Жулиан батырдың Шығысқа саяхаты және Ұлы Венгрияның тағдыры
Friar Julian
1235 ж. Жулиан батыр Шығысқа сапар шегіп, ежелгі венгр тайпаларын тапты. Тілдері түсінікті болды, "Ұлы Венгрия" аты берілді. Татар шапқыншылығы туралы мәліметтер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Джулиан (Julianus barát) – 1235 жылы Мажарстаннан шығысқа қарай сапар шеккен доминикандық монахтардың бірі. Ұзақ саяхаттан кейін Юлиан Волга Булғариясының астанасына жетті, онда мадьярлардың екі күндік жол қашықтықта тұратынын естіді. Юлиан оларды таба алды, және Паннонияны жаулап, қоныстанған мадьярлар мен Башкирияда табылған мадьярлардың арасында кем дегенде 300-400 жылдық үзіліс болғанына қарамастан, олардың тілі өзара түсінікті болып қалды және олар бір-бірімен сөйлесе алды. Юлиан осы ежелгі жерге Магна Венгрия немесе Ұлы Венгрия деген ат қойды. Ол шығыс мадьярлары мен болгарлардың жауы болған татарлар туралы әңгімелерді білді. Алғашқы сапарынан екі жыл өткен соң Юлиан Магна Венгрияға қайта оралды, бірақ оны моңғол татарларының қиратып салғанын көрді. Ол өз еліне өлім қаупі туралы хабар және Мажарстанға моңғолдардың талапнамасымен оралды. Доминикандықтар 1221 жылы Мажарстанда Шығысқа дін тарату мақсатымен құрылды, бұл туған жерінде қалған венгрлерді табу мәселесін де көтерді. Юлианның саяхаттарының маңызы: ол Магна Венгрияда тұратын мадьярлар туралы дұрыс ақпарат әкелген алғашқы адам болды, бұл мажар тарихын зерттеуге үлкен үлес қосты, ол Еуропаға моңғол шапқыншылығы туралы хабар жеткізген алғашқы адам болды, ол Азия туралы дұрыс ақпарат жинаған алғашқы еуропалық саяхатшы болды, және оның сипаттамалары географиялық тұрғыдан өте маңызды, болашақ еуропалық зерттеушілер мен ғалымдарға маңызды серпіліс берді.
Friar Julian (Julianus barát) was one of a group of Hungarian Dominican friars who, in 1235, left Hungary in order to find those Magyars who — according to the chronicles — remained in the eastern homeland. After travelling a great distance, Friar Julian reached the capital of Volga Bulgaria, where he was told that the Magyars lived only two days' travel away. Julian found them, and despite the gap of at least 300–400 years since the split between the Magyars that invaded and settled in Pannonia and those that were found in Bashkiria, their language remained mutually intelligible, and they were able to communicate. Julian named the old country Magna Hungaria or Great Hungary. He became aware of stories about the Tatars, who were the enemies of the eastern Magyars and Bulgars. Two years after the original journey, Julian returned to Magna Hungaria, only to find it had been devastated by the Mongol Tatars. He returned to his kingdom with news of mortal danger and a Mongol ultimatum to Hungary. The Dominican order was established in Hungary in 1221 with the aim of evangelizing the East, which simultaneously raised the issue of discovering the Hungarians who had remained on the native soil. The significance of Julian’s travels: he was the first one to bring valid information about Hungarians living in Magna Hungaria, which contributes a lot to research on Hungarian history, he was the first one to bring news on the upcoming Mongol invasion of Europe, he was the first European traveler who gathered valid information on Asia, and his descriptions are of great importance from the geographical aspect, which gave essential motivation to future European explorers and researchers.