Кіріспе

Джон Купер-кіші (15 қыркүйек 1922 – 3 мамыр 2011) – американдық актер және режиссер. Джеки Купер атымен танымал, ол бала кезінде кинода өнер көріп, ересек рөлдеріне және фильм мен теледидарда режиссерлікке табысты ауысты. Тоғыз жасында ол 1931 жылы түсірілген «Скиппи» фильмі үшін «Ең үздік актер» номинациясына ұсынылған жалғыз бала және ең жас адам болды. 1929–1931 жылдары «Біздің топ» ансамблінің құрамында болды, «Халық таңдауы» (1955–1958) және «Хеннеси» (1959–1962) телесериалдарында түсті, ал 1978–1987 жылдардағы «Супермен» фильмдерінде журналист Перри Уайт рөлін ойнады.

Ерте өмір

Джон Купер-кіші Лос-Анджелесте, Калифорния штатында дүниеге келген. Купердің әкесі Джон Купер, Джеки екі жаста болғанда отбасын тастап кетіп қалған. Оның анасы Мейбел Леонард Бигелоу (қызметтес аты Полито) сахнада ойнайтын пианист болған. Оның анасы итальян-американдық (оның отбасының тегі "Политодан" "Леонардқа" өзгертілген); Куперге оның әкесі еврей екенін отбасы айтқан. Ол отбасын тастап кеткеннен кейін екеуі қайтадан қосылмаған.

Актерлік мансабының алғашқы жылдары

Купер алғаш рет әжесімен бірге фильмдерде эпизодтық рөлде пайда болды, ол оны өзінің кастингтеріне алып жүрді, бұл оған қосымша жұмыс табуға көмектесер деген үмітпен. Үш жасында Джеки Ллойд Гамильтонның комедияларында «Леонард» деген атпен ойнады. Купер 1929 жылы «Fox Movietone Follies» және «Sunny Side Up» сияқты толық метражды фильмдерде эпизодтық рөлдерге көшті. Сол фильмдердегі режиссері Дэвид Батлер Куперді режиссер Лео МакКэриге ұсынды, ол Хэл Роуч өндірген «Біздің топ» комедиялық сериясы үшін кастинг өткізді. 1929 жылы Купер серияға «Боксшылар қолғаптары» атты қысқа фильмде қосылғаннан кейін үш жылдық келісімшартқа қол қойды. Бастапқыда ол екінші рөлде ойнатылды, бірақ 1930 жылдың басында дыбысты фильмдерге табысты ауысуы оған «Біздің топтың» маңызды кейіпкерлерінің бірі болуға мүмкіндік берді, ол серияда Джеки деп аталды, келісімшарты аяқталғаннан кейін кеткен Гарри Спирдің орнын басты. 1930 жылы «Бірінші жеті жыл» және «Жел соққанда» фильмдерінде басты рөлде ойнады. Оның ең танымал рөлдері «Мұғалімнің сүйіктісі», «Мектеп бітті» және «Махаббат ісі» трилогиясында мектеп мұғалімі Мисс Крэбтриге (Джун Марлоу сомдаған) деген құмарлығын көрсету болды. Ол екі телекомедияда ойнады: Патрисия Бреслинмен бірге NBC-нің «Халық таңдауы» сериалында және Эбби Далтонмен бірге CBS-нің «Хеннесси» сериалында басты рөлде. 1954 жылы ол NBC-нің құқықтық драмасы «Әділет» сериалында қонақ ретінде пайда болды. Ол ABC-нің «The Pat Boone Chevy Showroom» бағдарламасында, Теннесси Эрни Фордпен бірге NBC-нің «The Ford Show» бағдарламасында Американың уран патшасы рөлінде және Армстронг Циркл Театрында «Мен 60 миллион доллар таптым» фильмінде Чарльз А. Стин рөлінде қонақ актер болды. 1950 жылы Купер Массачусетс штатының Бостонындағы «Мистер Робертс» қойылымында прапорщик Пулвер рөлінде ойнады. 1964 жылдан 1969 жылға дейін Купер Columbia Pictures Screen Gems теледидар бөлімінде бағдарламаларды дамыту вице-президенті болып жұмыс істеді. Ол «Bewitched» сияқты сериалдарды дайындауға және оларды телеарналарға сатуға жауапты болды. 1964 жылы Купер Род Серлингтің «Түйсік аймағы» сериалының «Цезарь мен мен» атты эпизодында, ал 1968 жылы телефильм «Көлеңкелер жерінде» пайда болды. 1970 және 1980 жылдары Купер «Супермен» фильмдер сериясында Daily Planet газетінің редакторы Перри Уайт рөлінде ойнады, бұл рөлді бастапқыда Уайт рөліне таңдалған Кинан Уинн жүрек талмасынан кейін қол жетімді болмаған соң алды. Купердің соңғы кино рөлі 1987 жылы Сали Филд, Майкл Кейн және Стив Гаттенбергтің қатысуымен түсірілген «Бағыну» фильмінде Эйс Морган болды.

Жеке өмір

Купер Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет етті және келесі бірнеше онжылдықтар бойы Әскери-теңіз резервінде белсенді болып, капитан шеніне жетті. Купер бірнеше автокөлік жарыстарына қатысты, оның ішінде Юта штатындағы Бонневилл тұзды даласында D класындағы автомобильдердің рекордтарын жаңартқан. Ол бірнеше SCCA жол жарыстарында да өнер көрсетті. Купер 1976 жылы Алабама штатының Талладега қаласында, қазіргі Талладега суперспидвейі деп аталатын Алабама халықаралық мотор спорты трассасында «Уинстон 500» жарысының құрметті старт берушісі болып тағайындалды. Купердің «Менің итімді атпаңызшы» атты автобиографиясы 1982 жылы жарық көрді. Атау «Скиппи» фильмін түсірілімінде болған бір оқиғаға сілтеме жасайды, онда режиссер Норман Таурог Куперден камера алдында бірнеше рет жылауын талап еткен. Осы мақсатта Таурог Куперді ренжітуге бағытталған түрлі амалдар қолданды. Мысалы, бірде Таурог күзетшіге сахна артына барып, Купердің итін атқандай көрінуді бұйырды. Бұл әрекет нәтижесінде Купер шынайы көз жасқа ие болды, кейіннен итінің аман-сау екенін білді. Содан кейін сол күні оның анасы түсірілім алаңына келіп, актердің рөлге ену үшін сценарийді зерттеу және кейіпкермен бірге сезіну арқылы эмоцияларды қалай сезінуге болатынын көрсетті.