Кіріспе

Куринжи (Tamil: कुरुंजी, Tamil: Kurinji) - (Тамбыл тілінде - Куринжи, Малайалм тілінде - Куринжи, Канад тілінде - Гуриге, Малаялм тілінде - Нилакуринжи) - (Тамбыл тілінде - Neelakurinji) - (Тамбыл тілінде - Neelakurinji) - (Керала, Карнатака және Тамил Наду штаттары) Батыс Гат тауларының шола ормандарында өсетін аюдың шұбарлары тұқымдасына жататын бұта. Көк түсті гүл 12 жылда бір рет ғана гүлдейді, бұл Нилгири тауларына нил (көк) + гири (таулар) деген атау берді. Нейлакуринджи атауы малаялам тіліндегі neela (көк) + куринджи (гүл) сөзінен шыққан. Барлық ұзақ аралықтағы гүлденушілердің (немесе плейтезиалдардың) ішінде Strobilanthes kunthiana 1838, 1850, 1862, 1874, 1886, 1898, 1910, 1922, 1934, 1946, 1958, 1970, 1982, 1994, 2006 және 2018 жылдары гүлденуін құжаттандырған, бұл Күн циклдеріне сәйкес келмейді. Тамил Надуда тұратын палиян тайпасы өздерінің жасын есептеу үшін осы санды қолданады. Бұл өсімдік қыркүйек-қазан айларында гүлдейді.

Сипаттама

Куринджи 1300 метрден 2400 метрге дейінгі биіктікте өседі. Өсімдіктің биіктігі әдетте 30-60 см. Алайда, олар қолайлы жағдайда 180 см-ден аса дами алады. Куринджи өсімдігі Strobilanthes тұқымдасына жатады, оны алғаш рет 19-ғасырда Кристиан Готфрид Даниэль Нис фон Эзенбек ғылыми сипаттаған. Бұл тұқымның 250-ге жуық түрі бар, оның кем дегенде 46-сы Үндістанда кездеседі. Бұл түрлердің көпшілігі бір жылдықтан 16 жылдық гүлдену циклдеріне дейін ерекше гүлдену мінез-құлқын көрсетеді. Strobilanthes kunthiana сияқты ұзақ аралықтарда гүлденетін өсімдіктер plietesials деп аталады. Плиетистік өмір тарихының бір бөлігіне немесе бәріне қолданылатын басқа да жиі қолданылатын сөз тіркестері немесе терминдер: гректік гүлдену, мастты себу және жылдық синхронды семепартия (семепартия = монокарпия). Басқа куринжи түрлері, мысалы, Strobilanthes cuspidatus, жеті жылда бір рет гүлдейді, содан кейін өледі. Олардың тұқымдары өсіп, өмір мен өлім циклын жалғастырады.

Масттау

Стробилант тұқымдастарының кейбір түрлері мастинг деп аталатын жаппай себу құбылысының мысалы болып табылады, оны "өсімдіктер популяциясы ұзақ аралықтарда тұқымның синхронды өндірісі" деп анықтауға болады. Қатаң масттау тек монокарпикалық (немесе жартылай жұптас) түрлерде ғана кездеседі. Түрлердің жеке тұлғалары өмір бойы бір рет ғана көбейеді, содан кейін Strobilanthes kunthiana сияқты өледі.

Тіршілік ету ортасы

Құрынжы гүлдену кезінде Анамалы, Кардамон, Нилгири, Палани, Кудремух және Бабабудангири тауларын кілемдей жауып тұратын. Қазір олардың мекендейтін жерлерінің көп бөлігін плантациялар мен тұрғын үйлер алып жатыр. Нилакуринджи 2006 жылы Карнатаканың Чиккамагалуру ауданындағы Чандра Дрона тау жотасында (Бабабудан Гир) да гүлденген. Бабабудангири (Датта Пита) төбелері көк-қызғылт гүлдермен қапталған. 2018 жылы гүлденуі мүмкін. Батыс Гаттардан басқа, Нилакуринджиді Шығыс Гаттардағы Шеврой, Карнатакадағы Беллари ауданының Сандуру тауларында да көруге болады. 2006 жылы Нилакурунжи 12 жылдан кейін Керала мен Тамил Надуда қайтадан гүлденді. 2017 жылы Белары ауданындағы Сандурудағы Кумарасуами ғибадатханасының артындағы төбелерде Нейлакуринджи гүлдері гүлденген.

Қорғау

Куринджимала қорығы Кераланың Идукки ауданындағы Коттакамбур және Ваттавада ауылдарында шамамен 32 км2 негізгі тіршілік ортасында куринджилерді қорғайды. Құрынжыны құтқару науқаны кеңесі Куринжи өсімдігі мен оның әдетін сақтау үшін науқандар мен бағдарламалар ұйымдастырады. 2018 жылы тәуелсіздік күніне арналған сөзінде Премьер-Министр Н. Моди де нелакуринджи туралы сөз қозғаған болатын.