Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Туларды зерттеу
Study of flags
Вексиллология (,/v//ɛ//k//s//ɪ/'/l//ɒ//l//ə//dʒ//i/ VEKsihLOLəjee) – тулардың тарихын, символикасын және қолданысын зерттеу, немесе жалпы алғанда туларға деген қызығушылықты қамтиды. Туларды зерттейтін адам – вексиллолог, туларды құрастыратын адам – вексиллограф, ал туларды құрастыру өнері – вексиллография деп аталады. Туларды хобби ретінде ұнататын немесе оған құмар адам – вексиллофил.
Vexillology (,/v//ɛ//k//s//ɪ/'/l//ɒ//l//ə//dʒ//i/ VEKsihLOLəjee) is the study of the history, symbolism and usage of flags or, by extension, any interest in flags in general. A person who studies flags is a vexillologist, one who designs flags is a vexillographer, and the art of designing flags is called vexillography. One who is a hobbyist or general admirer of flags is a vexillophile.
Этимология
Вексиллогия сөзі латын тіліндегі vexillum (Рим атты әскері қолданған төртбұрышты ту) және грек тіліндегі ("зерттеу") жұрнағының қосындысынан құралған.
The word vexillology is a synthesis of the Latin word vexillum (a kind of square flag which was carried by Roman cavalry) and the Greek suffix ("study").
Тарих
Америкалық ғалым Уитни Смит 1957 жылы «вексиллология» терминін ойлап тапқан. Ол былай деп жазды: «Тулардың қолданылуы адамзат өркениетінің ең алғашқы күндеріне дейін барып жетеді, бірақ оны ғылыми тұрғыда зерттеу соншалықты жаңалыққа ие, оның термині 1959 жылға дейін басылымда пайда болған жоқ». Осыған дейін туларды зерттеу көбінесе геральдиканың, яғни елтаңбаларды зерттеудің бір бөлігі деп есептелді. Вексиллогияны американдық ғалым Смит 1961 жылы «The Flag Bulletin» басылымын жариялап, ресми түрде қалыптастырды. Өмірі бойында Смит түрлі ту ұйымдарын және жиналыстарды ұйымдастырды, соның ішінде бірінші Халықаралық вексиллология конгресін (ICV), Солтүстік Американың вексиллологиялық қауымдастығын және Халықаралық вексиллологиялық қауымдастықтар федерациясын (FIAV). Вексиллогияға қатысу социология, тарих немесе дизайн сияқты салалардағы ғылыми жұмысты қамтиды. Сондай-ақ, ту өнеркәсібінің үлесі және туға құштар адамдардың қызығушылығы да кіреді. ICV және жергілікті вексиллологиялық жиналыстар көбінесе туларға қатысты әртүрлі қызығушылықтарды қамтиды. 1969 жылдан бері FIAV қолдауымен екі жылда бір рет Вексиллогия халықаралық конгресі ұйымдастырылып келеді; ICV-да ұсынылған баяндамалар кейіннен Конгресс материалдары ретінде жарияланады.
American scholar Whitney Smith is acknowledged as conceiving the term "vexillology" in 1957. He wrote "while the use of flags goes back to the earliest days of human civilization, the study of that usage in a serious fashion is so recent that the term for it did not appear in print until 1959." Before this time, the study of flags was generally considered a part of heraldry, the study of armorial bearings. Vexillology was formalized by American scholar Smith in 1961 with the publication of The Flag Bulletin. During his lifetime, Smith organized various flag organizations and meetings including the first International Congress of Vexillology (ICV), the North American Vexillological Association, and the International Federation of Vexillological Associations (FIAV). Involvement in vexillology includes academic work in fields such as sociology, history, or design. It also includes contributions from the flag industry and interest from those passionate about flags. The ICV and local vexillological meetings often cover a wide range of interests in flags. Since 1969, an International Congress of Vexillology meeting has been organized every two years under the auspices of FIAV; papers presented at an ICV are published afterwards as the Congress's Proceedings.