Battle of Málaga (1704)

Кіріспе

1704 ж. Испания мұрагерлік соғысының теңіз шайқасы Малага шайқасы, сондай-ақ Велес Малага шайқасы деп аталады, бұл 1704 жылы 24 тамыздағы Испания мұрагерлік соғысы кезінде ағылшын-голландиялық флоты мен француз теңіз күштері арасында болған ірі флоттық іс-қимыл. Екі жақта да Англия-Голландия флоты келесі күні кері шегінгенге дейін жан-жақты ұрыс болды. Француздар кейіннен Тулонға оралып, шайқасты тактикалық тұрақтан стратегиялық жеңіліске айналдырды, өйткені олар қақтығыс аяқталғанға дейін теңізге шықпайды. Бірнеше апта бұрын Гилбралтарды англо-голландтықтар басып алғаннан кейін көп ұзамай болған бұл шайқас соғыста елді мекенді бақылау үшін болған көптеген ұрыстардың бірі болды. 1701 жылы Испания мұрагерлік соғысы басталып, Франция мен Испанияның Бурбон патшалықтары Ұлы одаққа қарсы шықты, оған ағылшын және голландиялықтар кірді. 1704 жылы Сэр Джордж Рук басқарған англо-голландтық флот Жерорта теңізіне жіберілді, 4 тамызда Гибралтарды басып алды. Француздар тұтқындау туралы хабар алғаннан кейін елді мекенді қайтарып алу үшін флотты жіберді; Рук француздардың теңізге шыққандығы туралы ақпарат алды және оларды ұстап алу үшін өз кемелерін жұмылдырды. Англо-голландтық флот француздарды 22 тамызда байқап, екі күннен кейін оларды қарсы алды. Екі жақ та бірнеше сағат бойы жауынгерлік араларды алмасты, содан кейін англо-голландтық флоттың оқ-дәрісі түсіп, келесі күні кері қайтты. Ұрыс аяқталғаннан кейін екі флоты да үйлеріне оралды. Стратегиялық тұрғыдан алғанда, ұрыс Ұлы одақтың табысы болды, олар Гибралтардағы қоныстануын қақтығыстың қалған бөлігіне дейін жалғастырды. Рук 24 қыркүйекте Англияға оралғанға дейін мүмкіндігінше көп адам мен материалды түсірді. Гибралтар жоғалғаны туралы хабар алғаннан кейін испан Бурбондары оны тез қалпына келтіруге кірісті, қыркүйек айының соңында инвестиция басталды. Алайда, елді мекенді шабуылдаудың бірнеше әрекеті оның гарнизонымен сүрініп тасталды, ал қоршау 1705 жылдың мамырында алынып тасталды. Малага шайқасы британдықтар мен француздардың тактикалық ойлауында қорғаныс сызығының маңыздылығын нығайтуда рөл атқарды.

1704 naval battle of the War of the Spanish Succession

The battle of Málaga, also known as the battle of Vélez Málaga, was a major fleet action which took place during the War of the Spanish Succession between an Anglo Dutch fleet and a French naval force on 24 August 1704. Both sides fought an intense engagement before the Anglo Dutch fleet withdrew the next day. The French subsequently returned to Toulon, transforming the battle from a tactical stalemate into a strategic defeat, as they would not put out to sea again for the duration of the conflict. Occurring soon after the Anglo Dutch capture of Gibraltar a few weeks prior, the battle served as one of the numerous engagements which took place for control over the settlement during the war. In 1701, the War of the Spanish Succession broke out, pitting the Bourbon kingdoms of France and Spain against Grand Alliance, which included the English and Dutch. An Anglo Dutch fleet under Sir George Rooke was sent into the Mediterranean in 1704, capturing Gibraltar on 4 August. Upon receiving news of the capture, the French dispatched a fleet to recapture the settlement; Rooke received intelligence that the French had put to sea, and mobilised his ships to intercept them. The Anglo Dutch fleet spotted the French on 22 August, engaging them two days later. Both sides exchanged broadsides for several hours before the Anglo Dutch fleet ran low of ammunition and withdrew the next day. After the battle, both fleets returned home; strategically, the battle proved to be a success for the Grand Alliance, which saw their occupation of Gibraltar continue for the remainder of the conflict. Rooke unloaded as many men and material as he could before returning to England on 24 September. Upon receiving news of the loss of Gibraltar, Spanish Bourbons quickly moved to recapture it, beginning an investment in late September. However, several attempts to storm the settlement were repulsed by its garrison, and the siege was eventually lifted in May 1705. The battle of Málaga went on to play a role in solidifying the importance of a defensive line of battle in British and French tactical thinking.

Өмірбаян

1701 жылы Испанияның мұрагерлік соғысы басталды, ол бір жағында Ұлы одақ деп аталатын французға қарсы коалицияны, екінші жағында Франция мен Испанияның Бурбон патшалықтарын қарсы алды. Бұл қақтығыс Франция королі Людовик XIV қолдаған Анжу Бурбон ханзадасы Филипптің немесе Ұлы Альянс қолдаған Габсбург корольдік эрцгерцогы Карлдің Испания тағына отыра алатынына және Испания королі Карл II 1700 жылы 1 қарашада қайтыс болғаннан кейін Испанияның отарлы империясын басқаруға болатынына қатысты даудан басталды. 1704 жылы наурыз айында Архигерцог Карл Иберия түбегіндегі жорықты жүргізу үшін үлкен әскери экспедицияның басында Лиссабонға келді. Сол жылдың мамыр айында Корольдік әскери-теңіз флотының офицері сэр Джордж Рук ағылшын-голландтық флотты Жерорта теңізіне алып барды, онымен бірге Австрия армиясының офицері Гессен Дармштадт ханзадасы Георг және Голландия мемлекеттерінің әскери-теңіз флотының адмиралы Джерард Калленбург болды. Барселонаны (ол кезде Бурбонның бақылауында) 30 мамырда басып алу әрекеті жергілікті тұрғындардың қолдауының жоқтығынан сәтсіз аяқталғаннан кейін, экспедиция Португалияның Лагос портына жөнелтілді. 27 маусымда олар сэр Клаудсли Шоуэллдің командалық құрамында болған ағылшын эскадрильясымен қосылып, Тетуан маңындағы кемеге зәкір салды. Анкерде болған кезде англо-голландтық флоттың жоғары лауазымды офицерлері Бурбонның бақылауында болған Гибралтарға шабуыл жасау жоспарын жасады. 28 шілдеде олар өз жоспарын ханзада Джорджқа ұсынды, ол оны мақұлдады. 1 тамыздан бастап Ұлы одақтың күштері Гибралтарды қоршап алып, үш күннен кейін басып алды. Ауғанстанның басып алынуы туралы хабар Францияға жетті, француз флоты Тулон мен Бресттегі эскадрильяларын біріктіріп, бір флотқа (50 кеменің, 24 галереяның, 9 фрегат пен 9 отпен қамтамасыз етілетін кемеден тұрады) тулуз графты және Виктор Мари д'Эстреес командалығымен Гибралтарға бір аптадан кейін жолға шықты. Рук француз флотының Гибралтарға жақындап келе жатқанын естіді; ол өзінің қолбасшылығындағы теңіз жауынгерлерінің жартысын қалдырып, француздарға қарсы ағылшын-голландиялық флотымен (оның құрамында 53 кеменің желісі, 6 фрегат және 7 от кемесі) бірге жолға шықты.

In 1701, the War of the Spanish Succession broke out, pitting an anti French coalition known as the Grand Alliance on one side and the Bourbon kingdoms of France and Spain on the other. The conflict erupted over a dispute on whether Bourbon prince Philip of Anjou, supported by King Louis XIV of France, or Habsburg royal Archduke Charles, backed by the Grand Alliance, would succeed to the Spanish throne and assume control over Spain's colonial empire after Charles II of Spain died on 1 November 1700. Archduke Charles landed at Lisbon in March 1704 at the head of a large military expedition to conduct a campaign in the Iberian Peninsula. In May of that year, Royal Navy officer Sir George Rooke led a combined Anglo Dutch fleet into the Mediterranean, accompanied by Austrian army officer Prince George of Hesse Darmstadt and Dutch States Navy admiral Gerard Callenburgh. After an attempt to capture Barcelona (then under Bourbon control) on 30 May was frustrated by a lack of support from local residents, the expedition sailed for the Portuguese port of Lagos. There, they linked up with an English squadron commanded by Sir Cloudesley Shovell on 27 June and proceeded to lay anchor near Tétouan. While at anchor, senior officers in the Anglo Dutch fleet drafted a plan to attack Gibraltar, which was under Bourbon control. On 28 July, they presented their plan to Prince George, who gave it his approval. Beginning on 1 August, a Grand Alliance force laid siege to Gibraltar, capturing it three days later. News of the capture soon reached France, and the French Navy responded by combined their squadrons at Toulon and Brest into one fleet (consisting of 50 ships of the line, 24 galleys, 9 frigates and 9 fire ships) under the command of the Count of Toulouse and Victor Marie d'Estrées which set sail for Gibraltar roughly a week after its capture. Rooke received intelligence that a French fleet had been spotted approaching Gibraltar; leaving half of the marines under his command there, he immediately set off with the Anglo Dutch fleet (which comprised 53 ships of the line, 6 frigates and 7 fire ships) to engage the French.

Шайқас

24 тамызда екі флот 22 тамызда француз флоты байқалғаннан кейін Малага қаласының жанында бір-бірімен ұрысқан. Рук пен Калленбург біріккен флотына жауынгерлік желі құруға бұйрық берді, ал француз командирлері өз кемелерін параллель жарты айды құруға бағыттады. Содан кейін күн бойы екі флоттың арасында жалпы ұрыс болды, екі флоттың арасында көптеген зардап шеккендер болды. Француз галереялары кейде зақымдалған кемелерді майданнан қауіпсіз жерге сүйретіп әкелу үшін майданға кіретін. Осы арада, англо-голландтық флот шайқаста оқ-дәрі мен оқ-дәрі жетіспеушілігінен зардап шекті, өйткені олар елді мекенді басып алу кезінде Гибралтарды бомбалау үшін көп мөлшерде оқ-дәрі жұмсады. Түн басталғанда, англо-голландтық флоттың жоғары офицерлері ұрыс-керісті жалғастыру үшін өз кемелері арасында оқ-дәрілерді қайта бөлуді бұйырды, бірақ келесі күні таңертең әр кемеде бір оқ үшін шамамен он оқ-дәрі қалды. Жел бағытының өзгеруі француз флотына қолайлы ауа райын көрсеткенде, Рук пен Калленбург кемелеріндегі оқ-дәрілердің жетіспеушілігі олардың енді ұрысты жалғастыра алмайтындығын шешіп, кері шегінуге шешім қабылдады. Тарихшы Катал Дж. Нолан атап өткендей, француз капитандары өз командаларының жоғары қарулы шеберлігін білмейтіндіктен, қудалауға асықпайтын болды, бұл соғыс ағылшын-голландиялық флоттың 3000 теңізшісін, теңізшілерін және офицерлерін өлтірді (салыстыру үшін, француздар 1500 адамнан қаза тауып, жараланды). Ұрыс барысында екі жақ та бір кемеден айырылмады, бірақ екі флоттың да үлкен зардап шеккені белгілі болды; англо-голланд флотындағы көптеген кемелер мачталарының бір бөлігін немесе барлығын жоғалтты. 26 тамызда екі флот бір-бірін қайтадан көрді, бірақ екі жақ та өз кемелерін шайқасқа жіберуден бас тартқандықтан, ешқандай ұрыс болған жоқ, әсіресе француздар оқ-дәрі жетіспеушілігіне алаңдаушылық білдірді. Француз флоты ақырында Тулонға оралды, 26-сы күні қарсыластарының қарсыласуға дайын еместігіне байланысты жеңіске қол жеткізді. Алайда, француздардың Тулонға қайту шешімі сол кезге дейін тактикалық тартысты стратегиялық жеңіліске айналдырды, өйткені Франция соғыстың барлық уақытында теңізге флотын жібермеді, бұл Ұлы одаққа Жерорта теңізінде теңіз билігін алуға мүмкіндік берді. Француз теңіз флотының оны қуып жүрмейтіндігіне көз жеткізгеннен кейін, Рук өзінің флотына 19 тамызда жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін Гибралтарға жүзуге бұйрық берді.

On 24 August, the two fleets engaged each other off the city of Málaga after the French fleet was spotted on 22 August. Rooke and Callenburgh ordered their combined fleet to form a line of battle, while the French commanders directed their ships to form a parallel crescent. A general engagement subsequently ensued over the course of the day, with the two fleets exchanging damaging broadsides which inflicted numerous casualties. French galleys would occasionally sail into the battle line to tow damaged ships of the line out of the battlefield to safety. Meanwhile, the Anglo Dutch fleet suffered from a shortage of round shot and gunpowder during the battle, having expended large quantities of ammunition bombarding Gibraltar during their capture of the settlement. As the night set in, senior officers in the Anglo Dutch fleet ordered a redistribution of ammunition among their ships to sustain the engagement, though by the next morning each ship only had approximately ten cannonballs left per gun. When a change in the wind direction gave the French fleet a favourable weather gage, Rooke and Callenburgh decided to withdraw, deciding that the shortage of ammunition onboard their ships meant that they could no longer continue the engagement. As noted by historian Cathal J. Nolan, the French captains present proved reluctant to pursue, being unaware of the superior gunnery skills of their crews, which had killed 3,000 sailors, marines and officers from the Anglo Dutch fleet (in comparison, the French lost 1,500 men killed and wounded). During the battle, neither side lost a single ship, though both fleets had suffered extensive damage; many ships in the Anglo Dutch fleet had lost some or all of their masts. On 26 August, the two fleets sighted each other again, though no engagement occurred as both sides were reluctant to commit their ships to battle, with the French in particular being concerned about a shortage of ammunition. The French fleet eventually returned to Toulon, claiming a victory in the engagement based on their enemies unwillingness to engage on the 26th. However, the French decision to return to Toulon turned what up until that point had been a tactical draw into a strategic defeat, as France never put a fleet to sea again for the duration of the conflict, allowing the Grand Alliance to gain naval supremacy in the Mediterranean. Once he had ensured that the French Navy was no longer pursuing him, Rooke ordered his fleet to sail for Gibraltar for repairs on 19 August.

Салдары

Француз теңізінің қауіп-қатеріне қарсы тұруды сәтті аяқтаған Рук 24 қыркүйекте үйге қайту алдында Гибралтарда мүмкіндігінше көп адам, қару-жарақ пен керек-жарақ қалдырды. Кетер алдында ол өзінің флотының бір бөлігін (18 әскери кемеден тұратын) бөліп, өзінің бағынысты сер Джон Ликке оны португал және испан жағалауларында әскери қарауылға жіберуді бұйырды. Испан Бурбондары Гибралтар жоғалғаны туралы хабарды алды, ал қыркүйек айының басында Вилладарияс маркизі 4000 Бурбон әскерін алып, елді мекеннен қашып кеткен азаматтық босқындармен толықтырылды. Вилладария маркизі де өзінің әскерін 8 мың адаммен күшейтуді жоспарлады, өйткені бұл Гібралтардағы Бурбон қоршауының алдын ала күту еді. Испандықтар жақын арада Гибралтарды қоршауға алатынын білген Джордж ханзада қала маңындағы бекіністер мен гарнизонды нығайтуға кірісті. Қыркүйек айының соңында Вилладариас маркизі Гибралтарды басып алуды бастады, 4 қазанда оны 3000 француз сарбазы күшейтті. Келесі айда ол қонысқа бірнеше шабуыл жасап, қорғаушыларға көптеген зардап шекті. 21 қазанда Ликеден заттарды алғаннан кейін гарнизон 11 қарашада франко-испандықтардың шабуылдарын қайтарып жіберді. Қамау көп ұзамай тұйық жағдайға айналды, оны теңіз жауынгерлері мен 7 ақпан 1705 жылы тағы бір сәтсіз Бурбон шабуылдары тоқтатты. 1705 жылы мамыр айында Гибралтар тасталып кетті, ал соғыстың қалған бөлігі Ұлы одақтың бақылауында болды. Канадалық тарихшы Николас Трейсидің 2007 жылғы "Нелсонның шайқастары: британдық теңіз күшінің жеңісі" атты еңбегінде жазылғандай, Малагадағы теңіз шабуылы "британдықтар мен француздардың тактикалық ойлауында жақсы реттелген шайқас желісінің қорғаныс күшін сақтаудың абсолютті маңыздылығын қалыптастырды". Екі әскери теңіздің де әскери офицерлері ұрыс аяқталғаннан кейін өз командаларын оқ-дәрімен қамтамасыз етуге көбірек көңіл бөлді, ал француз теңіз күшінің "жақсы реттелген сызықтың қорғаныс күшіне" деген сенімі шайқастың нәтижесінде күшейтілді. Екі жақта да оттық кемелер болғанмен, соғыс кезінде ешқайсысы жұмсалмады, бұл Трейсидің айтуынша, 18 ғасырдағы теңіз шайқастарының салдарынан болды. XVIII ғасырдың аяғында Еуропаның әскери-теңіз күштерінде отпен күрес кемелері қолданылмай қалды.

Having managed to successfully counter the French naval threat, Rooke left as much men, weaponry and supplies as he could at Gibraltar before sailing for home on 24 September. Before leaving, he split off a portion of his fleet (consisting of 18 warships), ordering his subordinate Sir John Leake to lead it in undergoing naval patrols off the Portuguese and Spanish coastlines. Spanish Bourbons had already received news of the loss of Gibraltar, and in early September the Marquis of Villadarias led 4,000 Bourbon troops to the vicinity of the region, who were supplemented by civilian refugees which had fled the settlement. The Marquis of Villadarias also made plans to reinforce his army with 8,000 more men in anticipation of an upcoming Bourbon siege of Gibraltar. Aware that the Spanish would soon lay siege to Gibraltar, Prince George set about reinforcing the settlement's fortifications and garrison. In late September, the Marquis of Villadarias began an investment of Gibraltar, being reinforced by 3,000 French soldiers on 4 October. Over the next month, he launched several assaults on the settlement, inflicting numerous casualties on the defenders. After receiving supplies from Leake on 21 October, the garrison repulsed a major Franco Spanish assault on 11 November. The siege soon settled into a stalemate, punctuated by naval engagements and another failed Bourbon assault on 7 February 1705. It was eventually abandoned on May 1705, and Gibraltar would remain under Grand Alliance control for the rest of the war. According to Canadian historian Nicholas Tracy in his 2007 work Nelson's Battles: The Triumph of British Seapower, the naval engagement off Málaga "established in both British and French tactical thinking the absolute importance of maintaining the defensive strength of a well ordered line of battle." Naval officers in both navies proceeded to place a greater emphasis on training their crews in gunnery skills after the engagement, while the French Navy's belief in the "defensive power of a well ordered line" was reinforced as a result of the battle. Though both sides had fire ships at their disposal, none were expended during the battle, a fact which Tracy claims was a consequence of 18th century naval battles increasingly taking place in the open sea (as opposed to their 17th century counterparts, many of which prominently featured the use of fire ships). By the late 18th century, fire ships had largely fallen out of use among the naval powers of Europe.