Кіріспе
Гүлді өсімдік түрі Мара ватсоний, тау манроот, Мара тұқымдасының орталық солтүстік Калифорнияға тән сирек кездесетін түрі. Оның аумағы шығыс жағалаудың етегінде, солтүстік Сьерра-Невада мен Каскадтар тауларының батыс етегінде және оңтүстіктегі Берриесса көлінен солтүстіктегі Шаста көліне дейін шектеледі.
Marah watsonii, the taw manroot, is an uncommon species in the genus Marah endemic to central northern California. Its range is bounded by the eastern coastal foothills, the western foothills of the northern Sierra Nevada and Cascades ranges and from Lake Berryessa in the south to Lake Shasta in the north.
Жапырақтары
Тау манроты барлық марах түрлерімен бірге тікенексіз сабақтар мен ұяларын бөліседі. Алайда, басқа манроот түрлерінен айырмашылығы, Мара ватсонийдің жүзімдері шашы жоқ, сұрғылт жасыл түсті. Жүзімдіктер қысқысын немесе көктемнің басында жауын-шашынның көбеюіне байланысты пайда болады және басқа манроот түрлерінің жапырақтарынан айырмашылығы, тау манроот жапырақтары өте бөлінген және көп қабатты, жұмбақ бөлшектерін еске түсіретін. Жаңадан пайда болған өскіндер жолдың қиылыстары мен эрозияға ұшыраған беткейлерінде кездеседі және қабыршақты, қоңыр түсті бетіне ие. Жарақат алған немесе шіріп кеткен түбірлер алтын немесе қызғылт сары түске айналады.
Гүл
Гүлдері ақ. Гүлдер жүзім бұтасы өскеннен кейін көп ұзамай шығады. Гүлдері бір түсті, яғни жеке гүлдері еркек немесе әйел, бірақ бір өсімдікте екі жынысты да кездестіруге болады. Аталық гүлдер ашық тікенектерде пайда болады, ал әйелдер гүлдері, әдетте, жеке пайда болады және аталық гүлдің тікенегінің ошағынан төменге қарай ілінеді. Өсімдік өзін-өзі құнарлы етеді, яғни ата гүлдердегі тозаң ана гүлдерді құнарландыра алады; тозаңдау жәндіктер арқылы жүзеге асырылады.
Жемістер
Жемісі шар тәрізді немесе ұзын, диаметрі ұзын, қыртысты сабағынан ілінеді. Тау манроот жемісінің басқа манроот түрлеріне қарағанда мүйіз тәрізді тікенектері аз және мықты, тікенектері жемістің төменгі жағында тегіс жоталарға дейін таяздап келеді. Кейбір өсімдіктерде жоғарыдан төменге қарай қарай қарайтын қара жасыл түсті тамырлары бар тегіс жемісі бар. Піскен жемісі ашық жасыл, кейде жұмсақ қара жасыл жолақтармен, сарыға піседі. Жемістер көктемде түзіліп, жүзім бұтасы жаздың аяғы мен жаздың басында ыстық пен құрғақшылықтан өлгенде піседі. Жемісі піскен сайын, ірі тұқымдар жарылып, сыртқа шығарылғанша, көбейеді. Ылғалды жерлерде жүзім бұтасы жемісі жарылғанша жасыл күйінде қалуы мүмкін.
Тұқымдар мен өскіндер
Мара ватсоний тұқымы басқа манроот түрлеріне қарағанда шар тәрізді. Жемістерде әдетте осы ірі тұқымдардың төртеу немесе одан да көпсі болады. Тұқымның өсіп-өну процесі ерекше. Алғашқы өскін тұқымнан шығып, жерге қарай өседі. Содан соң бұл бұтақша екіге бөлініп, бір бөлігі өсіп, түйіршік пайда болады, ал екінші бөлігі қайтадан өсіп, жүзім бұтағына айналады.
Тіршілік ету ортасы
Тау манроты өзендер мен суағарларда өте күшті өседі, бірақ құрғақ жерлерде де сәтті өседі. Ол әр түрлі топырақ түрлеріне және қышқылдықтарға төзімді, бірақ ол кем дегенде маусымдық ылғалды топырақты қажет етеді. Жүзімді күн сәулесінің астында да, көлеңкелі жерде де өсіруге болады. Жүзем ағаштары жаз айында өліп, қыс соңында қайта өседі.
Қолданылуы
Өсімдіктің барлық бөліктері ащы дәмді (мара деген еврейше атау осы мағынаны білдіреді). Соған қарамастан, жапырақтары көкөніс ретінде пайдаланылады. Бұл өсімдіктің ірі түйіршігін сабындай етіп өңдеуге болады.