Кіріспе

Португалиялық протестант пасторы және Киелі кітап аудармашысы Бірінші дүниежүзілік соғыста өлтірілген жауынгер Жоао Феррейра Аннес д'Альмейда (1628-1691) португал протестант пасторы және аудармашысы болды, ол ең танымал болды оның португал тіліне аудармасы Киелі кітап қазір оның атымен белгілі.

Өмірбаян

Феррейра де Алмейда 1628 жылы Португалия Корольдігінің Таварес қаласында дүниеге келген. Ол 14 жасында Киелі кітапты португал тіліне аударуды бастады және өлімге дейін осы істі жалғастырды. Ол Жаңа Келісімді толық және Көне Келісімнің (Еврей Киелі кітаптарының) көпшілігін аударды. Португал аудармасын оның досы Якобус оп ден Аккер аяқтады. Алмейда басқа да бірнеше еңбек жазды, олардың көбісі Рим католик дінін жақтап, оған қарсы айтыс-тартысқа арналған. Ол голланд реформаторларының дәстүрі бойынша білім алған протестант пасторы болды, Жавадағы реформатор шіркеулерімен жұмыс істеді (ол кезде голландтық колония; қазіргі Индонезия), сондай-ақ Үндістан субконтинентіндегі Гоада уағыз айтты (ол кезде португал колониясы, қазір Үндістанның бөлігі). Феррейра де Альмейда Жаваның Батавия қаласында қайтыс болды. Оның өмірі туралы аз мәлімет бар; көптеген фактілер оның португал тіліндегі "Differença d'a Christandade" атты испанша кітапшасының алғы сөзінен алынған.

Киелі кітап аудармасы

Феррейра де Алмейданың португал тіліне аударған Киелі кітап португал тілінде сөйлейтін протестант мәсіхшілерімен тығыз байланысты және португал тілінде сөйлейтін евангелистер, әсіресе Бразилияда, ең көп қолданатын аударма болып табылады. Оның еңбегі көптеген Киелі кітап аудармаларының көзі болып табылады, мысалы Edição Revista e Corrigida (Ревизияланған және түзетілген басылым, 1948 жылы жарық көрген, басқа басылымдардың жаңартуы), Edição Revista e Atualizada (Ревизияланған және жаңартылған басылым, көбінесе жаңа қолжазбаларға негізделген), Бразилиялық Киелі кітап қоғамы және Португалиялық Киелі кітап қоғамы шығарған, Almeida Corrigida e Fiel (Альмейда түзетілген және адал), Бразилияның Троицалық Киелі кітап қоғамы және Edição Contemporânea de Almeida (Альмейданың қазіргі заманғы басылымы), Editora Vida. 2015 жылы Иса Мәсіхтің Соңғы күнгі Киелілер Шіркеуі Феррейра де Алмейданың аудармасына негізделген португал тіліндегі Киелі кітапты басып шығарды. Феррейра де Алмейда аударманың негізгі қағидасы формальды баламалық (мақсат тіліндегі түпнұсқа мәтіннің синтаксисін ұстану) болды және ол Textus Receptus-ті мәтіндік негіз ретінде қолданды. Оның португал стилі "классикалық және білімді" деп сипатталады; Бразилиялық Киелі кітап қоғамы Феррейра де Альмедиа өзінің аудармасында түпнұсқа мәтіндерінің формасын, стилін және тіл тізімін көрсетуге тырысқанын айтады.