Кіріспе

Бофорттар әулеті () - XIV ғасырда Гент Джонның, Ланкастердің 1-ші герцогы Кэтрин де Роттің заңды ұрпағы ретінде пайда болған ағылшын әулеті. Гонт пен Суинфордтың төрт баласы болды: Джон Бофорт, Сомерсет графының 1-і (13731410); Кардинал Генри Бофорт, (13751447), Винчестер епискобы; Томас Бофорт, Эксетер герцогы (13771426) және Джоан Бофорт, Вестморленд графесі (13791440). Гонт 1396 жылы үшінші әйелі ретінде Суинфордқа үйленгенде, Бофорттар Папа Бонифаций IX-мен және келесі жылы билік басындағы монарх Ричард II-нің патшалық жариялауымен заңды болды. Джон Гонттың бірінші әйелі Бланша Ланкастердің тұңғыш заңды ұлы Генри Болингброк болды, ол ақырында 1399 жылы Гонт қайтыс болған жылы Ричард II-ден король Генри IV ретінде таққа отырады. Генрих Англияны басқаруға Ланкастер әулетінің (Гонт Джоннан тараған негізгі желі) біріншісі болады, ақырында оның ұлы Генрих V және немересі Генрих VI билік құрады. Бофорттар Ланкастер әулетінің кіші бөлімшесі ретінде Генрих VI билік құрған кездегі Розалар соғысында маңызды рөл атқарды. Бофорт отбасының мұрагері Леди Маргарет Бофорт болды, Сомерсеттің 1-ші герцогы Джон Бофорттың жалғыз қызы, ол Ричард графы Эдмунд Тюдорға үйленді және Англияның алғашқы Тюдор монархы Генрих VII-нің анасы болды. Бофорт атауы Францияның Шампаньдегі Монморенси Бофорт иесіне қатысты, бұл Ланкастер әулетінің ежелгі және маңызды иелігі. Бұл атау ең ертерек Ланкастердің 1-ші графы Эдмунд Краучбекпен (Патша Генрих III-нің кіші ұлы) байланысты, оның үшінші ұлы Ланкастердің Джон (12861317) "Сеньор де Бофорт" болды. Бофорт иелігін басқа да мол иеліктермен бірге Ланкастердің 1-ші герцогы Джон Гонт (Патша Эдуард III-нің үшінші аман қалған ұлы) Ланкастердің мұрагері Бланшамен некелескеннен кейін мұра етті. Бофорттар әулеті Сомерсет герцогы Генри Бофорттың заңсыз ұлы, 1-ші Уорстер графы Чарльз Сомерсеттен шыққан заңсыз ұрпақ ретінде өмір сүруін жалғастыруда. Бофорт әулетінің аға өкілі - Генри Сомерсет, Бофорттың 12-ші герцогы, ол Англияның бірінші Плантагенет королі Генри II-нің заңды және заңсыз желісі арқылы тікелей еркек ұрпағы. Алайда Сомерсет тармағының заңды емес болуы оларға Англия тағына дәулет жасауға кедергі жасайды.

Тарих

Бофорттар әулеті бастаудан-ақ күшті және бай болды, ал 1399 жылы олардың жарты ағасы Генрих IV патша болғаннан кейін, оның 1-ші туысы Ричард II патшаны құлатып, үлкен билікке қол жеткізді. Алайда 1406 жылы Генрих IV Бофорттар заңды болса да, олардың ұрпағы таққа ешқандай дәулет беруге қолданылмайды деп шешті. Джон Бофорт 1397 жылы Сомерсет графтығына ие болды. Оның екінші ұлы Джон 1443 жылы Сомерсет герцогы болды. Екінші ұлы Генрих епископ, лорд-канцлер және кардинал болды; үшінші ұлы Томас Эксетер герцогы болды; ал қызы Джоан екінші әйелі ретінде Вестморлендтің 1-ші графы Ральф Невиллге тұрмысқа шықты. Джоанның көптеген ұрпақтары арасында Йорк герцогтері, Уорвик "Корольдік", Норфолк герцогтері, Букингем герцогтері, Нортумберленд графтары және Генрих VIII-дің соңғы патшайымы Кэтрин Парр бар. Он бесінші ғасырдың соңында Розалар соғысының династиялық күрес басталғанда, Бофорттар Генри VI мен Ланкастер әулеті үшін басты қолдаушылар болды. Генрих VII ағылшын тажына өз атын анасы Маргарет Бофорт арқылы ие болды. Бофорттар Розалар соғысында қатты зардап шекті. Эдмунд Бофорт, Сомерсет герцогының 2-орысы және оның үш үлкен ұлы (3-ші және 4-ші герцогтар және Дорсет графы) өмірден өтті, заңды мұрагер қалдырмады. Алайда еркек желі Чарльз Сомерсет, 1-ші Уорстер графы, Генри Бофорттың заңсыз ұлы, 3-ші Сомерсет герцогы арқылы жалғастырылды, ол "Сомерсет" тегін қабылдады және Бофорттың қаруын қолданды, бірақ балағат үшін зұлым штангамен. Генри Сомерсет, 3-ші Ворчестер маркизі (1629-1700), 1-ші Ворчестер графы Чарльз Сомерсеттен шыққан алтыншы, король Чарльз II-ге монархияны қалпына келтіруге көмектесті, ол оны 1682 жылы Бофорт герцогы етіп тағайындады. Сомерсет герцогы атағы бұдан былай қол жетімді емес, оны 1547 жылы король Эдуард VI өзінің ағасы Эдуард Сеймурға, лорд-протекторға берді, бұл отбасы мен атақ бүгінге дейін сақталған. Осылайша, Бофорт отбасы бүгінде еркек желіде оның заңды емес жалғасы, Сомерсет әулеті арқылы ұсынылған, оның аға өкілі Генри Сомерсет, 12-ші Бофорт герцогы. Сомерсет отбасы ұзақ уақыт бойы Бофорттың қаруын айырмашылықсыз алып келді, Чарльз Сомерсет, 1-ші Ворстер графы қабылдаған зұлым эстафета тоқтатылды.