Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Якоб Балде (4 қаңтар 1604 – 9 тамыз 1668), неміс ақыны, негізінен туған тілі – неміс тілі емес, неолатын тілінде шығармалар жазған, Эльзас аймағындағы Энсихайм қаласында дүниеге келді.
Jakob Balde (January 4, 1604 – August 9, 1668), a German poet who wrote primarily in Neo Latin rather than in his native German language, was born at Ensisheim in Alsace.
Өмірбаян
Альзастан граф Мансфельдтің шабуыл жасаған тобымен қуылғаннан кейін, ол Ингольштадтқа қашып, заңды оқуға кірісті. Алайда, махаббат оқиғасы оның ойын шіркеуге бұрды және 1624 жылы ол Иса қоғамына қосылды. Гуманитарлық ғылымдарды оқуын жалғастыра отырып, 1628 жылы Инсбрукте риторика профессоры, ал 1635 жылы теологияны оқу үшін жоғары тұрғандары оны Ингольштадтқа ауыстырды. 1633 жылы ол дін қызметкеріне бекітілді. Оның лекциялары мен өлеңдері оны танымал етті, сондықтан оны Мюнхенге шақырды, онда 1638 жылы сайлаушы Максимилиан I-нің сарайлық капелланы болды. Ол 1650 жылға дейін Мюнхенде қалды, содан кейін Ландшутта, сосын Амбергте тұрды. 1654 жылы ол Дунайдағы Нойбургке корольдік уағызшы және граф-палатиннің мойысқан адамы ретінде ауыстырылды. Өмірінің соңына дейін Нойбургте тұрды. Балденің 4 томдық еңбектерінің жинағы 1660 жылы Кельнде, 8 томдық толық басылымы 1729 жылы Мюнхенде жарық көрді, сондай-ақ Л. Спахтың таңдауы (Париж және Страсбург, 1871). Оның латын тіліндегі лирикалық өлеңдерін Бенно Мюллер 1844 жылы Мюнхенде, ал тағы бір басылымы 1884 жылы Регенсбургте жарық көрді. Иоганн Готфрид Хердер (1795) оның кейбір одаларын, Иоганнес Нойбиг (Мюнхен, 1833) оның сатираларын, ал Ж. Шрот және М. Шлейх (Мюнхен, 1870) оларды неміс тіліне аударды. Г. Вестермайердің «Якоб Бальде, өмірі мен еңбектері» (1868), Дж. Бахтың «Якоб Бальде» (Фрайбург, 1904) еңбектерін қараңыз. Карл Маурер оның түрлі одаларын ағылшын тіліне аударды.
Driven from Alsace by the marauding bands of Count Mansfeld, he fled to Ingolstadt where he began to study law. A love disappointment, however, turned his thoughts to the church, and in 1624 he entered the Society of Jesus. Continuing his study of the humanities, he became in 1628 professor of rhetoric at Innsbruck, and in 1635 at Ingolstadt, whither he had been transferred by his superiors in order to study theology. In 1633 he was ordained a priest. His lectures and poems had now made him famous, and he was summoned to Munich where, in 1638, he became court chaplain to the elector Maximilian I. He remained in Munich till 1650, when he went to live at Landshut and afterwards at Amberg. In 1654 he was transferred to Neuburg on the Danube, as court preacher and confessor to the count palatine. He remained at Neuburg for the rest of his life. A collected edition of Balde's works in 4 vols was published at Cologne in 1660; a more complete edition in 8 vols at Munich, 1729; also a good selection by L. Spach (Paris and Strasbourg, 1871). An edition of his Latin lyrics was edited by Benno Müller in 1844 in Munich and another edition also appeared at Regensburg in 1884. There are translations into German of some of his odes by Johann Gottfried Herder (1795), his satires by Johannes Neubig (Munich, 1833) and J. Schrott and M. Schleich (Munich, 1870). See G. Westermayer, Jacobus Balde, sein Leben und seine Werke (1868); J. Bach, Jakob Balde (Freiburg, 1904). Various odes have been translated into English by Karl Maurer.