Кіріспе
1941 жылы неміс жауынгерлік кемесінің батуы Неміс жауынгерлік кемесінің соңғы шайқасы 1941 жылы 26-27 мамырда Атлант мұхитында, шамамен Брест қаласынан батыста, Германияның жауынгерлік кемесінің Бисмарк пен Британ Корольдік әскери-теңіз флотының әскери-әуе элементтері арасында болды. Бұл ірі кемелердің арасындағы шешуші іс-қимыл болғанымен, оның жалпыға танымал атауы жоқ. Бұл Рейнюбунг операциясының шыңы болды, онда екі неміс кемесінің Ұлыбританияға атлантикалық конвойды бұзуға тырысуы Бисмарктың батуымен сәтсіз аяқталды. Соңғы шайқаста төрт негізгі кезең болды. Бірінші кезең 26 -шы күннің соңында британдық авианосецтің торпедалық бомбалаушы ұшақтарының әуе шабуылынан тұрды, бұл Бисмарктың рульдік құрылғысын бұзады, оның рульдерін бұрауға кедергі келтірді және оның қашуына жол бермеді. Екінші кезең - 26-27 мамыр түнінде британдық және поляк эсминдері Бисмарктың артынан соққыға түсіп, оны қыспақтады, бірақ ешқандай кемеге үлкен зақым келтірілмеді. Үшінші кезең 27 мамыр күні таңертең британдық линкерлер шабуыл жасады және ауыр крейсерлер қолдады. 100 минутқа жуық ұрыстан кейін "Бисмарк" снарядтық атыс, торпеда соққылары және қасақана батудың біріктірілген әсерінен батты. Британдық әскери кемелер "Бисмарк" кемесінен аман қалған 110 адамды құтқарып алды, бірақ олар U-кемесі байқалғандықтан, бірнеше жүз адамды өз тағдырына қалдырып, кері шегінуге мәжбүр болды. Бір подводная лодка мен неміс метеорология кемесі тағы бес адамды құтқарып қалды. Соңғы кезеңде, кетіп бара жатқан британдық кемелер келесі күні, 28 мамырда, Люфтваффе ұшақтарымен шабуылға ұшырады, нәтижесінде жойғыш жоғалды.
The last battle of the German battleship Bismarck took place in the Atlantic Ocean approximately west of Brest, France, on 26–27 May 1941 between the German battleship Bismarck and naval and air elements of the British Royal Navy. Although it was a decisive action between capital ships, it has no generally accepted name. It was the culmination of Operation Rheinübung where the attempt of two German ships to disrupt the Atlantic Convoys to the United Kingdom failed with the scuttling of the Bismarck. The last battle consisted of four main phases. The first phase late on the 26th consisted of air strikes by torpedo bombers from the British aircraft carrier , which disabled Bismarcks steering gear, jammed her rudders in a turning position and prevented her escape. The second phase was the shadowing and harassment of Bismarck during the night of 26/27 May by British and Polish destroyers, with no serious damage to any ship. The third phase on the morning of 27 May was an attack by the British battleships and supported by the heavy cruisers and After about 100 minutes of fighting, Bismarck was sunk by the combined effects of shellfire, torpedo hits and deliberate scuttling. British warships rescued 110 survivors from Bismarck before being obliged to withdraw because of an apparent U boat sighting, leaving several hundred men to their fate. A U boat and a German weathership rescued five more survivors. In the final phase, the withdrawing British ships were attacked the next day on 28 May by aircraft of the Luftwaffe, resulting in the loss of the destroyer .
Өмірбаян
Флот командирі Гюнтер Лютженстің қолбасшылығымен "Бисмарк" атты неміс әскери кемесі мен "Принц-Евген" атты ауыр крейсер конвойына шабуыл жасау үшін Атлантикаға шығуға тырысты. Кемелерді британдық флоттың әскерлері ұстап алады. 24 мамырда Дания боғазындағы шайқаста Бисмарктың отын резервуарлары зақымдалды және бірнеше машиналар бөлімдері, соның ішінде қазандық бөлмесі су астында қалды. Капитанның мақсаты - Брест портына барып, жөндеу жұмыстарын жүргізу еді. Дания тұзағының шайқасында "Флоттың мақтанышы" кемесінің батылуына кек алуды шешкен британдықтар "Бисмарк" кемесін аңшылыққа жіберу үшін барлық мүмкіншілікті жұмсады. Ескі кеме Гренландияның оңтүстік-шығысында конвойлық қызметтен бөлініп, егер ол Солтүстік Американың теңіз жолдарынан шабуыл жасауға тырысса, Бисмаркты тосқауылдау бағытын белгілеуге бұйрық алды. Зақымдалған Уэльс принсі және Норфолк және Саффолк крейсерлері Дания боғазындағы шайқастан кейін де неміс кемелерімен байланыста болды. "Кинг Джордж V" линкоры, "Крестосп" крейсері, "Аэрофлот" авианосыры, төрт жеңіл крейсер мен олардың эскорттарынан тұратын "Home Fleet" флотының қалған бөлігі "Худ" жоғалғанға дейін "Скапа Флоудан" шыға бастаған болатын. "Родни" соғыс кемесі Ирландияның батысындағы эскорттан босатылды және "Бисмарк" кемесін тосқауылға алу бағытын белгіледі. H күштері 23 мамырда Гибралтардан әуе кемесі Ark Royal, ұрыс крейсері және жеңіл крейсерімен бірге басқа кемелерден эскорт міндеттерін алу үшін кеткен болатын, бірақ Бисмарктың Францияға қарай бара жатқаны белгілі болғаннан кейін, күш Бисмаркті ұстап алу бағытын белгіледі. Ауыр крейсер Гибралтардан Ұлыбританияға қарай конвойды сүйретіп бара жатқанда, оған да соқтығысу бұйрығы берілді. Финистерр мысығынан батысқа қарай блокадаға ұшырағандарды іздеп жүрген жеңіл крейсерге де аң аулауға қатысуға бұйрық берілді. 24 мамырдың кешкісін "Бисмарк" өзінің қуып жүргендерін (және "Норфолк" және "Норд" ауыр крейсерлерін) қысқа уақытқа айналдырып, өзінің серігі, "Принц-Евген" ауыр крейсерінің қашып кетуін қамтамасыз етті. 24 мамырдың кешкісін 825 әскери-әуе эскадрильясының екі ұшақты торпедалық бомбалаушы Swordfish ұшақтарының шағын тобы Викториус-тан Евгений Эсмондтың қолбасшылығымен шабуыл жасады. Бір рет атып, бірақ Бисмарктың броньды белбеуіне тек қана үстінде зақым келтірді. 25 мамырдың басында британдықтар "Бисмарк" кемесімен байланыссыз қалды. Ол ESE кемесімен Францияға қарай бет алды. Кейінірек 25 мамырда неміс күштерінің қолбасшысы адмирал Гюнтер Лютженс, өздерін қуып жүргендерді жоғалтып алғанын білмейтін сияқты, Германияға кодталған хабар жіберу үшін радио үндеуін бұзды. Бұл ағылшындықтарға "Бисмарктың" шамамен орнын анықтауға және неміс соғыс кемесі Францияға қарай бет алған деген тұжырым жасауға мүмкіндік берді. Алайда, қазір отын екі жақ үшін де маңызды алаңдаушылыққа айналды: шайқастағы зақымданудан, отынның жоғалуынан және Бисмарк Норвегияда немесе Солтүстік Атлантикаға бара жатқан кезде танкерден отын құймағандықтан, Лютженске Францияға дейін ең жоғары жылдамдықпен жүгірудің орнына 21 түйіннің экономикалық жылдамдығын ұстануға тура келді. Оларды қуып келе жатқан "Үй флоты" флотынан "Уэльс принсі", "Репульс", "Викториус" және төрт крейсерді, сондай-ақ "Саффолькты" де бөліп тастауға тура келді. Тек король Георг V және Норфолк жалғастыра алды. Патша Георг V-дің эсминцінің де отын тапшылығы болғандықтан, капитан Филип Вианның командалығымен төртінші эсминц флотилиясы конвойдан WS 8B-ден бөлініп, Король Георг V-ді экрандауға бұйрық алды. 26 мамыр күні сағат 10:30-да Бисмаркты 209-шы эскадрильяның жағалаулық командасының Каталина барлау ұшағы анықтады. Ұшақты британдық офицер Деннис Бриггс және АҚШ-тың әскери-теңіз бақылаушысы лейтенант Леонард Б. Смит басқарып отырды. Смит "Бисмаркты" (кемедегі зақымдалған отын резервуарынан қалған майдың саңылауынан) байқаған кезде басқаруда болды және оның орнын Адмиралтействоға хабарлады. Сағат 9:00-де "Арк Роял" ұшақтары барлау жұмыстарын бастады, ал "Каталина" ұшағынан жарты сағат өткен соң екі "Свордфиш" "Бисмаркты" да тапты. Сол кезден бастап, неміс кемесінің орны ағылшындарға белгілі болды, бірақ егер ауыр бөлімшелер неміс жер бетіндегі ұшақтарының қашықтығынан тыс жерде шабуыл жасағысы келсе, жаудың жылдамдығы едәуір баяулауы керек еді. Каталинадан хабар алғаннан кейін Виан ағылшындық соғыс кемелеріне қосылмауға, тікелей Бисмаркка қарай жүзуге шешім қабылдады. Британдықтардың ба...
At 10:30 on 26 May Bismarck was detected by a Coastal Command Catalina reconnaissance aircraft from 209 Squadron RAF that had flown over the Atlantic from its base on Lough Erne in Northern Ireland across the Donegal Corridor. It was piloted by the British Flying Officer Dennis Briggs and co piloted by the US Navy observer Ensign Leonard B. Smith, USNR. Smith was at the controls when he spotted Bismarck (via a trailing oil slick from the ship's damaged fuel tank) and reported her position to the Admiralty. Shortly before at 09:00 Ark Royal had launched scouting planes and half an hour after the Catalina, two Swordfish found Bismarck as well. From then on, the German ship's position was known to the British, although the enemy would have to be slowed significantly if heavy units hoped to engage outside the range of German land based aircraft. On receiving the message from the Catalina, Vian decided not to join the pursuing British battleships, but to steer directly for Bismarck. All British hopes were now pinned on Force H and these destroyers.
Бірінші кезең: "Арк Роял" "Бисмаркты" зақымдады
26 мамыр күні 14:50-де ауа райы нашар болған кезде "Арк Роял" 15 "Свордфиш" кемесін "Бисмарк" кемесіне шабуыл жасауға жіберді. Ұшақтарға "Шеффилд" "Бисмарк" кемесін көлеңкелеу үшін алға жіберілгені туралы ескертілмеген, оның орнына оларға жақын маңдағы басқа кемелердің жоқ екендігі айтылған. "Свордфиш" кемесінің көлеңкелі "Шеффилд" крейсеріне қарсы шабуылы болды, бірақ олардың кейбір торпедаларының магниттік тапаншалары ақаулы болды, бұл толқындарға соққы бергенде жарылып кетті, ал қалған торпедалардан қашып құтылу мүмкін болды. Сағат 19:10-да сол ұшақтар екінші шабуылға торпедамен жіберілді. 19:50-де H күшi U 556 кемесіне тап болды, ол Ark Royal мен Renown-қа тиюге тамаша ату позициясын алды, бірақ U кемесі бұрынғы операцияларда барлық торпедаларын жұмсады және шабуыл жасай алмады. Ұшақ 20:00-де Шеффилдпен алғашқы байланысқа түсті, ол оларды Бисмаркка бағыттады. Осы көмекші қол мен ASV II радарларына қарамастан, олар неміс кемесін таба алмады. Жарты сағаттан кейін олар "Шеффилд" кемесімен байланысқа шықты, ол оларды "Бисмарк" кемесіне жіберді. Шабуыл 20:47-де басталып, жарты сағатқа созылды. Үш ұшақ үшінші рет Шеффилдпен байланысқа түсуге мәжбүр болды. Бірінші соққының әсері аз болды, ал екінші соққының әсері біздегі руль мен рульдік құрылғыны 12°-ға бұрауға бұрып жіберді. Бұл оның бастапқыда тек үлкен шеңберде буға қабілетті болуына әкелді. Бисмарк шабуылдаушы ұшаққа қарсы негізгі және қосалқы қару-жарағын атып, төмен ұшқан торпеда ұшағын снарядтардың шашырауымен соққылауға тырысты. Шабуыл аяқталғаннан кейін, "Бисмарк" негізгі батареясын "Шеффилдке" атып жіберді. Бірінші залп бір шақырымға созылып кетті, ал екінші залп крейсерді басып кетті. Шеффилдке снарядтардың сынықтары құлап, үш адам қаза тауып, тағы екеуі жараланды. Тағы төрт атқылау болды, бірақ ешқандай нәтиже жоқ. Шеффилд тез арада түтін көшкесінің астына қашып кетті. Шеффилд бисмаркпен байланысын жоғалтты, бірақ 22:00 шамасында ол Вианның бес эсминецінен тұратын тобымен кездесті және оларды бисмаркке жеткізе алды. Король Георг V мен Родни сағат 18:00-де қосылды және солтүстік-батыстан жақындады. Вианның эсминдері "Бисмаркпен" байланыста болып, оны түн бойы ұстап тұрмақ болғандықтан, ол "Бисмарк" кемесін таңертең шығысқа қарсы түсіріп алу үшін оңтүстікке, тіпті оңтүстік-батысқа қарай бағыттауды және шеңбер жасауды шешті. "Норфолк" және "Эдинбург" ауыр крейсерлері де солтүстік-батыстан жеке-жеке жақындап келе жатты. Эдинбургке отын тапшылығынан кейін қуғын-сүргінді тоқтатуға тура келді, бірақ Норфолк Бисмарктің солтүстігінде позицияны алды. "Дорсетшир" атты тағы бір ауыр крейсер батыстан жақындап келіп, келесі күні таңертең байланыс орнатады. Ұшақтарды жинағаннан кейін Ark Royal және Force H алдымен Бисмарктің солтүстігінде болды, бірақ түнде оңтүстікке қарай жүзіп, жақын маңдағы жерде қалды. Екіпаждың рульді босату үшін жасаған жөндеу әрекеттері сәтсіз болды. Бисмарк өзінің үш пропеллерлік шахтасының күшін кезектестіре отырып, бағытты басқаруға тырысты, бұл 8 күшті жел мен теңіз жағдайында кеме батыстан Бисмаркті қуып келе жатқан екі британдық линкерлер - Король Георг V және Родниге қарай жүзуге мәжбүр болды. 26 мамыр күні сағат 23:40-да адмирал Лютженс Германияның батыс командалық базасына "Кеме маневрлеуге жарамсыз. Біз соңғы оқ-дәріге дейін күресеміз. Фюрер ұзақ өмір сүрсін!"
Екінші кезең: Вианның эсминдері "Бисмарк" кемесін түнде қинайды
Бір сағаттан кейін Маори мен Пьорун Бисмаркпен 22:38 -де байланыс орнатқан. Пьорун бірден шабуылға түсіп, өзінің поляк кемесі екенін білдірді, бірақ торпедаларды атып жібермеді. Ол Бисмаркқа өзінің қаруларымен шабуыл жасауға жеткілікті жақындады, бірақ содан кейін байланыс жоғалып, шайқаста ешқандай рөл атқармады. Ауа райының нашарлауы шоғырланған шабуылды мүмкін емес етті. Сол түні "Бисмарк" Вианның эсминдері торпедамен шабуылдады. 22:38 мен 06:56 аралығында он рет жақындаған казак, маори, зулу және сикхтер он алты торпеда атқан, бірақ олардың ешқайсысы да атып өлмеген. Бисмарк снарядтарының бірі казактардың антеннасын қиып тастады, ал тағы үш снаряд Зулуға тиіп, үш адамды жарақаттады. 02:30 мен 03:00 аралығында жойғыш кемелер оның позициясын соғыс кемелеріне көрсету үшін Товидің өтініші бойынша жұлдызды жарақаттар атып жіберді. Деструкторлардың үнемі қорқынышты тактикасы немістердің моральдық күйін түсіріп, әлсіз экипаждың шаршауын арттырды. Сағат 5:00-ден 6:00-ге дейін Лютженс француз жағалауына кеменің соғыс күнделігін, Худпен болған ұрыстың бейнелерін және басқа да маңызды құжаттарды алу үшін Арадо 196 жүзуші ұшағын жіберді. Тек содан кейін ұшақтың катапульты 24-ші күні Уэльс принсінен алған соғыс зақымдануынан жұмыс істемейтіндігі анықталды. Одан кейін толықтай отын құйылған ұшақ алдағы шайқаста өрт қаупін азайту үшін теңізге шығарылды. Содан кейін Лютженс сағат 07:10-да радио арқылы "Бисмаркпен" кездесуге арналған "U" қайығын шақырды. U 556 бірден осы тапсырмаға тағайындалды, бірақ U қайығы сигнал берілген бұйрықты жіберіп алды, өйткені ол су астында болды. U 556 кемесі тапсырысты орындауға жеткіліксіз. Бұл тапсырма кейін U 74-ке берілді. Ол 1940 жылы іске қосылды. Бірақ ол кезде Бисмарк тоңған болатын.
Үшінші кезең: "Бисмарк" жоғалды
Британдықтар Бисмарктың орнына жиналғанда Тови соңғы шайқасқа қатысты нұсқау берді. Біріншіден, ол Бисмарктан 17 миль қашықтықта орналасқан Реноунға шайқасқа қатыспауға бұйрық берді. Атақты да Hood сияқты броньдалған және Тови қайталану қаупіне ұшырағысы келмеді. Ол Роднидің командиріне мүмкіндігінше тез арада ішкі жағына кіруді тапсырды және ол, әдетте, Король Георгийдің қозғалысына сәйкес келуі керек, бірақ ол өз бетінше маневр жасауға еркін болды. 1941 жылдың 27 мамыры, сейсенбі күні таңертең аспан қатты сұр түсті, теңіздің көтерілуі және солтүстік-батыстан соққан жел болды. Солтүстік-батыс бұрқасынды дауылдың әсерінен Тови соңғы шабуылды күн шыға бастағаннан бастап күн ашық болғанға дейін кейінге қалдырды және Бисмаркка желден шабуыл жасау қажет емес деп қорытындылады. Ол солтүстік-батыс бағытпен жақындауды шешті. 27 мамыр күні таңертең "Норфолк" кемесі "Бисмарк" кемесін алғаш рет көрді. Жаман көріну кезінде крейсер белгісіз кемеге тап болып, ол неміс соғыс кемесі екенін түсінбей, танып-білу сигналдарын жіберді. Норфолк тез бұрылып, соңғы шайқасқа қатысудан бұрын ағылшындық соғыс кемелерімен байланыс орнатқан. 08:43 -те, король Георг V-нің қарауылдары Бисмаркты байқайды, кейбіреулері алыстады; Родни 08:47 -те бірінші болып от ашты, содан кейін тез арада король Георг V. Бисмарк рульге торпеда зақымдануына байланысты бағыт бере алмады, ал содан кейінгі болжауға болмайтын қозғалыстар кемені тұрақсыз қару платформасына айналдырды және қиын қару мәселесін туды. Бұл жағдай дауылдың күшеюімен қиындады. Алайда Бисмарк 8:50-де оның алдыңғы пулеметтерімен атысқа қайтады және екінші сальвамен ол Родниді басып қалды. Бұл соңғы ұрыста британдық әскери кемелерге тигізген ең жақын соққы болды, өйткені 09:02 -де Роднидің сальвасы алдыңғы суперструктураға соққы беріп, көпір мен негізгі өртке қарсы басқару директорын зақымдады және жоғары офицерлердің көпшілігін өлтірді. Сонымен қатар, жарылыс алдыңғы батареяның басты мұнараларына да зақым келтірді. Артқы отты басқару станциясы артқы мұнаралардың бағытын өз қолына алды, бірақ үш залптан кейін ол да жойылды. Екі өртке қарсы бақылау станциясы да әрекетсіз болғандықтан, Бисмарктың атысы бірте-бірте өзгеріп, британдықтарға қашықтықты қысқартуға мүмкіндік берді. Норфолк пен Дорсетшир жақындап, өз қаруларымен атыс бастады. Сағат 09:10 шамасында Норфолк төрт, ал Родни алты торпеданы 10 км-ден астам қашықтықтан атып жіберді, бірақ ешқандай соққылар байқалмады. 09:31 шамасында "Бисмарктың" төрт негізгі батареялық мұнаралары әрекетсіз болды. Кеме қарсы тұра алмай қалған кезде, бірінші офицер Ханс Оэлс, аман қалған аға офицер, "Бисмарк" кемесін батыруға бұйрық берді. Ол барлық зақымдануды бақылау шараларын тоқтату, барлық су өткізбейтін есіктерді ашу, машина бөлмесіндегі персоналдың батыру зарядын дайындау және экипаждың кемені тастап кетуін талап етті. Олс кемені аралап, осы бұйрықтарды кездескендердің бәріне қайталап, сағат 10:00-ге дейін, король Георг V-нің снаряды жоғарғы цитадель белдеуіне еніп, кеменің артқы асханасында жарылып, Оелс пен тағы жүзге жуық адамды өлтірді. Аман қалған инженерлік офицер Герхард Юнак өз адамдарына 9 минут ішінде зарядты іске қосуды бұйырды. Машина бөлмесінің интеркомы бұзылып, ол жарғыларды жарыту туралы бұйрықты растау үшін хабаршы жіберді, бірақ хабаршы қайтып келмеген кезде Юнак жарғыларды дайындап, инженерлік ұжымға кемені тастап кетуді бұйырды. Бисмарктың негізгі батареясының төрт мұнарасы да әрекетсіз болғаннан кейін (шамамен 09:31), Родни айналасына жақындап, өзінің қаруларын Бисмарктың құрылысына қатаң қашықтықтан ату үшін жазасыз қалды. Патша Георг V кемесі одан әрі қашықтықта тұрды, өйткені оның ұшақтары Бисмарк палубасына тік соққы беріп, ішкі аумаққа ену мүмкіндігін арттырды. 10:05 Родни Бисмаркка төрт торпеда жіберіп, бір рет соққы берді. 10:20-да британдық соғыс кемелерінің отын қоры азайып барады. Бисмарк қарқынды бақылаусыз су басудың салдарынан соқпақпен тұрып, портқа 20 градус тізімге ие болды, сондықтан Тови Дорсетширге жарақаттанған Бисмаркты жауып, торпедалауға бұйырды, ал Король Георг V және Родни бұрылып, портқа бұрылды. Бұл торпедалық шабуылдар орын алған кезде "Бисмарк" кемесі жарақаттанып, палубаның бір бөлігі су астында қалған еді. Дорсетшир "Бисмарктың" оң жақ жағына екі торпеда атқан, оның біреуі атып түсті. Дорсетшир сол жаққа қарай бұрылып, тағы бір торпеда атып, ол да соққыға ұшырады. Ақырғы уақытта кеме апатын т�...
Төртінші кезең: Люфтваффе жауды жазалайды
26 мамырда ауа райының нашарлауы салдарынан Люфтваффеге шабуыл жасауға мүмкіндік болмады. Родниді табуға мүмкіндік беретін Focke Wulf Fw 200 Condor самолеттерімен тек кейбір барлау рейстері жасалды. 27 және 28 мамырда британдық кемелерге шабуыл жасауға тырысты. 27 мамыр күні таңертең бір Heinkel He 111 бірнеше бомбамен Ark Royal-ды жіберіп алды және тек төрт бомбалаушы британдық соғыс кемелерін тапты, бірақ соққы бере алмады. 28 мамырда жойғыш кемелер Солтүстік Ирландияға отын запасының аздығына байланысты экономикалық жылдамдықпен бет алды және 28 мамырда таңертең бомбалаушылар шабуыл жасады. Сағат 09:00 Машона соққыға ұшырап, 46 экипаж мүшесінің қаза тапқан. Алғашқы рет оны Тартардан келген торпедамен батырыуға тырысқанда, ол сәтсіз аяқталды, бірақ содан кейін ол оқиға орнына келген басқа жойғыштардың оқ атуынан батты. "Маори" эсмингі де бомбалаушылардан зақымдалды.
Тірі қалғандар
Дорсетшир мен Маориде 85 және 25 аман қалған адам табылды. 11:40-да Дорсетширдегі күзетші перископты көрді деп ойлады және құтқару жұмыстары тоқтатылды, ал жүздеген "Бисмарк" тірі қалғандары әлі су астында болды. Британдық крейсер "Дорсетшир" аман қалғандарды судан құтқарып жатқанда, мичман Джо Брукс жарақат алған немістерге кеме жағына көтерілуге көмектесу үшін көлденеңнен секіріп шықты. Бір неміс теңізшісі екі қолын жоғалтып алып, тістерімен арқанға ілінеді; Брукс оны құтқаруға тырысты, бірақ сәтсіз. Брукс U-кемесі сигналын естігенде қашып кетуге жақындады, ол суда болған кезде "Дорсетшир" қашып кетуге кірісті, бірақ оны кемедегі серіктері арқанмен ұстап, кемеге түсірді. Соғыстан кейін британдық әскери кемелер Біріккен Корольдікке 109 "Бисмарк" аман қалғандарды алып оралды, өйткені бір аман қалған адам (Герхард Люттич) құтқарылғаннан кейін бір күн өткенде жараларынан қайтыс болды және 1941 жылы 28 мамырда теңізде толық әскери құрметпен жерленді. Сол күні кешкі сағат 19:30-да U 74 неміс су асты кемесі қайықтан үш тірі қалған адамды (Херцог, Хонтцш және Манти) және келесі күні сағат 22:45-те неміс ауа райы кемесі Саксенвальд салдан екі тірі қалған адамды (Лоренцен және Маус) жинады. Бейтарап испандық ауыр крейсер Spanish cruiser Canarias да суға батқан жерге келді, бірақ аман қалғандарды таппады. 2200 адамнан тұратын экипаждың тек 114-і ғана аман қалды.
Соңғы шайқаста
"King George V" және "Rodney" атты жауынгерлік кемелер. "Норфолк" және "Дорсетшир" ауыр крейсерлері.