Кіріспе
Комикстерде ЛГБТ тақырыптары салыстырмалы түрде жаңа ұғым, өйткені лесбиянка, гей, бисексуал және трансгендер (ЛГБТ) тақырыптары мен кейіпкерлері комикстердің мазмұнынан және олардың комикстерінің алдыңғыларынан гейлерге қарсы цензурадан кейін алынып тасталды. ЛГБТ-ның бар болуы тек ымдау, мәнсіз мағына және тұжырым арқылы қамтылған. Алайда ХХ ғасырдың басында ЛГБТ кейіпкерлерін жасыру тәжірибесі ХХ ғасырдың аяғы мен ХХІ ғасырдың басында ашық инклюзияға айналды, ал комикстер сыртқа шығудың, әлеуметтік кемсітудің және гей кейіпкерлердің арасындағы жеке және романтикалық қарым-қатынастардың қиындықтарын зерттеді. 1954 және 1989 жылдар аралығында Комикс кодексі билігі (CCA) тыйым салған негізгі АҚШ комикстерінде гомосексуализм туралы кез-келген сөз болғанда, негізгі комикстерде ЛГБТ кейіпкерінің жыныстық бейімділігі немесе гендерлік сәйкестігі туралы тек қана жұмсақ нұсқайлар немесе ішкі мәтіндер болды. Алайда, 1970 жылдардың басында ЛГБТ тақырыптары жер асты комикстерінде, өз бетінше бірден шығарылған комикстерде және ЛГБТ оқырмандарына қызығушылық тудыратын саяси мәселелерді қарастыратын автобиографиялық сюжет желілері бар гей-құрастырушылар шығарған сериалдарда қарастырылды. Америка комикстеріндегі алғашқы ашық гей кейіпкерлер 1970 жылдардың аяғында көрнекті комикстерде пайда болды және 1980 жылдар бойы танымал болды. 1990 жылдан бастап АҚШ-тың негізгі комикстерінде, соның ішінде гей кейіпкердің жұлдызы болып табылатын бірқатар атауларда ЛГБТ тақырыптары кеңінен таралды. Бүгінгі таңда ЛГБТ-ке қатысты мәселелерді оқырмандарға үйрететін комикстер ЛГБТ-ке бағытталған баспа құралдарында және веб-комикстерде онлайн-де жарияланады. Еуропа мен Жапониядағы комикс кітаптарының танымалдылығы ЛГБТ тақырыптарына әртүрлі көзқарастар тудырады. Еуропадағы ересектер үшін ойын-сауық құралы ретінде комикстердің цензурасы мен көбірек қабылдануы еуропалық комикстерді ертеректен бастап көпшілікке кіруіне әкелді, бұл олардың беттеріндегі ЛГБТ кейіпкерлерінің бейнеленуі туралы дау-дамайларға әкелді. Белгілі комикс жасаушылар Франция, Бельгия, Испания, Германия және Ұлыбританиядан жұмыс жасады. Жапон мангасы дәстүрі 1970-жылдардан бастап гомосексуалды қатынастарды бейнелейтін қыздар комикстерінің жанрларын yaoi және yuri түрінде қамтыды. Бұл шығармалар көбінесе өте романтикалық және идеалданған, және көбінесе гей немесе лесбиян ретінде танылмайтын архетиптік кейіпкерлерді қамтиды. Жапонияның 1990-шы жылдардағы "гей бумынан" бастап, ЛГБТ клиенттеріне бағытталған квир авторлардың мангалары құрылды, оның ішінде гей ерлерге арналған бара мангасы мен лесбияндерге арналған юри, көбінесе реалистік және автобиографиялық тақырыптары бар. Порнографиялық манга көбінесе лесбиянкалар мен интерсексуалдарды жыныстық сипатта бейнелейді. Комикстердегі ЛГБТ тақырыптарының суреттеуі бірнеше атақты наградалармен, соның ішінде Гейлактик Спектр сыйлығы мен GLAAD Media Award for GLAAD Media Award for Outstanding Comic Book сыйлығымен танылды. Lambda әдебиет қоры 1988 жылдан бері "Lammys" сыйлықтарымен ЛГБТ тақырыптары бойынша көрнекті әдебиетті мойындап, 2014 жылы графикалық шығармалар үшін жаңа санат құрды. 2003 жылы комикс кітаптарында ЛГБТК тақырыптарын насихаттау үшін құрылған Prism Comics ұйымы 2005 жылдан бері комикс кітаптарын жасаушылар үшін "Queer Press Grant" сыйлығын ұсынады.
In comics, LGBT themes are a relatively new concept, as lesbian, gay, bisexual, and transgender (LGBT) themes and characters were historically omitted from the content of comic books and their comic strip predecessors due to anti gay censorship. LGBT existence was included only via innuendo, subtext and inference. However the practice of hiding LGBT characters in the early part of the twentieth century evolved into open inclusion in the late twentieth and early twenty first centuries, and comics explored the challenges of coming out, societal discrimination, and personal and romantic relationships between gay characters. With any mention of homosexuality in mainstream United States comics forbidden by the Comics Code Authority (CCA) between 1954 and 1989, mainstream comics contained only subtle hints or subtext regarding an LGBT character's sexual orientation or gender identity. Starting in the early 1970s, however, LGBT themes were tackled in underground comix, independently published one off comic books and series produced by gay creators that featured autobiographical storylines tackling political issues of interest to LGBT readers. The first openly gay characters in American comic strips appeared in prominent strips in the late 1970s and gained popularity through the 1980s. Since the 1990s, equal and open LGBT themes have become more common in mainstream US comics, including in a number of titles in which a gay character is the star. Today comic strips educating readers about LGBT related issues are syndicated in LGBT targeted print media and online in web comics. The popularity of comic books in Europe and Japan have seen distinct approaches to LGBT themes. A lack of censorship and greater acceptance of comics as a medium for adult entertainment in Europe has led European comics to be more inclusive from an earlier date, leading to less controversy about the representation of LGBT characters in their pages. Notable comics creators have produced work from France, Belgium, Spain, Germany and Britain. Japanese manga tradition has included genres of girls' comics that feature homosexual relationships since the 1970s, in the form of yaoi and yuri. These works are often extremely romantic and idealized, and include archetypal characters that often do not identify as gay or lesbian. Since the Japanese "gay boom" of the 1990s, a body of manga by queer creators aimed at LGBT customers has been established, including both bara manga for gay men and yuri aimed at lesbians, which often have more realistic and autobiographical themes. Pornographic manga also often includes sexualised depictions of lesbians and intersex people. Portrayal of LGBT themes in comics is recognized by several notable awards, including the Gaylactic Spectrum Awards and GLAAD Media Award for GLAAD Media Award for Outstanding Comic Book. The Lambda Literary Foundation, recognizing notable literature for LGBT themes with their "Lammys" awards since 1988, created a new category in 2014 for graphic works. Prism Comics, an organization formed in 2003 for promoting LGBTQ themes in comic books, has provided the "Queer Press Grant" for comic book creators since 2005.
Комикстер
Ертедегі комикстер гомосексуалистік тақырыптарды ашық талқылаудан аулақ болды, бірақ гомосексуалистік мағынаның мысалдары анықталды. 1938-1939 жылдардағы Милтон Каниффтің Терри мен Пираттар кітабында кейбіреулер кейіпкердің қызына дизайны бар лесбиянка ретінде түсіндірген Санжак деген басты зұлым адам бар. ЛГБТ тақырыптарын қарастыратын және гей кейіпкерді қамтитын алғашқы кең таралған комикс Гарри Трюдоның "Дунсбери" болды. Бұл сюжеттік желі Трудоға Пулитцер сыйлығына ұсынылды, бірақ таспаны шығаратын 900 газеттің үшеуі оны нашар деп жариялаудан бас тартты. Екі жылдан кейін ұзақ уақыт бойы кейіпкер болған Марк Слэкмайердің гей екені анықталды, бұл да оның жан-жақты мазмұны үшін танымал болуын жалғастырды. 100-ден астам газет алмастыру комикстерін шығарды немесе комикстерді алып тастады. Сюжет желісінің бір нәтижесі Джонстон 1994 жылы редакциялық карикатура үшін Пулитцер сыйлығының "номинацияланған финалисі" болып таңдалған. Пулитцер сыйлығының комиссиясы бұл комикс "жасөспірімнің гомосексуализмін және оның отбасы мен достарына әсерін сезімтал түрде көрсетті" деді. Кейінгі кейіпкерлердің кейіпкердің жыныстық қатынасына көңіл бөлмеген, ал оның жасаушысы бұның жалғасатынын айтты. Көптеген ашық гей және лесбиянка комикстер өздерінің шығармаларын веб-комикс ретінде онлайн жариялайды, оларға редакциялық еркіндік береді, ал кейбір жолақтар жинақтарда басылады. Мысалы, Грег Фокстың "Кайлдың төсегі мен таңғы ас" сериясы, ол бірге тұратын және жыныстық қатынасқа байланысты проблемалармен, соның ішінде қарым-қатынас проблемалары мен шкафқа кірумен байланысты проблемалармен бетпе-бет келетін гей-достар тобына назар аударады. 1980 жылдардың соңынан бастап гей басылымдар да ЛГБТ тақырыптары кең таралған комикстерді қамтыды. Жергілікті ЛГБТ газеттерінде кейде өздерінің жолақтары болады, мысалы Рон Уильямстың "Квартал көріністері" Нью-Орлеанс Impact газетінде. Гауард Круздың Вендел, Джерард Донеланның "Бұл гей өмірі" және Тим Бареланың "Леонард пен Ларри" сияқты комикстері "Адвокат" сияқты ұлттық гей журналдарда синдикатталған. Бехделдің 2006 жылғы графикалық естеліктері Fun Home: A Family Tragicomic көптеген БАҚ-тармен жылдың ең жақсы кітаптары ретінде мақталды. LGBT тақырыпты басқа да танымал комикстерге Doc and Raider, The Chosen Family, Chelsea Boys және The Mostly Unfabulous Social Life of Ethan Green кіреді. Этан Грин жанды экшн фильмге де бейімделді.
Ертедегі гомоэротикалық журналдар
Финляндияның Том деп танымал Туко Лаксоненді "алғашқы гей карикатурист" деп атайды. 1940 жылдары эротикалық комикстер шығара бастады, оларды жасырын пошта арқылы таратады. Лааксоненнің суреттері 1950 жылдары "Physique Pictorial" журналында жарық көрді. Жаман заңдарға байланысты Лаксоненнің толық, жыныстық сипаттағы комикстері сол кезде жарияланбады, керісінше жеке таратылды. Осы уақыт аралығында ертедегі гомоэротикалық мерзімді басылымдарға үнемі үлес қосқан басқа суретшілерге Джордж Куантанс және Дом Ореджудос (Этьен деген псевдониммен) жатады.
Андерграунд және альтернативті комикстер
ЛГБТ тақырыптары алғаш рет жер асты немесе баламалы комикстерден табылды, көбінесе шағын тәуелсіз баспасөз немесе өз бетінше жарияланды. Мұндай комикстер жиі саяси ұстанымдарды қолдады және жыныстық қатынасты бейнелеуді қамтыды, әдетте тек қозуға себеп болу үшін емес, сонымен қатар гендерлік және жыныстық қатынас сияқты тақырыптарды зерттеудің бір бөлігі ретінде қамтылды. "Капитан Писсгамс және оның бұзық пираттары" С. Клей Уилсонның Zap Comix #3 (1968) журналында ашық гомосексуалды жыныстық әрекеттерді көрсетті және басқа жер асты карикатуристерін табу тақырыптарына жақындатуда маңызды рөл атқарды. Алайда, 1968-1975 жылдар аралығында гей кейіпкерлер жер асты комикстерінде сирек кездесті, ал олар әдетте карикатуралар мен комик трасвеститтерге айналды. 1971 жылы Рэнд Холмс жазған "Гэрольд Хэдд" романы Дэвид Рубеннің секс туралы білуге ұмтылған барлық нәрселер* (* бірақ сұрауға қорықты) гомофобиясына шабуыл жасағаны, ашық өзара гей жыныстық әрекеттері және гей бостандықтарын насихаттағаны үшін ерекшеленеді. Ақырында, гей аудиторияға бағытталған комикстер пайда болды: кең таралған жер асты гей комиксінің алғашқы құжатталған мысалы - 1970 жылдардың ортасында бірнеше нөмір шығарған, бірақ аудитория табу үшін күрескен Гей Heart Throbs болды. Гей комикс сонымен қатар негізгі емес ЛГБТ-темалары бар комикстер мен оқиғалар туралы ақпарат көзі ретінде қызмет етті. Гей комиксінің үзінділері 1989 жылғы "Гей комикс" антологиясына енгізілген, бұл тақырыптың алғашқы тарихтарының бірі. Meatmen: An Anthology of Gay Male Comics және оның жалғаулары көптеген суретшілер мен карикатуристердің шығармаларын жинақтады. Сериалда "әрбір белгілі гей карикатуристтің" жұмыстары, соның ішінде Говард Крус, Джеффри А. Крелл, Брэд Паркер, Джон Блэкберн, Джон Мейси және Финляндияның Том. Финляндиялық Том фетиш суретшісі болды, ол еркектердің суреттеріне маманданған, олар өте мықты және үлкен пенистер сияқты артық салмақтағы негізгі және екінші жыныстық белгілермен ерекшеленді. Оның суреттерінде жиі екі немесе одан да көп еркек жыныстық қатынас алдында немесе оның барысында бейнеленеді. Говард Крус осы кезеңнің "ең маңызды гей-карикатурашы" ретінде сипатталған және оның жұмысы поп және гей мәдениетін зерттейді. Meatmen және Gay Comics-те көрнекіленгеннен басқа, оның ЛГБТ тақырыпты жұмысы Heavy Metal, RAW және Village Voice сияқты басылымдарда синдикатталған. Шығармашылар комикс ортасын ЛГБТ-ке қатысты мәселелерді оқырмандарға үйрету үшін қолданды, соның ішінде қауіпсіз жыныстық қатынас, мысалы, Стрип-СИД; және британдық комикс кітабы AARGH (Рассыз үкімет гомофобиясына қарсы суретшілер) сияқты, британдық, американдық және канадалық суретшілер британ үкіметі "гомосексуализмді насихаттауды" заңсыз деп санайтын заңға жауап ретінде шығарды. Комикстердің форматы мен әзіл-сықағы мұндай шығармаларға әдеттегі білім беру материалдарына қарағанда оңтайлы хабар береді деп сипатталған. СПИД-тің алдын алу мақсатында арнайы шығарылған көркем комикстер арасында кең таралған француз тіліндегі La Sida (1995) бар, оны Institut Alfred Fourrier өзінің "Prevention Sourire" сериясының бөлігі ретінде жасаған. "La Sida" жас аудиторияға арналған, тақырыпты драмадан айыру үшін юморды қолданды, ал ВИЧ-қа қатысты жағдайды "жасыл жәндік" ретінде бейнеледі. Латын Америкасының жазушысы Хайме Кортестің Sexile атты графикалық романы трансгендерлік ВИЧ белсендісі және педагог Адела Васкеске негізделген. AIDS Project Los Angeles арқылы жарық көрген роман ағылшын және испан тілдерінде баяндалады, сонымен бірге гендерлік сәйкестік, жыныстық тәжірибелер және ВИЧ/СПИД туралы хабардарлық тақырыптарына түсініктеме береді. Графикалық романда Васкестің өмірі, әсіресе оның Кубада саяси көтерілістен ВИЧ/СПИД эпидемиясы кезінде Сан-Францискодағы ЛГБТ қауымдастығына көшуі ерекше назарға алынды. "Сексил" - ВИЧ/СПИД-тің алдын алу туралы еңбек, ол "Гей ерлер денсаулығы дағдарысы" ұйымымен бірлесіп жазылған. Мұндай білім беру комикстері ЛГБТ қауымдастығы үшін тақырыптың ерекше маңызын елемегені үшін сынға түсті, гомосексуализмге қарсы күресте ХИВ-ті қарапайым гетеросексуалдық қатынастарға қауіп ретінде көрсету үшін маргинализацияланды. Бұл комикстер жастарға арналған деген түсінікке байланысты болды, сондықтан белгілі бір топтарды нысанаға алудың орнына "жалпыға бірдейленуі" керек, сондықтан гетеронормативті болып табылады, ЛГБТ-ті анықтаған жастарға сәйкестендіретін кейіпкерлерді ұсына алмайды. Swiss Jo (1991) сияқты басқа да білім беру комикстерін...
Американың негізгі комикстері
Негізгі комикстер тарихи түрде гей кейіпкерлерді, әсіресе супергерой комикстері мен Marvel және DC баспаларын, жанрдағы ең ірі екі баспагерді, алып тастады және олардың инклюзивтілігінің жоқтығы үшін сынға ұшырады. Британдық комикс авторы Нил Гейман өзінің шығармаларына трансгендерлік кейіпкерлерді, мысалы, Sandman-ді, комикстердегі осындай адамдардың нақты бейнеленбеуіне жауап ретінде енгізгенін айтты. Квир теориясының талдаулары негізгі комикстердегі ЛГБТ кейіпкерлері гетеросексуалдық қоғамға ассимиляцияланған ретінде көрсетіледі, ал баламалы комикстерде ЛГБТ мәдениетінің әртүрлілігі мен бірегейлігі алдыңғы қатарда тұр. Негізгі комикстер "интеграциялық" альтернативті комикстермен салыстырғанда "гетеронормативтік" деп те аталады.
Цензура және сын
XX ғасырдың басым бөлігінде шығармашылдарды балалардың ортасы ретінде қарастырылатын комикстердегі гей-қатынастарды бейнелеуден қатты қорқытты. 1989 жылға дейін Комикс кодексі билігі (CCA) АҚШ-тағы газет дүкендері арқылы сатылатын комикстерге фактілік цензура енгізді, гомосексуализмге қатысты кез-келген ұсынысты тыйым салды және "Бэтмен типіндегі әңгіме балаларды гомосексуалистік қиялдарға итермелеуі мүмкін" деп мәлімдеді. Кейіннен әңгіме айтушылар кейіпкердің бағытын тікелей айтпаған кезде, жұмсақ нұсқайды. Бұл үрдіс ЛГБТ қауымдастығы мен Гейлер мен лесбиянкалардың жамандауға қарсы одақ (GLAAD) сияқты ұйымдарының мақтауына, сондай-ақ консервативті топтардың сын-пікірлеріне себеп болды.
DC Comics-тің баспасы
Психолог Фредерик Вертэм "Бетмен туралы әңгімелер психологиялық жағынан гомосексуалистік" деп мәлімдеген "Бетмен" пен оның жас досы "Робин" оқиғаларына тән гомоэротизмнің жұмсақ атмосферасын табамын деп мәлімдеді. Фрэнк Миллер Жокерді "гомофобтық қасірет" деп сипаттады және кейіпкерді өзінің жыныстық құмарлықтарын қылмыспен күресуге ұшыратады деп санайды. Nightmaster-дың алғашқы көрінісінде, жасырын гомосексуалист гей-бастер болып көрінетін семіз адам бірнеше рет Джим Рукты "құтты пирог" деп атайды, оның шашын мақтап, қызын ұстап алады және (Рукка) "Енді не? Сен мені әмиянмен ұрасың ба? Содан кейін оның достары Рукты кресломен ұрып-соға бастайды. DC-дің алғашқы ашық гей кейіпкері Экстрано, есімі испан тілінде "жидел" дегенді білдіретін перуандық еркек, Стив Энглехард пен Джо Статтон жасаған және 1987 жылы Миллениум мен Жаңа күзетшілер фильмдерінде пайда болған. New Guardians сәтті болмады, бірақ оның қысқа мерзімінде бір команда мүшесі Джет СПИД-пен ауырады. "Миллениум" фильмінің ресми нұсқасы "The Spectre" (Vol. 2) No11-де "көбінесе ерлер мен көбінесе гейлер" СПИД-пен күресу митингісі бейнеленген. Бірнеше кейіпкерлер, соның ішінде Сиқыршы (оларды "жаман, лас адамдар" деп сипаттап) және Эд есімді полиция тікұшақ ұшқышы ("кесек" деп айқайлап) жеті басты рухтың митингті талқандауға тырысуына әсер етеді. Spectre, Doctor Fate, Deadman, Madame Xanadu (кейін өзі бисексуал екенін көрсетті) және Бен Тернердің әрекеттері арқасында ерлер құтқарылды. 1988 жылы "Ғажайып әйел" жыл сайынғы No1 журналында Диананың қайтыс болған публицистi Мyнди Майердiң ағасы Кевин Майер оның өсиетiн оқып, оның гей болғаны үшiн оны жек көрмеген жалғыз отбасы мүшесi екенiн айтады. Кейінірек осы серияда Амазонка тарихшысы Гудманның туған жері Темискира халқының арасында гомосексуализм мен асексуализмнің кең тарағанын айтады. Митч Секофски, Х-ші арнайы тобының механик, гей әке. Ұйымның бас психиатры Саймон Ла Грив мұны өзінің "жыныстық таңдау" деп атайды және Секофскийдің ұлының қалай бейімделіп жатқанына таңғалады. Діни қызметкер Митчке кеңес береді және оның гомосексуализмі - бұл оның табиғи бөлігі, бұл христиан жазбаларына қайшы келмейді. 1990 жылдардың басында DC атауларында тағы бірнеше ЛГБТ кішігірім кейіпкерлері бейнеленген. Джон Константин гейлермен "Админ" журналының 6-шы және 7-ші сандарында және "Бұталық нәрсе" журналының 74-ші санында (1988) жұмыс істеді. Соңғы шығарылымда Hellblazer # 6-ның соңында пойыздан секіріп шыққан Константинді гей-бастерлер әлсіреп, қатты ұрып-соғып, Swamp Thing құтқара алады. Константин гей емес (ол бисексуал), оның гей достарының бірі христиандық фундаменталистік сектаның қолынан "Hellblazer #7" фильмінде өлтірілді. Бұрынғы бір санында скинхедтер тобы гей деп ойлаған адамды унитазға ертіп барып, оны өлтіруді ойлайды, бірақ ол оларды бөлшектеп тастайтын Nergal деген жын болып шығады. Бұл серияда да, "Песняры" сюжеттік дуалдары "Прелюдиялар мен ноктюрндер" және "Жақсы адамдар" дуалдарында да қарт гейлер болды. Транссексуалдық тақырыптар The Sandman: A Game of You (1991) және 1992 жылы Супер Батырлар Легионында транссексуалдық кейіпкер Шваун Эринмен бірге қарастырылды. 1993 жылы Doom Patrol комикс сериясының жазу міндеттерін трансгендер жазушы Рейчел Поллак өз мойнына алды, ол серияны көптеген ЛГБТ тақырыптарын зерттеу үшін пайдаланды, сондай-ақ трансгендер лесбиянка Коагула кейіпкерін командаға таныстырды. LGBT тақырыптары бар көрнекті сюжет желілеріне Кайл Рейнердің көмекшісі Терри Бергтің шығуы және оның "Гей-жағдайы" туралы арақ кіреді Green Lantern. Гей кейіпкердің басты рөлге ие болуының мысалы - DC Comics баспасы Wildstorm баспасынан шыққан комикстерде пайда болған зорлық-зомбылық күтуші супербатыр Midnighter. Midnighter секілді Бэтменнің супергеройлар командасы Authority мүшелері болған кезде Apollo секілді Суперменмен қарым-қатынаста болғаны белгілі болды. Manhunter комикс кітабы (соның ішінде соттан қашып құтылған супер зұлымдарды аңдыған әйел заңгер) кейінірек супербатыр Обсидианмен таныса бастаған жақсы бейімделген гей заңгер Деймон Мэтьюстің гей-қосалқы кейіпкері және Manhunter ұлы мен мұрагері Рамзи Спенсердің ашық гей екендігі және метаадам батыры мен оның серіктесі Джастинмен танысқаны үшін ерекше болды. 2006 жылы DC белгілі кейіпкер Батвуменнің жаңа лесбияндық инкарнациясын жариялау арқылы бұқаралық ақпарат құралдарының назарын аударды. DC-дің ЛГБТ ретінде танылған кішігірім кейіпкерлерінің саны өсе түсуде, олардың ішінде бисексуалдық супербатырлар Сара Рейнмейкер. Сонымен қатар, The New 52-де "Жас Титан" с�...