Кіріспе

Рой Уильям Нилл режиссерлік еткен 1943 жылғы детективтік фильм.

«Өрмекші әйел» (басқаша атаулары «Шерлок Холмс және Өрмекші әйел» және «Өрмекші әйел») — Базил Ратбоунның Шерлок Холмс және Найджел Брюстің Доктор Уотсон рөлінде ойнаған 1943 жылғы детективтік фильм, осы рөлдерде түскен он төрт фильмнің жетіншісі. «Universal Studios» студиясының осы сериядағы барлық фильмдеріндей, бұл фильм де түпнұсқа әңгімелердегі Виктория дәуіріне қарағанда сол кездегі оқиғаларға негізделген. Бұл фильм 1890 жылғы «Төрттің белгісі» романының элементтерін, сондай-ақ «Соңғы мәселе», «Бос үйдің оқиғасы», «Жақсы жолақтың оқиғасы» деген қысқа әңгімелерді қамтиды және «Шайтан аяғының оқиғасы» атты оқиғаға тікелей сілтеме жасайды.

Сюжет

Консалтингтік детектив Шерлок Холмс "әйел Мориарти" жасаған күрделі жоспардың бөлігі деп санайтын бірнеше түсініксіз өзін-өзі өлтіруді тергеу үшін Шотландияда өз өлімін сахналады. Ол көмекшісі доктор Ватсонға жасырын түрде оралып, барлық құрбандардың бай құмар ойыншылар екенін айтады. Сондықтан, ол "Раджни Сингх" деген атпен, көрнекті үнді офицері кейпінде Лондонның ойын клубтарын қадағалайды. Ұзақ күтпестен, ол басты жау Адреа Спедингпен кездеседі. Холмс оның ақшасы тартыс еркектерді іздеп, оларды өмірлік сақтандыру полистерін өзінің серіктестеріне кепілге беруге көндіріп, содан кейін өлтіретінін анықтайды. Холмс өзін келесі құрбан ретінде ұсынады және оның өлімге әкелетін улағы бар жәндік – Lycosa Carnivora-ны қолданғанын біледі, оның уы қатты ауыртпалық тудырады, нәтижесінде құрбандар өз-өздерін өлтіреді. Холмс жақын жерде баланың іздерін де табады. Дәлелдер іздеу үшін Холмс пен Ватсон қауіпті жәндіктерді ұсынған болуы мүмкін көрнекті арахинолог Мэттью Ордвейге барады. Холмс өзі сөйлесіп тұрған адамның жалған екенін тез түсінеді, бірақ ол қашып кетеді. Ғимаратты тінткенде Холмс Ордвейдің денесін және оның күнделіктерін табады, онда Орталық Африкадан шыққан, жәндіктің уына төзімді бір нәрсе туралы қыстырма сөздер кездеседі. Холмс баланың қаңқасын тапқанша оған қызығады. Бірақ доктор Ватсон бас сүйегінің және кеуде шеңберінің арақатынасы бұл бала емес екенін көрсетеді, ал Холмс күнделікте сипатталған Орталық Африкалық нәрсе – пигмей екенін түсінеді. Холмс пен Ватсон тергеуді жақын жердегі жәрмеңкеде жалғастырады, онда Холмс өзін Спединг пен оның бандасының құрсауына түсіруге рұқсат береді. Байланып, аузын жапқан Холмс, ату галереясында қозғалатын нысананың артына байланады, онда инспектор Лестрад пен Ватсон .22 калибрлі мылтықпен оқ атып жатыр. Бірақ Холмс қашып құтылуға жетеді, ал Лестрад пен полиция Спедингті, оның бандасын және пигмейді қамауға алады. Оның зияткерлік қабілетіне деген құрметтің белгісі ретінде Холмс Лестрадқа Спедингті қолқышаптардың ар-ұятсыздығынан сақтауға бұйырады, "Ол тыныш кетеді" дейді (Спединг оған ризашылықпен күлімсірейді және Холмсқа алғыс айтады).

Шерлок Холмс канонына сілтеме жасау

"Жетірік әйел" фильмінің сюжеті түпнұсқа болғанымен, фильмде Артур Конан Дойлдың әртүрлі әңгімелерінен алынған көптеген элементтер бар. Холмс су тасқынында өлімін сахналауы "Соңғы мәселенің" кульминациясына ұқсас, ал оның қайғыдағы Уотсонның қатысуымен қайта оралуы "Бос үйге" еске түсіреді. Пигмей одағын пайдалану "Төрттің белгісі" романынан алынған, ал желдеткіш жүйесі арқылы енгізілген улы жануарды пайдалану арқылы жасалған кісі өлтіру "Жақсыланған жолақтың" сюжетінен алынған, бірақ сол әңгімедегі батпақты жыланның орнына жәндік қолданылған (Адриан Конан Дойлдың "Дептфорд қорқынышы" пастишіндегідей). Мүсілдеме баланың шыбықтарды ұстауға құштарлығы "Мыс араларындағы" кейіпкерге ұқсас. Фильмде "Шайтанның табанынан" элементтері де бар. Холмс қарсыласын "әйел Мориарти" деп сипаттады, бұл оның өміріндегі жауы профессор Джеймс Мориартиге сілтеме жасады. (Дегенмен, ол Ирен Адлермен де кейбір ортақ белгілерге ие.) Холмс Уотсоннан, егер ол тым сенімді болып кетсе, құлағына "пигмей" деп сыбырлап айтуын өтінеді, бұл "Сары бетте" "Норбери" деген сөзбен айтылған еді. "Жетірік әйел" фильмінің элементтері Шерлоктың "Бос табыт" эпизодында көрсетілді, соның ішінде Уотсон нағыз клиентті жалған сақалды Холмс деп жаңылыстырды. Гейл Зондергаард Universal компаниясының шығарған, бірақ канондық байланысы жоқ "Жетірік әйел шабуылдайды" фильмінде ұқсас рөлді ойнады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде түсірілген фильмде ату галереясындағы қозғалатын нысаналар ретінде Гитлер, Муссолини және Хирохитоның мультфильмдері бейнеленген. Алдыңғы фильмдер "Шерлок Холмс және Террордың дауысы" мен "Шерлок Холмс және құпия қаруда" нацистер қарсыластар ретінде көрсетілген, бірақ барлық келесі жалғауларда олардың пропагандалық мақсаттары азайтылды.