Кіріспе

1967 жылы Айра Левиннің қорқыныш романы.

«Розмаридің баласы» – 1967 жылы американдық жазушы Айра Левиннің жазған қорқыныш романы; ол оның жарық көрген екінші кітабы болды. Роман 1960-шы жылдардағы ең көп сатылған қорқыныш туындысы еді, одан 4 миллионнан астам дана сатылды. Романның үлкен танымалдылығы «қорқыныш бумын» тудырды, соның арқасында қорқыныш жанрындағы әдебиет үлкен коммерциялық сәттілікке жетті.

Сюжет

Кітаптың тақырыбы Розмари Вудхаус туралы, ол жас әйел, жаңа ғана Брамфордқа, Нью-Йорктегі тарихи Готикалық жаңғыру стиліне арналған пәтер ғимаратына, күйеуі Гаймен, күресіп жүрген актермен бірге көшіп келді. Гей қазірге дейін тек шағын рөлдерде сахнада ойнайды, Лютер, ешкім сүймейді альбатрос, және әр түрлі теледидар жарнамалары. Жұпқа Брамфордтың сиқыршылық пен кісі өлтіруге қатысты алаңдататын тарихы бар екендігі ескертіледі, бірақ олар мұны жоққа шығарады. Розмари отбасын құруды қалайды, бірақ Гай карьерасы нығайып кеткенше күтуді жөн көреді. Көршілері Минни мен Роман Кастевет, егде жастағы эксцентрикалық жұп, Розмари мен Гайді Брамфордқа қарсы алады. Розмари оларды араласып, ашуландырады, бірақ Гай оларға жиі бара бастайды. Жаңа сахналық пьесаның басты кейіпкері кенеттен соқыр болып қалса, Гай сол рөлге таңдалады. Содан кейін Гай Розмаримен бірінші баласын алу керектігі туралы келіседі. Сол түні Розмари сары көзді, адамгершілікке жат, үлкен жәндікпен жыныстық қатынас жасауды армандайды. Келесі күні таңертең Розмари өзінің көкіректері мен жамбас жағында тырнақ іздерін табады, бірақ Гай оны өзінен кескен тырнақтың салдары деп есептейді. Розмари кейіннен жүкті екенін біледі. Розмари қатты ауырады; бірақ оның қатты ауырсынуы мен салмағын жоғалтуын басқалар елемеді және истерияға жатқызады. Дәрігер мен Минни оған таңғажайып және әбден нашар қоспалар береді. Розмариннің де шикі етке деген ерекше құмарлығы пайда болады. Гайдың пьесадағы рөлі жақсы пікірлерге ие болады, ал басқа да маңызды рөлдер болады. Көп ұзамай ол Голливудтағы мансап туралы айта бастайды. Розмаридің досы Эдвард "Хатч" Хатчинс де сырлы түрде ауырады. Ол Розмариге ескерту жіберіп, Роман Кастеветтің шайтандық топтың басшысы екенін анықтады. Ол өзінің дүниеге келмеген сәбиін шайтанға құрбандық ретінде іздегенін сезінген. Оның сенімінің артуына қарамастан, ол ешкімді, әсіресе Гайды сендіре алмайды. Ақырында Розмари оның баласын қалаған шоқ үйдің шынайы ниеті туралы біледі, ол оны Эндрю ("Энди") деп атағысы келді, бірақ шоқ үй Адриан деп қайта атауға мәжбүр болды. Ол - антихрист, оны Гай емес, шайтан жаратты.

Сыни қабылдау

Шери Уайлдер "Розмаридің баласы – ең ұстамды жазылған, керемет триллерлердің бірі" деп жазды. Қорқыныш жанрын зерттеуші Гари Кроуфорд «Розмаридің баласын» «шынайы шедевр» деп атады. Дэвид Прингл «Розмаридің баласы – ақылға сыймас, тартымды, өте шебер жазылған қорқыныш роман, бұл – сарбаздықпен құрылған әңгіме, драматургтің кітабы, онда әрбір физикалық бұлшық және әрбір сөз маңызды» деп сипаттады.

Жалғасы

Отыз жыл өткен соң Левин «Розмаридің ұлы» (1997) атты романның жалғасын шығарды. Левин оны Миа Фарроуға арнады.

Цензура

Розмаридің сәбиі Франко диктатурасы кезінде испан тіліне аударылып жарық көрді. Франко цензурасы осы аудармадан кейбір бөлімдерді алып тастап, оларды "шайтанды дәріптейді" деп мәлімдеді. 2019 жылғы сәуір айына дейін кітаптың испан тіліндегі барлық басылымдарында осы қиылымдар сақталды. 1976 жылы Поланскинің "Розмаридің сәбиіне не болды" фильмінің телефильмдік жалғасы түсірілді. 2014 жылы роман NBC телеарнасының мини-сериалы ретінде бейімделді, онда Зои Сальданя Розмари рөлін сомдады. Екі бөлімді мини-сериал сол жылғы Аналар күні көрсетілді. Телевизиялық жалғасы да, мини-сериал да сыншылардың мақтауына ие болмады. Paramount компаниясы Джулия Гарнер мен Диан Вист қатысқан "Пәтер 7А" атты туындысы түсірді.