Кіріспе

Локомотивтерде сүйреуді жақсарту үшін рельске құм себуге арналған контейнер. Көптеген локомотивтерде, пойыз құрамаларында және трамвайларда құм сақталатын контейнер, ол ылғалды және сырғақ жағдайларда, сондай-ақ көлбеу учаскелерде, жетекші дөңгелектердің алдындағы рельске құйылып, сүйреуді жақсартады.

Құм жеткізу

Құм гравитациямен, бумен (бу локомотивтері) немесе қысылған ауамен жеткізілуі мүмкін. Гравитациялық құмдау үшін құм құрғақ болуы керек, осылайша ол еркін ағып тұрады. Локомотивтерде бірнеше құм қораптары пайдаланылады, соның арқасында жеткізу құбырлары қысқа да, тік болады. Ұлыбританиядағы локомотив деполары құм кептіру пештерімен жабдықталған, осылайша құм қораптарын әр таңертең құрғақ құммен толтыруға болады. АҚШ-тағы бу локомотивтерінде қазандықтың үстінде "құм күмбезі" деп аталатын бір құм қорабы болды, ондағы жоғары температура құмды кептіруге көмектесті. Мұндай жағдайға қарамастан, құм құбырлары бітетін, ал 1880 жылдары пневматикалық құмдау жүйелері ұсынылды.

Бумен құмдау

Бумен құм себудің дамуы локомотивтердің құрылысына ықпал етті. Енді құмды тікелей дөңгелектердің астына көлденең бауға болатындықтан, тиімді әрекет етуге үлкермес бұрын қарсы жел оны ұшырып кетпейтін болды. Бұл бұрын жабысу қабілетімен шектелген кейбір ескі, бір жетекші дөңгелегі бар локомотивтерге деген қызығушылықты қайта жақтандырды. 1886 жылы Мидленд теміржолында Холттың бумен құм себу құрылғысын жасауы, Джонсонды 1887 жылы, бұрынғы Сингл локомотивтерден жиырма бір жыл өткен соң, өзінің сәтті "Спиннерлерін" құрылыстауға жетеледі. Бұл "жаңа Сингл" локомотивтері Ұлы Шығыс, Ұлы Батыс, Ұлы Орталық және Ұлы Солтүстік сияқты британдық теміржолдарда тағы он алты жыл бойы өндірісте болды, сондай-ақ Каледония теміржолындағы 123 нөмірі бар атақты бір мысал, 1935 жылға дейін негізгі бағыттарда қызмет етті.

Дизельді және электрлі локомотивтер

Дизельдік және электрлік локомотивтер мен рельсті автобустарда, құм қораптары дөңгелектерге мүмкіндігінше жақын орнатылады, осылайша құм жеткізу құбырларының ұзындығы ең аз болуына қол жеткізіледі. Деполарда құмды пайдалану алдында жылыту және кептіру үшін құм кептіргіш орнатылуы мүмкін.

Қауіптері

Төмен жылдамдықта шашылған тежегіш құм жеке қозғалтқышпен жүретін көлік құралдарында доңғалақ пен рельс арасында оқшаулану эффектісін тудыруы мүмкін. Германия Федералдық теміржол басқармасы теміржол компанияларына дискілі тежегіш локомотивтерде (немесе одан төмен) жылдамдықпен құм себуден аулақ болуға нұсқау берді. 2013 жылғы 20 тамыздағы ARD телеарнасының "Report" бағдарламасы тежегіш құмның қолданылуы доңғалақ пен рельс арасындағы электр байланысына кедергі келтіріп, пойызды басқару жүйелерін бұзуға әкелген жағдайлар туралы хабарлады. Осы себепті Швейцария Федералдық темір жолдары локомотивтерді тежеу үшін құм қолдануға рұқсат бермейді. 2013 жылғы 1 тамызда Майнц қаласының бас стансасында екі S-Bahn пойзының шатысуына жақын жағдай болды. 2013 жылғы 24 қыркүйекте Федералдық теміржол басқармасы оқиғаның себебі жолдарда тым көп тежегіш құм болғанын мәлімдеді. Құмның мөлшері артық болса, қиындықтар туындауы мүмкін, әсіресе бұрылыстарда немесе теміржол өткелдерінде, онда құм бүйірге сырғана алмайды. Сонымен қатар, құм рельс пен доңғалақтың арасындағы үйкелісті күшейтеді, бұл доңғалақтың арасын майлауға кедергі келтіреді; доңғалақтың арасын майлаудың азаюы доңғалақтың рельске шығуының қаупін арттырады.