Кіріспе

Багам аралдарындағы лесбиянка, гей, бисексуал және трансгендер (ЛГБТ) адамдардың заңдық қорғаулары шектеулі. Багам аралдарында бір жынысты жыныстық қатынас заңды болғанымен, жыныстық бағдарлау немесе гендерлік идентиті негізінде кемсітушілікке немесе мазақтауға қарсы заңдар жоқ, сондай-ақ, бір жынысты одақтар – неке немесе серіктестік болсын – ешқандай түрінде мойындалмайды. Бір жынысты жұптар басқаратын отбасылар да әдеттегі некедегі жұптарға берілгендей құқықтарға ие емес.

Бір жынысты жыныстық қатынастың заңдылығы

1991 жылы Багам аралдарында ересектер арасындағы бір жынысты қатынастар заңды болды. Дегенмен, қылмыстық кодексте гомосексуалистік актілерге келісім жасы әлі де жоғарырақ сақталып тұр. Жыныстық қатынасқа түсуге заңды келісім жасы гетеросексуалдар үшін 16, ал бір жынысты жұптар үшін 18 жасқа белгіленген.

Бір жынысты адамдардың арасындағы қатынастарды тану

Багам аралдарында бір жынысты некелер мен азаматтық одақтар заңсыз. ЛГБТ құқықтарын қорғаушы топтар елдің неке заңдарына ешқашан наразылық білдірген емес, ал «Багам неке туралы заңында» багамдық неке бір ер және бір әйелден тұрады делінген. 2011 жылдың шілдесінде Теңіз неке заңы ратификацияланғаннан кейін, бұрынғы қаржы министрі Живарго Лэйн: «Багам аралдарының қоғамы ретінде біз некенің ер және әйел арасында болуы керек және солай болуы тиіс деп санаймыз. Егер неке екі ер немесе екі әйел арасында болса, онда ол жарамсыз болып есептеледі. Сондықтан осы Теңіз неке заңында біз бұл фактіні нақты айқындап жазып отырмыз: неке ер және әйел арасында болуы керек, және мұның осылай екенін анық көрсетуді қалаймыз, бұл біздің қоғамдық стандартқа сәйкес келеді» деді. 2013 жылы Багам аралдарының бұрынғы бас судьясы Майкл Л. Барнет: «Багам аралдарының соттары бір жынысты неке мәселесін қарастырмай тұрғанша аз ғана уақыт қалды деп күмәнім жоқ. Бұл мәселені шешетін кезде біз Канада және Австралия сияқты Ұлттар Достастығы елдерінің, сондай-ақ Америка Құрама Штаттары соттарының шешімдерін құрметтейтінімізге сенемін. Бірақ біздің АҚШ судьяларының пікірлеріне сілтеме жасауымыз тек біздің өзіміздің үкімдерімізде осы шешімдерге сілтеме жасаумен ғана шектелмейді» деді. 2013 жылы бұрынғы премьер-министр Перри Кристи Багам аралдары бір жынысты некелерді қарастырмайтынын айтты: «Мен осыған сенбеймін». 2016 жылы 2016 жылғы Багам конституциялық референдумы алдында бұрынғы премьер-министр Перри Кристи бір жынысты некеге қарсылығын қайталады: «Мен қайталап айтамын: бұл референдум Багам аралдарында бір жынысты некеге заңдық мәртебе бермейді. Багам аралдарында неке тек ер және әйел арасында ғана заңды болады, ал ер және әйелдің жынысы туған кезде анықталады».

Азық-түлік қорғау

2011 жылғы 17 маусымда Багам үкіметі БҰҰ-ның сексуалдық бағдар және гендерлік идентиті туралы декларациясын қолдауын білдірді. Дегенмен, ЛГБТ азаматтарын заңдардағы кемсітушілікке қарсы баптарға қосу үшін үкімет тарапынан ешқандай шара қабылданбады. Жұмысқа орналасу, білім беру, тұрғын үй, денсаулық сақтау, банк қызметтері және жеке кәсіпкерлік салаларында сексуалдық бағдар немесе гендерлік идентиті негізіндегі кемсітушілік заңмен қорғалмаған. Сондай-ақ, ЛГБТ қоғамына қарсы зорлық-зомбылықты алдын алу және жазалау үшін ұлттық жеккөрушілік қылмыстар туралы заңдар жоқ. 2001 жылы үкімет Жұмыспен қамту туралы заң жобасын ұсынды, онда сексуалдық бағдарға негізделген жұмыс орнындағы кемсітушілікке тыйым салатын бап болған. Алайда, заң жобасы қабылданғаннан кейін аталған бап алынып тасталды.

Конституциялық қорғау

Багам аралдарының Конституциясы түрлі азаматтық бостандықтарды қарастырады, бірақ оның кемсітуге қарсы тыйымы жыныстық бағдары мен гендерлік идентитікті қамтымайды. Жаңа ұсынылып жатқан Конституцияға жыныстық бағдарды қосуға жасалған әрекеттер, гомосексуализмге діни нанымдары негізінде қарсы тұратын, үкімет тағайындаған комиссия мүшелері тарапынан тоқтатылды. 2006 жылдың 21 наурызында Конституциялық реформа комиссиясы бұрынғы Прогрессивті либералдық партия (ПЛП) үкіметіне алдын ала есеп ұсынды. Комиссия азаматтардың дініне, саяси көзқарастарына, нәсіліне, жынысына және гендеріне қарамастан тең қаралуы керектігін көрсетті. Дегенмен, ұсынылғандарға қарамастан, жыныстық бағдарды кемсітуден қорғауға лайық ерекшелік ретінде қарастырмады.

Багам аралдарындағы ЛГБТ-құқық қозғалысы

Багам аралдарында сот жүйесіне сенімсіздік, құқықтық теңсіздіктер және гомофобия салдарынан көптеген ЛГБТ+ адамдары өздерінің сексуалдық бағдары немесе гендерлік идентитігін жасырады. ЛГБТ+ құқықтарын қорғау ұйымдарына рұқсат берілгенімен, ЛГБТ+ топтарына әлеуметтік шараларын жасыру үшін қысым көрсетіледі. Бұрынғы ЛГБТ+ құқықтарын қорғау тобы – Багам аралдарының «Радуга альянсы» дискриминацияға қарсы үгіт науқанын бастап, осы тақырыпта ток-шоуларға қатысты. Бүгінде Багам аралдарындағы ЛГБТ+ теңдігін жақтаушылар мен DMARCO Foundation әлеуметтік желілер арқылы гомофобияға қарсы күресіп жатыр. Багам аралдарындағы ЛГБТ+ қауымдастығы үшін жаңа кезең басталды, трансгендер әйелдер ЛГБТ+ мәселелерін көтеріп, бастама көтерді. 2016 жылдың 26 сәуірінде Багам трансгендерлік және интерсекс біріккен (BTIU) «Багамдық трансгендер өмірі маңызды» деген көп деңгейлі теңдік науқанын іске қосты, мақсаты – багамдық трансгендерлердің тең құқықтарын қамтамасыз ету. BTIU президенті және DMARCO Foundation негізін қалаушы Алексус Д’Марко Багам аралдарының Нассау қаласында өткен баспасөз конференциясында ұлттық диалогқа қатысып, трансгендерлер жиі кездесетін мәселелерге назар аудару үшін басқа әйелдермен бірге болды. Осы әйелдердің әрекеттері елде теңдік туралы референдум өткізілуге дайындалып жатқан кезде дау тудырды. Премьер-министр: «Нақты айтқым келеді, бұл заң жобалары радикалды өзгерістерді көздемейді. Керісінше, бұл елдің жоғарғы заңы біздің құндылықтарымыз бен әділдікке деген ұмтылысымызды көрсетеді» деді. Аталған заң жобасы Багам аралдарында бір жынысты некелерді заңдастырмады, сондай-ақ трансгендерлер мен интерсекс қауымдастығын да қамтымады. Бұл қозғалысқа үкімет мүшесі Лесли Миллер наразылық білдіріп, «Трансгендерлерді Багам аралдарынан қууды» талап етті. Миллер трансгендер қауымдастығының өсіп келе жатқанын сынап, адамдарды «олардың кедергі келтірмеуі үшін» осы топты жеке аралға жер аударуға қаржылай көмектесуге шақырды. Ол топқа көшіру үшін алғашқы 1000 доллар беретінін уәделеді. 2019 жылы «Багам ЛГБТИ істері ұйымы» құрылды. Оның мақсаты – ЛГБТИ мәселелері жөнінде халықты хабардар ету және білім берудің ресми тетігін құру.

Қоғамдық пікір

2013 жылы Сыртқы істер министрі Фред Митчелл багамдықтардың гей немесе лесбиян саясаткерді қабылдауы керек екенін айтты. Бірақ жүргізілген сауалнама көрсеткендей, халықтың басым бөлігі оның пікірін бөліспеген, тек 12% ғана гей немесе лесбиян адамның кеңсеге үміткер болуына оңтайлы көзқарас білдірген. Сауалнамаға қатысқандардың 84% гей немесе лесбиян саясаткер идеясын қатты мақұлдамайтындарын айтты. 2015 жылы The Nassau Guardian газетінде жарияланған сауалнама нәтижесінде респонденттердің 85,5% бір жынысты некеге қатты қарсы екенін, ал тек 10,6% мақұлдайтынын көрсетті.

Жиынтық кесте

1991 жылдан бері бір жынысты қатынастар заңды. Келісім жасы тең. Жұмыспен қамтудағы кемсітушілікке қарсы заңдар. Тауарлар мен қызметтер көрсетудегі кемсітушілікке қарсы заңдар. Барлық басқа да салалардағы кемсітушілікке қарсы заңдар (тікелей және жанама кемсітушілік, жеккөру сөздері қоса алғанда). Бір жынысты некелер. Бір жынысты жұптарды мойындау. Бір жынысты жұптардың бала асырап алуы. Бір жынысты жұптардың бірлесіп бала асырап алуы. Гейлер мен лесбиянтардың әскери қызметке ашық түрде қабылдануы. Заңдық жынысты өзгерту құқығы. Лесбиянтардың ЭКО (экстракорпоральды ұрықтану) процедурасына қол жеткізуі. Гей ерлер жұптары үшін коммерциялық аналық. Гейлер мен әйелдердің қан доноры болуына рұқсат етіледі.