Кіріспе

Кеңес Одағындағы жастар орталықтары

Жас пионерлер сарайлары немесе Жас пионерлер мен мектеп оқушыларының сарайлары – жас пионерлердің (көбінесе Кеңес Одағында) және басқа мектеп оқушыларының шығармашылық жұмыстары, спорттық жаттығулары мен сабақтан тыс шаралары үшін арналған жастар орталықтары еді. Жас пионерлер сарайларының бастауы Кеңес Одағында болды. Кеңес блогы мен Кеңес Одағының ыдырауынан кейін, олар саяси идеологиядан алынған жастардың сабақтан тыс білім беру мекемелеріне айналды.

Сипаттама

Жас пионерлер сарайларының алғашқылары 1920-1930 жылдары Мәскеуде, кейіннен Ленинградта, Свердловскте, Тбилисиде, Киевте, Иркутскте және Совет Одағының басқа да қалалары мен кенттерінде құрылды. Бірінші Жас пионерлер сарайы 1935 жылғы 6 қыркүйекте Харьковта, бұрынғы дворяндар ассамблеясының үйінде ашылды. 1971 жылы елде 3500-ден астам Жас пионерлер сарайы болды. Алғашқылары Ресей империясының аристократтарына тиесілі болған, қайта жабдықталған сарайлар мен жеке резиденцияларда ұйымдастырылды және 1922 жылы Кеңес билігі орнағаннан кейін жақын арада ұлттандырылды. Мысалы, бұрынғы Аничков сарайы Ленинградтағы Андрей Жданов атындағы Жас пионерлер сарайына айналды. Жданов сарайы Кеңес Одағындағы ең танымал Жас пионерлер сарайларының бірі еді. Жаңадан салынғандары 1950 жылдардың соңына дейін ежелгі сарайлардың сәулет стилінде салынды, содан кейін жаңа сәулеттік стильдер енгізіле бастады. Жаңа стильдегі ең ірі екі Жас пионерлер сарайы: 1959-1963 жылдары салынған Мәскеу Жас пионерлер сарайы және 1965 жылы салынған Киев Жас пионерлер сарайы. Совет орта мектептері мен Жас пионерлер сарайлары арасында маңызды айырмашылықтар болды. Сарайлар мамандандырылған хобби топтары мен бөлімдерінен тұрды. Мектеп оқушылары үшін қатысу міндетті емес еді, ал Жас пионерлер сарайындағы хобби топтарының оқу бағдарламалары мектеп бағдарламаларын қайталау мақсатында жоқ еді. Дегенмен, ұқсастықтар да болды: хобби топтары мектеп сыныптарына ұқсас балалар жасына қарай ұйымдастырылды және Жас пионерлер сарайларына кіру мүлдем тегін болды. Сарайлардағы оқу-тәрбие жұмысы балалардың еңбекке, білімге, шығармашылық қабілеттерін дамытуға, кәсіби бағдар беруге және өнер талантын дамытуға деген қызығушылықтарын арттыруға бағытталған. Жас пионерлер сарайларында спорттық, мәдени-ағарту, техникалық, саяси, көркемдік, туристік және жас натуралисттер хобби топтары жұмыс істеді. Хобби топтарындағы оқу-тәрбие жұмысының басты қағидасы: "Оқығаннан кейін, енді жолдасыңды оқыт". Кеңес Одағының ыдырауынан кейін көптеген Жас пионерлер сарайлары декоммунизация аясында балалар мен жастар орталықтарына айналдырылды, ал кейбіреулері жабылды. Ресей Федерациясындағы кейбіреулері стриптиз клубтарына немесе казиноларға айналды. Кейбіреулері жастар орталықтары ретінде қайта ашылды, бірақ Солтүстік Кореядағыдай тегін қабылдау тоқтатылды. Совет Одағының өмір сүрген кезеңінде Шығыс блогы елдері мен басқа да одақтас мемлекеттерде көптеген Жас пионерлер сарайлары салынды. Олардың кейбіреулері әлі де бар, мысалы, Вьетнамдағы Ханой Жас пионерлер сарайы, Кубадағы Гаванадағы Эрнесто Че Гевара атындағы Орталық пионерлер сарайы және Солтүстік Кореядағы Пхеньяндағы Пионерлер мен мектеп оқушылары сарайы.