Кіріспе

Лю Сунның императоры Шао ((劉) 少帝; 406 4 тамыз 424), сондай-ақ, оның орнынан кетірілгеннен кейінгі титулымен танымал Иньянның ханзадасы (營陽王), жеке аты Лю Ифу (劉義符), балалық есімі Чебинг (車兵), Қытайдың Лю Сун әулетінің императоры. Ол негізін қалаушы император император Вуның үлкен ұлы болды және 422 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін император болды. Оның әкесі үкіметке жауапты болған лауазымды адамдар оның билікке жарамсыз екеніне сенімді болды, сондықтан оны 424 жылы құлатып, өлтірді, әрі оның қабілетті інісі Лю Йилунды (Вэн императоры) император етті.

Цзинь әулеті кезінде

Лю Ифу 406 жылы туған, оның әкесі Лю Ю Цзиньның ең басты генералы және тиімді регенті болған. Оның анасы Лю Юдің жұбайы Жанг болды. Ол Лю Юдің үлкен ұлы еді. Лю Ю билігін нығайта келе, Лю Ифуға көбірек номиналды билік бере бастады, бірақ Лю Ю өзінің бағыныстыларына Лю Ифуға басқаша күтілетін міндеттерді орындауға мәжбүр етті. 415 жылы ол Лю Юның Южан герцогтігінің мұрагері болып, Ян провинциясының (州, қазіргі орталық Цзянсу) губернаторы болды. 416 жылы Ю провинциясының (州, қазіргі Анхуй) губернаторы болды. Сол жылы ол тағы да Ян провинциясының губернаторы, сонымен қатар Сю провинциясының (徐州, қазіргі солтүстік Цзянсу) губернаторы болды. Кейін, күзде Лю Ю кейіннен Циньге шабуыл жасау үшін ірі науқан бастаған кезде Лю Ифу, тіпті Лю Муцзи (劉穆之) нақты билік жүргізген болса да, астана Цзяньканның қорғаушысы болды. 417 жылы Лю Ю кейіннен Циньді жойып, оның аумағын басып алғаннан кейін Лю Муцзи қайтыс болды. Содан кейін Лю Ю кейіннен Чанъаньды Лю Ифуның кіші інісі Лю Ижен (劉義真) Гуйян герцогының қолына қалдырып, кері шегінді, бірақ қайтадан генералдар мен шенеуніктер шынымен де жауапты болды. 418 жылы Пэнчэнге (城, қазіргі Сючжоу, Цзянсу) жеткеннен кейін Лю Ифуны Цзинь провинциясының (州, қазіргі Хубэй) губернаторы етіп тағайындауды қарастырды, бірақ Чжан Шаоның (張) кеңесінше, Лю Ифу мұрагер ретінде Цзянкангтан алыстатылмауы керек, бұл лауазым Лиу Илонгке берілді. Лю Ю сол жылы Сонг герцогының үлкен атағын қабылдаған кезде Лю Ифу оның герцогтігінің мұрагері болды, ал 419 жылы Сонг князі болғаннан кейін Лю Ифуға Сонгтың мұрагер князі атағы берілді. Сол кезде ол император Гунның қызы Сима Маойынг Хаян ханшайымға үйленді.

Император Ву тұсында

Лю Ю император Гуннан тақты тартып алып, 420 жылы Лю Сонгты (оның императоры Ву ретінде) орнатқаннан кейін, ол Лю Ифуны мұрагерлік ханзада етіп тағайындады. 422 жылы У императоры ауырып қалды. Оның өкілі Сэ Хуй ханзада Ифуның қабілеттері мен ізгіліктері жоқ адамдармен жиі уақыт өткізетінін көріп, У императорына ескертті. У императоры Лю Иженді Лулингтің ханзадасы етіп тағайындауды қарастырды. Алайда, Лю Ичжэньмен кездескеннен кейін Сье Лю Ичжэнь туралы одан да жаман пікірде болды, сондықтан император Ву оны қарастырмады. Сол жылы император Ву қатты ауырып қалғандықтан, ол ханзада Ифуны Сюй Сяньцзиге, Фу Лянға, Сье Хуиге және Тан Даоджиге сеніп тапсырды. Алайда, ол сол кезде патшаның мұрагері Ифуға жасырын түрде Шидің тез ойланатынын, оған аса сенім артуға болмайтынын ескертті. Ол қайтыс болып, ханзада Ифу Шао императоры болып таққа отырды.

Билік

Шао императоры өзінің өгей әжесі Сяо Вэньшуды жесір император ретінде құрметтеп, әйелі - мұрагер ханшайым Сима Маоингті император етіп тағайындады. Орталық үкімет мәселесі негізінен Сюй Сяньцзи, Фу Лян және Сье Хуэйдің қолында болды. Бірден шешілуі керек мәселе - Солтүстік Вэй императоры Миньюань император Вуның өлімін естіп, Лю Сонға үлкен шабуыл жасап, Сары өзеннен өтті. 422 жылы қыста Солтүстік Вэй күштері Хуатайды (滑台, қазіргі Аньян, Хэнань) басып алды. 423 жылы көктемде олар Луоянгты басып алды. Тан Даоцзи солтүстік қалаларды құтқару үшін жіберілді және ол Шандун түбегін құлаудан құтқара алды, бірақ 423 жылдың жазында Сары өзендегі соңғы ірі Лю Сун форпосты Хулао (虎牢, қазіргі Чжэнчжоу, Хэнань) Сючанмен бірге құлады. Сол кезде ғана Солтүстік Вэй өздерінің алға жылжуларын тоқтатты. 423 жылдың күзінде император Шао анасы Консорт Чжанды жесір император ретінде құрметтеген. 424 жылы Сюй, Фу және Сье император Шаоның император ретінде қанықпауына ұшырады, өйткені император Шао әкесі үшін үш жылдық аза тұту кезеңінде дұрыс мінез-құлықты ұстай алмады, бірақ өзінің ресми Фан Тай (范泰) жігерлендіруіне қарамастан, уақытының көп бөлігін оқу мен маңызды мемлекеттік істерге емес, ойын мен ләззат алуға арнады. Сондықтан олар оны құлатуды ойлады, бірақ олар сондай-ақ талантты, бірақ император Шаодан гөрі мінез-құлқында ақылға қонымсыз болған император Вуның келесі ұлы Лю Иженнен қанағаттанбады, ол көбінесе басқа да талантты, бірақ ақылға қонымсыз адамдармен, соның ішінде Сье Линьюнмен және Ян Янцзимен (顏延之) уақыт өткізді және император үкіметінен оған көбірек ақша беруді сұрады. Сондықтан олар император Шаоның Лю Ичжэнмен болған бәсекелестігін оятады, содан кейін Лю Ичжэнді қылмыстарда айыптап, император Шао Лю Ичжэнді қарапайым азаматқа түсірді және оны Синьань командалығына (新安, шамамен қазіргі Ханчжоу, Чжэцзян) айдады. Лю Иженнің жоқтығынан кейін Сюй, Фу және Сье император Шаоны да жоюға дайындалды. Олар Тан мен Ван Хонның күшті әскерінен қорқып, Тан мен Ванды астанаға шақырып, содан кейін оларға жоспар туралы хабарлады. Олар патшаның күзетшілерін қарсылық көрсетпеуге көндіргеннен кейін, император Шаоны тұтқындау үшін сарайға сарбаздарды жіберді. Император Шао таңертең төсектен тұрып, жауынгерлер оның жатын бөлмесіне кіргенде, қарсылық көрсетуге тырысты, бірақ ол тұтқынға алынды. Ол өзінің бұрынғы сарайына қайтарылды. Содан кейін билік өкілдері император жесір Чжан атынан император Шаоның қателіктерін жариялады және оны Иньян ханзадасына төмендетіп, тақты оның інісі Лю Йилун ханзадасына ұсынды.

Алып тастағаннан кейін

Лю Ифу Ву Командириясына (қазіргі Сучжоу, Цзянсу) айдалып, қауіпсіз күзетпен ұсталды. Бір айдан кейін Сюй Сяньцзи бұрынғы императорды өлтіру үшін өлтіруші Синг Антайды (安泰) жіберді. Лю Ифу әлі де күшті адам еді, ол У командалығының астанасынан шығып кетті, бірақ ақырында оны қуып, есіктің тұтқасымен жерге жығып, өлтірді. Лю Ифу ұлы жоқ өлгенімен, 429 жылы оның ағасы Лю Игуңның үлкен ұлы Лю Ланг оның мұрагері болып тағайындалды.