Кіріспе

Квонг Сюй Дук, Квонг Сей Тек, (仕德) (4 қыркүйек 1853 - 17 ақпан 1929) - қытайлық австралиялық шөпші, саудагер және кенші.

Ерте өмір

Квонг Сюй Дук 1853 жылы Қытайдың Гуандун провинциясында дүниеге келген. Жасөспірім шағында ол Калифорниядағы алтын Rush сапарға шықты, онда ол алтын қазба байлығын қарапайым жасады. Ол Қытайдың Тойшань қаласына оралып, Қытайдың дәстүрлі медицинасын оқып, білім алды.

Австралияға көшіп келу

1874 жылы Квонг Су Дюк төрт әйелі Гы Ан Гоуға үйленді. 1875 жылы Квонг Конг Синг деген тұңғыш ұлы дүниеге келгеннен кейін, Квонг Квинсленд штатының Куктаунына қоныстанды.

Мансап

1882 жылы Квонг Қытайдан Солтүстік территориядағы Саутпортқа қоныстанды. Ол өзінің Sun Mow Loong деген атымен жұмыс істеп, соңында табысты дүкен және жылжымайтын мүлік кәсіпорнын құрды. Ол қытайлық және еуропалық қауымдастықтар арасында жақсы құрметтеліп, ықпал еткен және қытайлықтарға қатысты көптеген мәселелер бойынша кеңес алған. 1884 жылы Квонг Су Дюк өзінің төрт әйелі Чон Нгор Гвейге екінші болып үйленді және Австралияда азаматтығына куәлік алды. 1885 жылы Квонг Су Дюк Палмерстонға (алғашқы Дарвин) қоныс аударды және 1887 жылы наурыз айында ол төрт әйелінің үшіншісі Юэн Юк Лаумен танысып, үйленді. 1888 жылы ол әйгілі Сью Вах Чин ғимаратын салады, ол бастапқыда Тас үй деп аталды. 1889 жылы ол Қытайға оралып, алғашқы әйелі мен үш баласын Палмерстонға әкелді. 1897 жылы тропикалық циклон Палмерстонның көп бөлігін, оның ішінде Квонгтың жалға берілетін мүліктерін бүлдірді. Оның бірінші әйелі қатал жағдайларға бейімделу қиындыққа ұшырады, сондықтан 1898 жылы ол онымен Қытайға сапарға шықты, ол төрт баласымен бірге қалуға шешім қабылдады. 1899 жылы Квонг төртінші әйелі Вонг Квей Фармен танысып, үйленді және онымен Палмерстонға оралды. Алайда, циклонның зардабы мен Солтүстік территория экономикасының жалпы күйзелісі Квонгты нашар қаржылық жағдайға қалдырды. 1889 жылы азамат болды. 1902 жылы отбасы Квинсленд штатының Кэрнс қаласында дүкен және бизнес құрды, онда ол негізінен қытай тауарларын сатады. Дүкеннің артқы жағында оның кеңсесі болды, онда қытайлық өсімдіктер дәрілерін таратты. 1910 жылы Гонконгтан қайтып келіп, Квинсленд штатының Таунсвилл қаласында қоныстанды, ал 1913 жылы отбасы мүшелерінің көбі оған қосылды. Квонг Кіші Флиндерс көшесінде қытайлық өсімдіктер медицинасының тағы бір табысты практикасын құрды. 1917 жылы Квонг Австралияның Виктория штатындағы Мельбурн қаласына көшіп барды. Ол өзінің шөптік медицинасын Мельбурн мен Виктория елінде, соның ішінде Балларат және Бендиго қалашықтарында жалғастырды.

Кейінгі өмірі

1927 жылы ол Таунсвиллге зейнеткерлікке кетті, онда ол 1929 жылы 17 ақпанда 76 жасында қайтыс болғанға дейін өсімдіктер медицинасын жалғастырды. Квонг Су Дук өмір бойы 22 балаға әке болды және төрт әйелімен екі баланы асырап алды. 2006 жылы он бір елдегі 800-ден астам ұрпақ өздерінің ұрпағын Квонг Су Дуктан табады. Кайли Квонг оның немересі. Мельбурндық композитор Адам И оның немересі. Квонг Су Дюк қоры отбасылық кездесулерді ұйымдастырады. Дэниел Чонг - оның үлкен немересі, Брет "Босс" Чонгтың ұлы.

Анықтамалар мен сыртқы сілтемелер

Квинслендтегі қытайлық бизнестің тарихы хронологиялық шолу Қытайда және Квонг Су Дуктың өмірінде болған негізгі оқиғаларды қамтитын цифрланған уақыт сызығы. Рутиан Ми, Квинсленд бизнес лидерлерінің 2019 жылғы даңқ залы мүшесі. Квинсленд штатының қытай бизнесінің тарихы Рутиан Мидің блогы, Квинсленд бизнес лидерлерінің 2019 жылғы даңқ залы мүшесі. Квонг Сью Дюк: отбасылық адам, (Рассөзші Розали Хиа; Уоррен Ли Лонгтың сценариі мен режиссері; Редактор, Рон Доннелли, c1996) онлайн режиссерлік бейне Квинсленд штатының мемлекеттік кітапханасында қол жетімді. Квонг Сюй Дук туралы Австралия Федерациясының қытай тарихы, Розали Хиа, Квонг Сюй Дук Қоры (2001 жылдың маусымы). Австралияның Ұлттық кітапханасындағы Квонг Су Дюктың қағаздары. Австралиядағы қытайлық австралиялық тарихи суреттер деректер базасында Квонг Су Дук пен оның отбасының суреттері. Кайли Квонг пен Квонг отбасының басқа ұрпақтары Джордж Негуспен сұхбаттасқан. Сенатор Ченнің Хансардтағы Квонг Су Дюктың кіші қызы Ида Лиге арналған мемориалы, 24 қыркүйек 2002 [ұзын PDF, Квонг Су Дюк үшін іздеу].