзды су экожүйелерінде балық аулайтын басқа да балық жегіштерге (мысалы, аюлар, су жыландары, киттер, естікөздер және пингвиндер) тірі азық ретінде берілетін шағын, арзан балықтардың белгілі бір түрлері.

Тамақ беретін балықтарды пайдаланудың артықшылықтары

Балықтардың әдетте жем ретінде сатылатын түрлері балық өсірушілер үшін өсіру және көбейту ең оңай балықтардың бірі болып табылады, мысалы, қарапа балық, гуппи және майлы балық. Әдетте, бұл түрлер тығыздыққа төзімді, жоғары өнімді және жылдам өседі. Бұл балық шаруашылықтарына, саудагерлерге және хоббистерге осы балықтардың көптеген популяцияларын ұстауды жеңілдетеді, оларды жақсы жағдайды қажет ететін әсемдік балықтарына қарағанда әлдеқайда қолжетімді бағамен сатуға болады. Кейбір жағдайларда, жыртқыш жануарлар түрлері, әдетте мысық, еуропалық шабақ және циклидтер сияқты ірі балықтар, бірақ кейде тұщы сулы тасбақалар да жеммен қамтамасыз етіледі, себебі олар оларды басқа нұсқаларға қарағанда оңай қабылдайды. Басқа жануар ұстаушылар жемдік балықтың ерекше дәмдік қасиеттері бар екенін айтады, өйткені олардың үй жануарлары табиғатта осылай тамақтанады деп күтеді; ал кейбіреулер жемдік балықты жыртқыш жануарларды олардың табиғи аң аулау мінез-құлқына итермелейтін қызықты сыйлық деп санайды. Кейбір жануар ұстаушылар аң ауру және жеу кезіндегі әдістерді тамашалауды ұнатады.

Тамақ беретін балықтарды пайдаланудың кемшіліктері

Тірі балықтарды тамақтандырудың басты кемшілігі – аквариумды бактериялар мен паразиттермен ластау қаупі. Азық ретінде қолданылатын арзан балықтар көбінесе кең ауқымда өсіріледі, демек, түрлі патогендерге ұшырайды. Тамақ беруге арналған балықтар уақыт өте келе жыртқыш балықтарды тері және жалтақ құрттарына, паразиттік ішек құрттарына, жаңа туған тетра ауруына, сондай-ақ көптеген мүмкіндік паразиттерге, микробалар мен вирустарға ұшыратуы мүмкін. Әсіресе, ақ дақ пен барқыт, егер балықтар тығыз жағдайда ұсталса, оңай таралады. Тірі балық жейтін көптеген жыртқыш түрлерді өлі балыққа көндіруге болады. Тамақ ретінде қолданылатын кейбір түрлерде (алтын балық және қызыл мино) тиаминазаның жоғары мөлшері бар, бұл тиаминды (В1 витаминін) жоятын фермент, және көп мөлшерде берілгенде қоректік теңгерімсіздікке әкелуі мүмкін. Егер олар тығыз немесе басқаша қолайсыз жағдайда өсірілсе, бактериялық инфекциялар мен паразиттерді тарата алады, олар оларды жейтін балықтарға жұғады. "Тиамин жетіспеушілігі және балық" еңбегінде Джессиканың айтуынша, тиамин қамтылғандықтан көптеген өнімдер нарықтан кері тартылды. Егер тапшылық анықталса, көптеген неврологиялық аурулар пайда болуы мүмкін. Тиамин тапшылығы өмірдің ерте кезеңінде өлімге, неврологиялық мәселелерге, мүгедектікке әкелетін ауруларға және жыртқыш балықтардың маңызды популяциясын жоғалтуға байланысты. Тиаминнің созылмалы жетіспеушілігі алғаш рет анықталғаннан бері аквариумда ұсталатын балық түрлерімен байланысты.

Хоббидегі пікірлер

АҚШ-та жемдік балықтарды қолдану кең таралған болса, Ұлыбританияда мұндай жағдай сирек кездеседі. Британ аквариумшылары мен хобби журналдары жемдік балықтарды пайдаланудың қажетсіз және денсаулыққа зиян келтіруі мүмкін деп қарастырады.