Кіріспе

Британдық армия офицері және Үндістанның генерал-соргайері генерал-майор сэр Эндрю Скотт Во (3 ақпан 1810 жыл - 21 ақпан 1878 жыл) Ұлы Тригонометриялық зерттеуде жұмыс істеген британдық армия офицері және Үндістанның генерал-соргайері. Ол сэр Джордж Эвересттің қол астында қызмет етіп, 1843 жылы оның орнын басады. Уо Солтүстік Үндістанды қамтыған траверстердің желілік жүйесін құрды. Эверест тауының шыңына есім бергені Уоға тиесілі.

Ерте өмір

Уо Мадрастағы әскери аудитор генерал болып қызмет еткен генерал Гилберт Уоның тұңғыш ұлы. Эдинбургте оқығаннан кейін 1827 жылы Аддискомб әскери семинариясына оқуға түсіп, сол жылдың 13 желтоқсанында Бенгалия инженерлеріне тағайындалды. Ол 1829 жылы мамыр айында Үндістанға дейін Чарльз Паслидің үйретуімен Чатхэмде оқыды. Капитан Хатчинсонға Кашипурда құю зауытын құруға көмектесті және 1831 жылы 13 сәуірде Бенгалия саперлері мен кеншілерінің көмекшісі болды. 1832 жылы Джордж Эвересттің басшылығымен Ұлы тригонометриялық зерттеуге жіберілді. Вау Дехра-Дунға ауысқанға дейін Үндістанның орталық бөлігінің көптеген жерлерін аралап шықты. Эверест Вау мен Реннидің математикалық дағдылары мен аспаптарды қолдануда ең жақсы екенін атап өтті. 1852 жылы команданың жетекшісі Радханат Сикдар Вауға келіп, "XV шың" деп аталатын жердің аймақтағы және әлемдегі ең биік нүкте екенін жариялады. Сикдар мен Уо олардың есептерін қайта-қайта тексерді, содан кейін олар Дехрадундағы Корольдік географиялық қоғамға өздерінің штаб-пәтерінен хабар жіберді, онда олар Канченджанганың әлемдегі ең биік шың емес екенін анықтады. Эверест әрқашан өзі зерттеген нысандарға жергілікті атауларды қолданған, ал Уо осы тәжірибені жалғастырған. XV шыңның жағдайында Уо таудың көптеген жергілікті атаулары бар, сондықтан ол үшін ең көп қолданылатын атауды анықтау мүмкін емес деп мәлімдеді. Ходжсон оның жергілікті аты - Деоданга деп дәлелдеді. Тағы бір болжам бойынша, бұл шың Герман Шлагинтвейттің "Гаурисанкар" деп атаған жері болуы мүмкін. Эвересттің өзі қарсы болса да, бірнеше жылдан кейін Корольдік географиялық қоғам "Эверест тауы" деген атауды ресми түрде қабылдады. Эверест тауының биіктігі дәл 29000 фут (8839 м) деп есептелген, бірақ 29000 фут (8839 м) биіктігі нақты болғаны туралы әсерден аулақ болу үшін 29002 фут (8840 м) деп жарияланды. Сондықтан да Уоға "Эверест тауының басына екі аяғын қойған алғашқы адам" деген аңыз берілген. Уо триангуляциядағы қателерді байқайды, бұл гималай тауларына бағыттау сызығының тартылуынан туындаған сияқты, және проблемамен дін қызметкері, математик, архидиакон Джон Генри Праттқа жақындады. Пратт бұл мәселені зерттеп, изостазия идеясын ойлап тапты. Уо Эверест тауының атауын анықтағаннан кейін көп ұзамай оны мақтау сөздері естиді. 1857 жылы Корольдік географиялық қоғам оған өзінің қамқоршысы медалін берді, ал келесі жылы ол Корольдік қоғамның мүшесі болды. Үш жылдан кейін, 1861 жылы генерал-майор дәрежесіне ие болды және Генри Тюйльермен генерал-соргайор лауазымында алмастырылды.

Кейінгі өмірі

Вау 1878 жылы қайтыс болды және Лондонның батысындағы Бромптон қорымында, шығыс қабырғаның ортасында жерленген.

Жеке өмір

Оның алғашқы әйелі, Джозефина, Эдинбургтік доктор Уильям Грэмнің қызы, 22 ақпан 1866 жылы 42 жасында қайтыс болды. Оның екінші әйелі - Сесилия Элиза Аделаида, генерал-лейтенант Томас Уайтхедтің қызы. Ол 1884 жылы 9 ақпанда қайтыс болды.