Кіріспе
Гейр биі - Үндістанның Раджастхан аймағындағы танымал халық билерінің бірі. Оны кейде Гайр Гална, Гайр Гумна, Гайр Кхельна және Гайр Нахна деп атайды. Бұл биді барлық қауым орындайды, бірақ ол Раджастханның Мевар және Марвар аймақтарында танымал. Гейр барлық жердің біріне ұқсамайды. Әр жердің өзіндік ырғағы, шеңбер құру стилі, киім-кешегі бар. Бұл рәсім Холи және Джанмастами айларында орындалады. Бұл бидің басты ерекшелігі - түрлі-түсті киімдер, дәстүрлі аспаптар мен таңғажайып би қадамдары. Бұл халық өнерін тамашалау үшін әлемнің түкпір-түкпірінен келушілер келеді. Гейр биін ерлер де, әйелдер де орындайды. Гейр биі биі биіктен пайда болған.
Өнер көрсету
Әдетте бишілер үлкен шеңберде, қолдарына ағаш таяқ ұстап билейді. Бұл бидің ерлер де, әйелдер де орындайтын түрлі түрлері бар. Ерлер ұзын, қапталған, толық түбірікті көйлек киеді. Бидің басында қатысушылар екі шеңбер жасайды, кішкентай ішкі шеңбер құрайтын әйелдер үлкен шеңбер құрайтын ер адамдармен қоршалады. Олар алдымен сағат жүрісімен, содан кейін сағат жүрісіне қарсы қозғалады. Бидің ырғағын таяқтарды ұрып, барабандарды соғу арқылы анықтайды. Бидің барысында қатысушылар орын алмасады, ал ішкі шеңберді ерлер құрайды. Кейде оны тек ер адамдар орындайды. Бұл кезде жартылай айналып жүретін сериялар бидің қарапайым нұсқасын жасайды. Бидің қабілетіне және шеберлігіне байланысты, ол күрделі үлгілі қадамдар сериясымен биленеді. Биге таяқтарды соғу күшті әрі тұрақты қарқын береді. Гейр биін билеушілер түрлі-түсті киім киіп, семсер, жебе және таяқ ұстап жүреді. Бұл - адамдардың басты тартымдылығы. Бұл биде ерлер мен әйелдердің орындауында көптеген айырмашылықтар бар. Биге қолданылатын таяқтарды ханда деп атайды. Бұл би бір-бірінен күрделі қадамдармен орындалады. Бидің қарқынды әрі тұрақты қарқыны таяқтарды соғу арқылы беріледі. Олар би билегенде, соғыс майданындағы бір көріністі бейнелеп отырғандай көрінеді. Жергілікті тұрғындар бұл бидің соғысқа қатысы бар деп санайды. Бұл би түрін Африка мен Орталық Азияда да көруге болады. Бұл таяқтар өте тартымды және әркімнің назарына түседі. Биде таяқтар маңызды рөл атқарады. Олар өте жұқа, салмағы аз және жарқылдай көрінеді. Бұл таяқтар Гунди ағашынан кесіліп алынады және оларды тазалау өте оңай. Кей жерлерде таяқ орнына семсер қолданылады. Биші бір қолымен жалаңаш семсерді, екінші қолымен Ханданы (Раджастхандағы семсердің атауы) немесе таяқты ұстайды. Сонымен қатар, үшінші түрі - бишілер бір қолымен семсер, екіншісімен ағаш семсер ұстайды.
Both men and women dance together, dressed in traditional costume. At the commencement of the dance, participants form two circles, the women, who form a small inner circle, are encompassed by men, who form a large circle around them, and They move first in clockwise then in anti clockwise direction determining the rhythm of the dance by the beating together of sticks and striking of drums. As the dance proceeds, the participants change places, with men forming the inner circle. Sometimes, it is performed exclusively by men folk. At that time, a series of half swirls make up a simpler version of the dance depending on the dancer`s ability & proficiency, it is danced with a series of intricate pattern steps. The striking of sticks gives the dance a vigorous character & consistent tempo. Gair dances by Bhil folk are performed with wearing colourful dresses and carrying swords, arrows and sticks. It is the major attraction of people. There are many differences in the performance of men and women in this dance. The sticks used in the dance are called Khanda. It is danced with a series of intricate pattern steps. The striking of the sticks gives the dance a vigorous character and a consistent tempo. When they are dancing it seems as if they are depicting a scene from war front. It is believed by the locals that this dance must have got some significance to war. This form of dance is also seen in Africa and Central Asia. These sticks are very attractive and catch every eye. The sticks play vital role in the dance. They are very thin and does not carry much of weight and give a flare look. These sticks are cut from the Gundi tree and involves little cleaning process. In some places instead of sticks swords are used In one hand the dancers carries the naked sword and in the other hand is occupied with Khanda(a name of sword in Rajasthan) or the stick. Apart from this Gair is also of third type in which the dancers carry sword in one hand and in the other hand they carry the wooden sword.
Құралдар
Бұл халық биін сүйемелдейтін музыкалық аспаптар: доль, нагада, долак және флейта. Әннің әуенділігі мен әуеннің әсемдіктері баршаға биге шақырады.
Биге арналған жағдайлар
Ғайыр биін кез келген уақытта ойын-сауық түрінде орындауға болады, бірақ кез келген мерекелік жағдайда орындалады. Ол негізінен мерекелік айларда, атап айтқанда, Холи (февраль) және Джанмастамиде орындалады. "Гайыр биі" қойылымынан басқа Жанмастами толық емес сияқты.
Гейр биінің түр-түрлері
Ол сондай-ақ Ғайыр хална, Ғайыр гамна, Ғайыр кхelna және Гаир нахна деп аталады. Гайр биінің кейбір түрлері - Марвар аймағында кездесетін Данди Гайр және Раджастханның Шекхавати аймағында кездесетін Гиндад.
Киімдер
Ерлер әдетте ұзын, қапталған, толық созылатын көйлек киеді, бірақ жергілікті аймақтарға сәйкес костюмдерде әртүрліліктер бар. Биль халқы бұл биді түрлі-түсті киім киіп, семсер, жебе және таяқ ұстап билейді.