Кіріспе

PT 337 – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің патрульді кемесі, PT 103 классындағы моторлы торпедалық қайық, 1944 жылдың 7 наурызында Жаңа Гвинеядағы Ханса шығанағында Екінші дүниежүзілік соғыстың Тынық мұхитындағы операция кезінде батып кетті.

Ханса шығанағындағы оқиғалар

1944 жылдың 7 наурызында ПТ 337 және 338 кемелері жаудың белгілі бекінісіне бағыт алды. Жағаға жақын жердегі радардағы нысананы анықтап, жақындасқанда, бір-біріне тірелген екі қатты маскировкаланған жүк кемесін кездестірді. Жағадан ауыр пулемет атысы ашылды, кемелер бұрылып, жағаға шабуыл жасағанда, Авар Пойнттан, шығанақтың солтүстік-батыс жағынан, ауыр калибрлі артиллерия да атыс ашты. Бір снаряд ПТ 337-ге тым жақын түсіп, сынықтарынан экипаждың бір бөлігіне су шашырады. 337-ге тағы үш-төрт снаряд жақын жерге түсті, содан кейін біреуі танк бөліміне, сол жақтағы зениттік орудиесінің астындағы жерге, қозғалтқыш бөліміне тиді. Барлық үш қозғалтқыш істен шығып, танкілер өртенді. Бірінші сыныпты моторшы Уильям Дейли кіші мойны мен жағына ауыр жарақат алды. Кемеден кету және қашуға бұйрық берілді. Экипаж жарылып жатқан 337-ден қашып құтылу үшін жүзіп, салға таласты. Ток қарсы болды және екі сағаттан кейін олар кемеден бір шақырымдай ғана қашықта болды. Шығанақтан тыс, ПТ 338 де жағалаудағы артиллериядан атысқа ұшырады. 337-ні соққыға ұшырғанға дейін, ПТ 338 түтін шығарып, жоғары жылдамдықпен кері шегінуге бұйрық берді. ПТ 337 экраннан өтпеген соң, 338 шығанаққа қайта кіруге тырысты, бірақ әр ретте кемеге қатты атыс жасалып, кері шегінуге мәжбүр болды. Дейли таң атпай көз жұмды, салға үш офицер мен сегіз сарбаз қалды. 7 наурыз күні таңертең сал ағысымен Ханса шығанағының кіреберісінен бір шақырымдай қашықтыққа итерілді. Таңертеңгілікте ағыс оны Манам аралына қарай тасыды, жағалаудан шамамен 10 шақырымдай қашықтықта. Ағыс адамдарға қарсы жұмыс істеді. Сол түні прапорщиктер Брюс Бейлс және Генри Каттер ағаштардан сал жасап жағаға жүзуге тырысты. Үш сағаттан кейін ағыс шаршаған екеуін де, салды да бірге қайтарып әкелді. Олар кеткен кезде, прапорщик Роберт Хайд және екінші сыныпты квартермейстер (QM2c) Аллен Грегори жағаға жүзуге шықты. 8 наурыз таңертеңгісінде сал жағадан бір шақырымдай қашықтықта болды. Таң атқаннан кейін Бейлс, Фучили және Фрэнсис Джозеф Шмидт жағаға қарай бет алды. Көптеген сарбаздар олардың аралға жеткенін ойлады, бірақ Уотсон, ол Бейлстің жағада жүргенін көргенін айтты, олардың біреуін құрлықта көргенін мәлімдеген жалғыз адам еді. Біраз уақыттан кейін жапондықтар жағажайда көрінді. Қараңғы түскеннен кейін жағадан кішкентай қайық шығып, 200 метр қашықтықта салдың айналасын айналды. Қайықта екі адам болды, бірақ олар салға кедергі келтіруге тырыспады. Дауыл тұрып, 2-3 метрлік толқындар көтерілгеннен кейін, жағдай тынышталған соң қайық жоғалып кетті. 9 наурыз күні таңертең салдың қалған адамдары жапондық құлаған қайықтың аударылып, жақын жерде жүзіп жатқанын көрді. Олар қайықты түзетіп, суын шығарып, кемеге отырды. Көптеген адамдар суықтан зардап шегіп, тұзды судан пайда болған жаралармен қапталған. 10 наурыз күні түскі уақытта B-25 ұшағы үстінен ұшып өтіп, айналып өтті. Каттер ұшаққа белгі беру үшін қолын қозғады, олар су, азық-түлік, темекі және дәрі-дәрмек тастады. Келесі күні таңертең АҚШ Әскери-теңіз күштерінің 34-ші патрульдік эскадрильясынан келген PBY Catalina бес тірі қалғанды жинап алып, Дрегер портына жеткізді. ПТ 337 экипажының жағалауға жетуге тырысқан мүшелері туралы көп мәлімет жоқ. Жапондықтардың қолға түскен құжатында бір офицер мен екі сарбаз тұтқынға алынғаны айтылған, бірақ олардың ешқайсысы ресми түрде соғыс тұтқыны ретінде тіркелмеген.