Жаңа Зеландия мен Ұлыбритания саяхатшысы және саяси қайраткері Каткарт Васон
Cathcart Wason
Карт Карт Васон: Жаңа Зеландия мен Ұлыбритания саяхатшысы, фермер, парламент мүшесі. Barrhill ауылын құрған, инновациялық шаруа, кескіндермен аты шыққан.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жаңа Зеландия және Ұлыбритания саяхатшысы
New Zealand and UK politician
Джон Кэткарт Уэсон (17 қараша 1848 – 19 сәуір 1921), көбінесе Кэткарт Уэсон деп танылатын, шотланд фермері және саяхатшысы, екі елде парламент депутаты болды: біріншісі Жаңа Зеландияда, содан кейін Шотландияда. Ол Barrhill үлгілі ауылын құрды, бірақ осы отарлық жоба сәтсіз аяқталғаннан кейін Шотландияға қайтып келді. Өте ірі денелі адам (бойы 2 метрден асты), ол инновациялық фермер ретінде де, сонымен қатар Ұлыбритания парламентінің Төменгі палатасында уақытын тоқумен өткізгені үшін де танымал.
John Cathcart Wason (17 November 1848 – 19 April 1921), generally known as Cathcart Wason, was a Scottish farmer and politician who served as a Member of Parliament in two countries: first in New Zealand and then in Scotland. He established Barrhill, a model village, and after the failure of this colonial venture, he returned to Scotland. An unusually large man (he was over 6 feet (2 m) tall), he is noted both as an innovative farmer and for having passed his time in the British House of Commons by knitting.
Ерте өмір
Ол Оңтүстік Айрширдегі Гирван қаласының жанындағы Колмонеллде дүниеге келді. Оның әкесі Ригби Уэсон адвокат және табысты фермер болды, ол Корвар иелігінің көп бөлігін сортаң жерден егістікке айналдырды; сонымен қатар ол Парламент депутаты қызметін атқарды. Ол Лейлхэмде және Регби мектебінде оқыды. 1868 жылы Жаңа Зеландияның Кентербери қаласына келді. Кэткарт Уэсонның төрт туысы болды: үш үлкен ағасы (Ригби, Юджин және Джеймс) және бір кіші қарындасы (Кэтрин Ригби). Питер Кэткарт Уэсон – Юджиннің немересі.
Born in Colmonell near Girvan, South Ayrshire, he was the son of Rigby Wason and his wife Euphemia McTier. Rigby Wason was a barrister and a successful farmer who converted much of his Corwar estate from moor to arable land; he had also served as a Member of Parliament. He was educated at Laleham and at Rugby School. He came to Canterbury in New Zealand in 1868. Cathcart Wason had four siblings; three older brothers (Rigby, Eugene and James) and one younger sister (Catherine Rigby). Peter Cathcart Wason was Eugene's grandchild.
Корвар және Баррхилл
Лендон – Жаңа Зеландияның Оңтүстік аралында, Ракая өзенінің оң жағалауында, Ракая қаласынан шамамен 17 км қашықтықта орналасқан шаруашылық. Жерді алғаш Джон Холл иеленген, бірақ Уэсон оны сатып алуға дейін бірнеше рет қожайындары ауысқан, соның ішінде толық құқықты жер 1869 жылдың ақпан айында немесе 1870 жылдың сәуір айында (мәліметтер әртүрлі) иелігіне өткен. Уэсон өз шаруашылығына Шотландиядағы әкесінің жерінің құрметіне Corwar деп ат қойды және үлгілі шаруашылық құруға кірісті. Оның қарағай, емен, жаңғақ және тополь ағаштарын отырғызуы басым солтүстік-батыс желдерінен қорғауға мүмкіндік берді, осы арқылы қой шаруашылығы мен бидай өсіруге жағдай жасалды, ал су энергиясы ауыл шаруашылығы машиналарын қызмет көрсетуге пайдаланылды. Ол жер сатып алып-сатты, 1882 жылға қарай Корвар өзенге көрініс беретін, қақпа үйі мен күзетшісі бар толық құқықты шаруашылыққа айналды. Уэсон осы жерде Barrhill деп аталатын үлгілі ауыл салды, солтүстік, шығыс, оңтүстік және батыс жақтан аялар арқылы байланыстырылды, олар тиісінше платан, қайын, тополь және емен ағаштарымен көмкерілген. Орталықта пошта, нан пісіру және басқа да қызметтер бар базар алаңы орналасқан, сондай-ақ он бес коттедж салынды. Алайда Уэсон Баррхилл маңынан теміржол салынады деп күткен, бірақ ол оңтүстікке қарай салынғанда, ауыл құлдырауға бет бұрды. Халық азаюы 1938 жылы мектепті жабуға мәжбүр етті, бірақ Әулие Иоанн Евангелист шіркеуі әлі де пайдаланылуда. Көптеген ғимараттар шаруашылықта өсірілген қарағайдан салынған, қазірде тек үш бетон ғимарат қалды: шіркеу, мектеп және мектеп үйі, олардың әрқайсысы емен ағаштарымен қоршалған. Теміржолдың болмауы Уэсонның жобасының сәтсіздікке ұшырағанын көрсетті, ол 1900 жылы шаруашылығын сатты. Көп ұзамай сарай өртеніп кетті, қазірде тек қақпа үйі қалды, ол қазірде Корвар Лодж мұражайы болып табылады, онда отарлық дәуірдің артефакттары қойылған.
Lendon was a run on the south bank of the Rakaia River on New Zealand's South Island, about 17 km from the town of Rakaia. The land was first taken up by John Hall, but had changed ownership several times before Wason bought it, including of freehold land, in February 1869 or April 1870 (sources vary). Wason renamed his property Corwar after his father's lands in Scotland, and set about trying to create a model estate. His planting of pine trees and of oaks, walnuts and poplars extended over and allowed shelter from the prevailing north west winds to allow sheep farming and the growing of wheat, while water power was used for agricultural machinery. He bought and sold land, and by 1882 Corwar was consolidated as a freehold estate of just over with a large mansion overlooking the river, complete with gate lodge and gate keeper. On the estate, Wason built a model village called Barrhill, approached from the north, east, south and west by avenues lined respectively with sycamores, birches, poplars and oaks. At the centre was a market square, with post office, bakery and other facilities and fifteen cottages were built. However, Wason had expected a railway to be built near Barrhill, but when it was built on a more southerly route, the village began to decline. Dwindling population forced the closure of the school in 1938, although the Church of St John the Evangelist is still in use. Most of the buildings were constructed from pine wood grown on the estate, and all that remains now are the three concrete buildings: church, school and schoolhouse, each surrounded by a circle of oak trees. Without the railway, Wason saw his project as doomed, and sold up in 1900. The mansion was burned down soon after and all that remains is the gate lodge, now the home of the Corwar Lodge Museum, displaying artefacts of the colonial era.
Жаңа Зеландияның саяси мансабы
Уэсон 1876 жылғы сайлауда 11 қаңтарда Колридж сайлау округінен Халық қабылдаушылар палатасына сайланды және келесі жылы үкіметтік қамшы болып тағайындалды. 1879 жылғы 14 сәуірде ол парламенттегі өкілдігінен, сондай-ақ Эшбертон округі кеңесінің мүшелігінен бас тартты. Уэсон 1881 жылғы жалпы сайлауда жаңа құрылған Вакануи округінде сайлауға түсті. 9 желтоқсанда өткен сайлауда Уэсон, Джозеф Ивесс және Чарльз Пурнелл бақталасты. Уэсон шамалы үлкен артықшылықпен жеңіске жетті, бірақ Ивесс көптеген негіздермен сайлаудың нәтижесіне шағымдануға өтініш берді. 1882 жылдың ақпан айында сайлау шағымдары жөніндегі сот істі қарауға кірісті. 1882 жылғы 18 мамырда Жаңа Зеландияның 8-ші Парламентінің мүшелері алғашқы сессияда ант берді; Уэсон қатыспады. Келесі күні әртүрлі сайлау шағымдарының нәтижелері жарияланды және 1881 жылғы Вакануи сайлауы жарамсыз деп танылды. Уэсон ешқашан орын алмай-ақ, парламенттегі өкілдігінен айырылды. 1882 жылғы 16 маусымда өткен қосымша сайлауда Ивесс жеңіске жетті. Ол келесі сайлауда Уильям Уокерден аз айырмамен жеңілді. Уэсон 1893 жылғы жалпы сайлауға дейін қайтадан сайлауға түспеді, ол Ашбертон округінде сәтсіз өтті. 1896 жылғы сайлауда 21 желтоқсанда ол Селвин округінен депутат болып сайланды. Бұл парламенттік мерзім 1899 жылғы 15 қарашада аяқталды, содан кейін Уэсон Жаңа Зеландия саясатынан зейнеткерлікке шықты. Саясат Уэсон отбасының дәстүрі болды. Оның әкесі Ригби Кэткарт туылмас бұрын Ипсвич (1831–37) округінен депутат болған, ал оның ағасы Евгений 1885 және 1918 жылдар аралығында Ұлыбританияның екі округін (Оңтүстік Айршир және Клэкманнаншир және Кинросс графтығы) әртүрлі уақыттарда өкілдік еткен.
Wason was elected to the House of Representatives in the 1876 election on 11 January for the electorate (constituency) of Coleridge, and was appointed as a government whip the following year. On 14 April 1879, he resigned his seat in Parliament, as well as his membership on the Ashburton County Council. Wason stood for election in the newly formed Wakanui electorate in the 1881 general election. The 9 December election was contested by Wason, Joseph Ivess and Charles Purnell. Wason won by a small margin, and Ivess petitioned against the election on numerous grounds. The election petitions court started hearing the case in February 1882. Members were sworn into the 8th New Zealand Parliament on 18 May 1882 for its first session; Wason was not present. On the following day, the results of the various election petitions were read out, and the 1881 Wakanui election was declared void. Wason lost his seat in Parliament without having ever taken it. The resulting 16 June 1882 by election was won by Ivess. In the , Wason was narrowly defeated by William Walker in the electorate. Wason did not stand again until the 1893 general election, when he ran unsuccessfully in the Ashburton electorate. He was elected as MP for Selwyn in the 1896 election on 21 December. That parliamentary term finished on 15 November 1899 and that is when Wason retired from politics in New Zealand. Politics ran in the Wason family. His father Rigby was an MP for Ipswich (1831–37) before Cathcart was born, and his brother Eugene represented two UK constituencies (South Ayrshire and Clackmannanshire and Kinross shire) at various times between 1885 and 1918.
Саяхат
Уэсон бірнеше рет шетелге саяхат жасады және 1873 жылдың 18 маусымында Австралияның Сидней қаласында Элис Сеймур Беллге үйленді. 1886 жылы ол Лондондағы Корольдік географиялық қоғамның мүшесі болып сайланды, ал 1887 жылы әкесі мен ағасының жолын қуа отырып, Миддл Темплде адвокаттыққа қабылданды, бірақ іс жүзінде адвокаттықпен айналыспады.
Wason travelled overseas on several occasions, marrying Alice Seymour Bell, in Sydney, Australia, on 18 June 1873. In 1886 was he elected a fellow of the Royal Geographical Society in London, and in 1887 he followed his father and brother and was called to the Bar at the Middle Temple, but did not practise.
Шотландияға оралу
Уэсон 1900 жылы Жаңа Зеландиядағы меншігін сатып, Шотландияға оралды, онда 1900 жылғы жалпы сайлауда Оркней және Шетланд аймақтарынан Либералды Юнионисттік парламент депутаты болып сайланды. Ол Лондонда үй сатып алып, сондай-ақ Айрширде, бұрынғы Корвардан көп алшақтамайтын мүлікке ие болды. 1902 жылдың 7 қазанында депутаттығынан бас тартып, 1902 жылғы қосымша сайлауда тәуелсіз либерал ретінде қайта сайлауға түсті. Ол 1906, 1910 жылдың қаңтарында, 1910 жылдың желтоқсанында және 1918 жылғы кезекті жалпы сайлауларда Либералдық партия мүшесі ретінде қайта сайланды. Өліміне дейін Оркней және Шетланд аймақтарының парламент депутаты болып қызмет етті. Оның інісі Юджин 1908 жылдан 1918 жылға дейін Шотландиялық либералдық парламент депутаттарының төрағасы болды. Кэткарт Уэсон Лондонда Гросвенор-роудта тұрған. Ол Викинг клубының мүшесі болды. 1921 жылдың 19 сәуірінде Лондонда 72 жасында қайтыс болды, одан әйелі қалды. Оның баласы болмаған деп есептеледі.
Wason sold his New Zealand estate in 1900 and returned to Scotland, where he was elected as Liberal Unionist MP for Orkney and Shetland in the 1900 general election, and bought a house in London and a property in Ayrshire not far from the original Corwar. He resigned his seat on 7 October 1902 and successfully stood for re election in the 1902 by election as an Independent Liberal. He was re elected as a member of the Liberal Party in the subsequent general elections in 1906, January 1910, December 1910 and 1918. He continued to sit as MP for Orkney and Shetland until his death. His brother Eugene was chairman of the Scottish Liberal MPs from 1908 to 1918. Cathcart Wason lived at Grosvenor Road when in London. He was a member of the Viking Club. He died in London on 19 April 1921 aged 72, survived by his wife. He is believed to have had no children.
Жарияланымдар
кейін "Жануар" деген атпен қайта жарық көрді.
; later re published in revised form as "The Beast".