Кіріспе

Америка Құрама Штаттарының кәсіподағы

Ұлттық жазушылар одағы (NWU) 1981 жылғы 19 қарашада құрылған. Бұл – АҚШ-тағы тәуелсіз және келісімшарт негізінде жұмыс істейтін жазушылардың кәсіподағы: журналистер, кітаптар мен әңгімелердің авторлары, бизнес және техникалық жазушылар, веб-контент провайдерлері мен ақындар. Ел бойынша 17 жергілікті бөлімшеге біріккен, ол 1992 жылы Біріккен автомобиль жұмысшыларымен (UAW), AFL–CIO біріккеннен бері 1981-ші жергілікті бөлімшесі болып келді. 2020 жылғы 11 мамырда NWU UAW-тан тәуелсіздік алды. NWU Халықаралық журналистер федерациясының (IFJ), Халықаралық авторлар форумының (IAF) және Халықаралық көшірме құқықтары ұйымдары федерациясының (IFRRO) мүшесі болып табылады.

Мақсаты

NWU барлық жазушылардың құқықтарын қорғауға және олардың экономикалық және еңбек жағдайларын жақсартуға тырысады. Ол жақтаушылық, келісімшарт бойынша кеңес беру, арыз-шағымдарға көмектесу, жұмыс іздеу желісі, мүшелерді біліммен қамту, талапкер мүшелерге баспасөз куәліктері, жазушыларға ескертулер мен хабарламалар, сондай-ақ белгілі бір аймақтарда топтық жеңілдіктермен денсаулық сақтау және тіс сақтандыруға қолжеткізу мүмкіндігін ұсынады. Одақ сонымен қатар түрлі басылымдар мен "Американ жазушысы" атты мерзімелі журнал шығарады.

Құрылымы

НОБ-дағы түпкілікті билік екі жылда бір рет өткізілетін Делегаттар Ассамблеясында (ДА) UAW конституциясының қағидаларына сәйкес болады. Делегаттар жергілікті бөлімдермен сайланады және екі жылдық мерзімге қызмет етеді. Әрбір бөлімге мүшелерінің санына қарай белгілі бір мөлшерде делегаттар бөлінеді. ДА кәсіподақ стратегиясының және саясатының жалпы бағытын белгілейді, жаңа жергілікті бөлімдерді тіркеуге құқық береді және кәсіподақ қызметін жүзеге асыратын ұлттық жұмыс органдарын құрады. Делегаттар – ақы төленбейтін еріктілер. Ұлттық атқару комитеті (ҰАК) тікелей сайланған 11 лауазым иесінен тұрады. ҰАК Ұлттық атқару кеңесінің (ҰАК) отырыстары арасында кәсіподақты басқарады, кәсіподақ қызметкерлерінің жұмысын қадағалайды, жаңа кәсіподақ бастамаларын іске қосады және Делегаттар Ассамблеясы қабылдаған стратегияларды, науқандарды, жобаларды және саясатты іске асырады. Президентке толық уақытты жалақы төленеді, ал вице-президенттер мен қаржы хатшысы/қазынашыға жартылай жалақы төленеді. (Жалақы мәселесі НМУ-да үнемі талқыланып отырады.) Ұлттық атқару кеңесі (ҰАК) Ұлттық атқару комитетінің 11 лауазым иесінен және 17 жергілікті бөлімнің төрағаларынан тұрады. ҰАК жыл сайын жиналып, жылдық бюджетті бекітеді және Делегаттар Ассамблеясы қабылдаған саясатты іске асыруды қарастырады. Ұлттық атқару комитеті лауазымдарына өткізілген сайлаулар кейде НМУ-да үлкен дау-жанжалға себеп болды және айтарлықтай қарсылық тудырды. Бір рет президент сайлау кезінде кәсіподақ қаражатын өзінің науқанына жұмсады деген айып тағылды. Бұл айып АҚШ Еңбек министрлігіне жіберілді, бірақ министрлік Лоуэлл Петерсонның, Біріккен автоөнеркәсіп жұмысшыларының адвокатының, Федералды еңбек заңы Жазушылар одағына қолданылмайтыны туралы талабынан кейін істі қараудан бас тартты. Петерсонның пікірінше, НМУ және президент Джонатан Тасини атынан, одақ заңды түрде «еңбек ұйымы» емес, өйткені оның мүшелері – жеке жұмыспен айналысатын адамдар. Петерсонның бұл ұстанымы көптеген мүшелердің пікірінше, Федералды еңбек заңына сәйкес жазушылардың заңды өкілі ретінде НМУ-ны құруға жұмсаған екі онжылдық еңбекті жойды.

Істер

NWU-ның ең танымал қызметі, әлдебір 2001 жылы «Тасини v. Times» ісінде жеңіске жеткені болар. АҚШ Жоғарғы Соты бұл істе 7–2 дауыспен шешім қабылдап, мерзімді басылымдарда алғаш жарияланған және кейін баспагерлер электрондық дерекқорларға жазушылардың ақырғы рұқсаты мен төлемақысыз лицензияланған туындылардың авторлық құқығын растады. 2008 жылы NWU 60-тан астам өнер лицензиялау компаниясымен (оның ішінде Суретшілер құқықтары қоғамы, Американдық редакциялық карикатуристер қауымдастығы, Американың иллюстраторлар серіктестігі, Балалар кітаптарының авторлары мен суретшілерінің қоғамы, Акция суретшілер альянсы және Американың жарнамалық фотографтары сияқты) бірлесіп, 2008 жылғы «Жетім туындылар туралы заңға» және 2008 жылғы «Шон Бентлидің жетім туындылар туралы заңына» қарсы шықты. «АҚШ-тың жетім туындылар заңдарына қарсы біріккен суретшілер» деп аталған әртүрлі ұйымдар бұл заң жобаларына қарсы күш біріктірді, топтар бұл заңдардың «авторлық құқық туралы заң бойынша қазіргі қолданыстағы қорғаудан айырып, кең ауқымды бұзушылықтарға рұқсат беретінін және тіпті оларды ынталандыратынын» мәлімдеді. Соттағы дау жазушыларға 74 мың доллар төленуімен аяқталды.

Басқа адвокаттық қызмет

2019 жылдың ақпан айында NWU бірнеше авторлық ұйымдардың Интернет-архивтің Ашық кітапхана жобасы туралы мәлімдемесін жариялады. NWU авторлардың еңбектерін тегін тарату авторлардың авторлық құқықтарымен қамтамасыз етілген қорғауын бұзады деп алаңдады. Мәлімдемеде "жазушылар, авторлар, баспагерлер және кітапханашылар арасында авторлардың құқықтарын толыққанды құрметтейтін, баршамыз қалаған цифрлық кітапханаларды қалай құру және дамыту туралы диалог қажет" делінген.

"Тәуелсіз жұмысшылар ынтымақтастық жобасы" 2019 жылдың қыркүйегінде NWU ұйымдастыруымен фрилансерлер, тұрақты жұмыспен қамтылғандар, штаттық қызметкерлер және келісімшарт бойынша жұмыс істейтіндерді ұйымдастыру мақсатында құрылды. FSP-ге он екі мүшеден тұратын комитет жетекшілік етеді, оның мақсаты – фрилансерлер үшін салалық стандарттарды белгілеу.