Кіріспе

Ғылыми фантастиканың шығармаларын бағалай отырып, өзін шақырылған сезім Ғажайып сезім (кейде әзіл-оспақпен жазылады) - ғылым мен биология, жоғары сана, ғылыми фантастика және философия туралы талқылауларда жиі айтылатын интеллектуалдық және эмоционалдық жағдай. ТОК

Анықтамалар

Бұл жазбада "көрнеулік сезімі" сөзінің бір ерекше қолданылуына назар аударылады. Бұл сөз тіркесі ғылыми фантастикаға қатысы жоқ жағдайларда кеңінен қолданылады. Келесісі ғылыми фантастика аясында "көрініш сезімін" қолданумен байланысты. "Жаңа сөздерді батыл айту: Оксфорд ғылыми фантастика сөздігі" атты еңбегінде таңғалу сезімі термині былайша анықталады: Джон Радофф таңғалу сезімін оқырманның жаңа ақпарат аясында бір тұжырымдамамен кенеттен бетпе-бет келуіне, түсінуіне немесе жаңадан көруіне эмоционалдық реакция ретінде сипаттады. "Ғылыми фантастикадағы гротеск туралы" эссесінің кіріспе бөлімінде DePauw университетінің ағылшын тілі профессоры Иштван Циссерри Ронай былай дейді: Джон Клют пен Питер Николлс бұл тәжірибені "концептуалды серпіліс" немесе "парадигмалық ауысу" (Клют және Николлс 1993) тәжірибемен байланыстырады. Көп жағдайда бұл бұрынғы оқиғалық тәжірибені үлкен контекстке қайта құру арқылы жүзеге асырылады. Оны қысқа көріністерде табуға болады (мысалы, Жұлдызды соғыс (1977), ол кішкентай мөлшерде, "Бұл ай емес, бұл ғарыш станциясы" деген жолдың ішінде кездеседі.) және ол тұтас романдарды құруды талап етуі мүмкін (Иан Бэнкстің Feersum Endjinn соңғы жолындағыдай). Джордж Манн бұл терминді "оқушыда оқиғаның немесе іс-әрекеттің толық мән-мағынасы жүзеге асқанда немесе сюжеттің немесе идеяның шексіздігі алғаш рет белгілі болған кезде оятатын шабыт сезімі" деп анықтайды; және ол терминді SF Алтын ғасырымен және сол кездегі пульпалық журналдармен байланыстырады. Алтын ғасырдың ең ірі жазушыларының бірі Исаак Азимов осы пікірмен келісті: 1967 жылы SF-те орын алған өзгерістерге қатысты пікір білдіріп, ол былай деп жазды:

Табиғи немесе синтетикалық

Шарона Бен Тов өзінің "Жасанды жұмақ: ғылыми фантастика және американдық шындық" атты кітабында феменистік көзқараспен ғылыми фантастиканың (SF) "көрініш сезімін" зерттейді. Оның кітабы "ғылыми фантастиканың кейбір негізгі элементтеріне жаңа және қызықты көзқарас беретін сынның ойландыратын еңбегі", оның ішінде "көрнектілік сезімі". Дэвид Далглиш Бен Товтың SF сын журналы Extrapolation үшін жасаған еңбегін тексере отырып, мәтіннен үзінді келтіріп, былай дейді: