Кіріспе

Формула 1 жарыс машинасы Lotus 72 - Формула 1 машинасы, оны Колин Чапман мен Морис Филипп 1970 жылғы Формула 1 маусымына арнап жасаған. 72-ші модельде ішкі тежегіштер, бүйірлік радиаторлар (Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын кең тараған мұрындық радиаторларына қарағанда) және төменгі күшті аэродинамикалық қанаттар болды.

Даму

72-ші машинаның жалпы пішіні инновациялық болды, ол дөңгелектердегі клинге ұқсайды, ол Lotus 56 газ турбиналы машинасынан шықты. Оның пішіні ауаның жақсы өтуіне және жылдамдықтың жоғары болуына мүмкіндік береді. Lotus 49-мен тестілеу кезінде 72-ші модель сол Cosworth қозғалтқышымен 12 миль/сағ жылдамдықпен жүрді. Чапман мен Филипптің күш-жігері F1 тарихындағы ең керемет және табысты дизайндардың біріне әкелді. Lotus 49-дан қозғалтқыштың қатты орналасуы мен озық аэродинамикасын алып, бәсекелестерінен бірнеше жыл алдыда тұрған машина жасалды. Алайда, ең алдымен, машинаның басқаруындағы проблемаларды жеңу керек болды, себебі "сезімталдықтың" жоқтығы, бұл машинаның тығырыққа қарсы аспасының геометриясынан туындаған, ол машинаның мұрны тежеу кезінде едәуір суға түсуін болдырмау үшін жасалған және артқа орнатылған анти-сквот, ол машинаны "қоқысқа түсуді" тоқтату керек еді. Суспензияны өзгерткеннен кейін, алдыңғы ішкі тежегіш біліктерінің істен шығуынан басқа ешқандай үлкен проблемалар болған жоқ. Бұл машина бұқаралық ақпарат құралдары мен жанкүйерлер арасында сенсация тудырды, көптеген адамдар таңғажайып машинаны іс-әрекетінде көруге асықты. Барлығы тоғыз шасси жасалды.

1970 жыл

1970 жылғы маусымның 2-ші жарысы - сәуірдегі Испания Гран-присінде таныстырылды. Бұл автокөлік алғаш рет Lotus 49-мен таныстырылған Gold Leaf цигареттерінің қызыл, қаймақ және алтын бояу схемасын жалғастырды. Автомобильдерді Жохен Риндт пен Джон Майлз жүргізді, бірақ 72-ші Испания Гран-приінен кейін жарыстан шығарылды, себебі оның өнімділігі нашар болды, аспаны өзгертті. Ол Голландияның Гран-приіне қайтадан қатысып, Риндт машинаны тез арада Голландия, Франция, Ұлыбритания және Германия Гран-прилерін жеңіп, сәттілікке қол жеткізді. Риндт әлем чемпионатында жеңіске жетуі сөзсіз еді, бірақ 72-ші машинаны қанаттары алынып тасталған күйде Монцада квалификациялық апатта қаза тапты, өйткені алдыңғы тежегіш білігі машинаны жоғары жылдамдықпен нашар орнатылған қауіпсіздік кедергісіне жіберді. Оның орнына келген Эмерсон Фиттипальди АҚШ-тағы жарыста жеңіске жетіп, Риндтке Формула 1-дің жалғыз өлімнен кейін әлем чемпионы болуға көмектесті. Риндт пен Фиттипальдидің осы маусымдағы ұпайлары Lotus-қа төртінші конструкторлар чемпионатына қол жеткізді.

1971-1972 жылдар

Автомобильді 1971 жылы бұрын BRM-де жұмыс істеген Тони Радд әзірледі. Ол негізінен артқы аспаны қайта құру және артқы қанатты көбірек жүк түсіру күшін өндіру үшін өзгертті. Фиттипальди маусымда қиындықтармен күресті, бірақ жақсы нәтижелерге қол жеткізді және алтыншы орынды иеленді, ал келесі маусым әлдеқайда жақсы болды. Сахна артында жасалған даму жұмыстары оған 1972 жылы F1 тарихындағы ең жас әлем чемпионы болуға көмектесті, 72-де бес жарыста жеңіске жетті, ал Lotus қайтадан конструкторлар чемпионатын жеңді. Қазір машинаның таңғажайып қара және алтын бояуы бар; Imperial Tobacco жаңа бренд енгізді және келісімнің бөлігі ретінде Lotus компаниясына көбірек қаражат бөлуді және көпшілікке танылуын арттыруды шешті. Lotus компаниясын қазір John Player Special темекісі демеушілік етеді.

1974 жыл

Бұл Питерсонды команданың басшысы етіп қалдырды, ал Джеки Иккс оған серіктес болып қосылды. 72-ші модельді Lotus 76-сы алмастыратын, бірақ машинаның технологиясы тым амбициялық болып шықты және жоба сәтсіз аяқталды. 1974 жылғы маусымда "Лотус" 72-ге ауысты. Автомобильдің алдыңғы және артқы рельстерін ұлғайту арқылы көлікті бәсекеге қабілетті етіп қалдырды. Питерсон тағы үш жарыста жеңіске жетіп, өте тығыз бәсекелескен маусымда чемпиондыққа қарсы күресті, оны Иккс жақсы қолдады, ол мықты өнер көрсетіп, бірнеше рет подиумға шықты. 72-ші модель төрт жылдық дизайн үшін жақсы жұмыс істеді, ол конструкторлар чемпионатында төртінші орынға ие болды.

1975 жыл

1975 жылы 72-ші модель қайтадан пайдалануға берілді. Енді бұл машина, тіпті одан әрі өзгертілген, соның ішінде кең трасса мен қайта жобаланған аспасы бар болса да, жаңа Ferrari 312T-ге, яғни атақты иеленгенге, немесе тіпті соңғы Brabham BT44-ге, Lotus-қа қарсы келмейтіні анық болды. Конструкторлар чемпионатында 6-шы орын. 20 жеңістен кейін, екі жүргізуші және үш конструктор чемпионаттарынан кейін, 72 1976 жылғы маусымда зейнеткерлікке шықты және оның орнына Lotus 77 келді. Бұл ұзақ өмір сүру оны Formula 1-дің ең табысты көліктерінің біріне айналдырады.

Формула-1 тарихи чемпионаты

Кейін бұл машина 1996 жылы Формула 1 Чемпионатында жеңіске жетті.

Қызықты деректер

Бразилиялық әнші және композитор Зе Роберто 1973 жылы Бразилиялық Гран-приде Фиттипальдидің жеңісіне орай "Лотос 72D" деп аталатын, көліктің есімімен аталған ән шығарды.