Кіріспе
Клод Дебюссидің балеті Jeux (Ойындар) - Клод Дебюссидің балеті. "Poème dansé" (сөзбе-сөз "би өлең") деп сипатталған ол Сергей Дягилевтің "Балеттер русы" үшін Васлав Нижинскийдің хореографиясымен жазылған. Дебюсси бастапқыда сценарийге қарсылық білдірді, бірақ Дягилев комиссияны екі еселенген кезде қайта қарады. Дебюсси музыканы тез жазды, тамыздың ортасынан қыркүйектің ортасына дейін. Роберт Орледж Дебюссидің композициясының хронологиясын талдап, оның қолжазбаларын сақтап қалды. Jeux премьерасы 1913 жылы 15 мамырда Париждегі Théâtre des Champs Élysées театрында Пьер Монтекс жүргізді. Бұл шығарма жақсы қабылдамады және көп ұзамай Дьягилевтің компаниясы екі аптадан кейін премьерасын өткізген Стравинскийдің "Бастапқы рәсім" романынан кейін көлеңкеге түсті. Әннің 60-қа жуық әр түрлі темп белгілері бар, бұл Эмил Вуиллермоз үшін "ар екі метріде жылдамдық пен нюанс" өзгеріп отырады деп сипаттауға жеткілікті. Л. Д. Берман "Жеу" шығармасын Дебюссидің "Прелюдия д'après midi d'un faune" шығармасының контекстіне қарай талдаған. Янн Паслер Дебюссидің мотивтік құрылысын егжей-тегжейлі талдады.
Jeux (Games) is a ballet written by Claude Debussy. Described as a "poème dansé" (literally a "danced poem"), it was written for Sergei Diaghilev's Ballets Russes with choreography by Vaslav Nijinsky. Debussy initially objected to the scenario but reconsidered the commission when Diaghilev doubled the fee. Debussy wrote the score quickly, from mid August to mid September 1912. Robert Orledge has analysed the chronology of Debussy's composition and preserved manuscripts of the score. Jeux premiered on 15 May 1913 at the Théâtre des Champs Élysées, Paris, conducted by Pierre Monteux. The work was not well received and was soon eclipsed by Stravinsky's The Rite of Spring, which was premiered two weeks later by Diaghilev's company. There are about sixty different tempo markings in the work, enough for Émile Vuillermoz to describe the score as changing "speed and nuance every two measures". L. D. Berman has analysed Jeux in the context of Debussy's earlier Prélude à l'après midi d'un faune. Jann Pasler has analysed in detail Debussy's motivic construction.
Сценарий
Нижинскийдің психологиялық күйзелістен бірнеше апта бұрын жазған "Дневниктері" бойынша, Диагилев музыкада үш жас жігіттің гомосексуалды кездесуін сипаттағысы келді, ал Нижинский ұшақ апатын қосуды қалады. Әңгіменің соңғы нұсқасында бір ер адам, екі қыз және теннис ойыны бар. Алғашқы қойылымда көрермендерге сценарий былайша сипатталды: Сценарий - кешкісін бақ; теннис доп жоғалған; бір ұл мен екі қыз оны іздеп жүр. Үлкен электр шамдарының жасанды жарығы оларды керемет сәулелермен жарықтайды, бұл балалық ойындарды ойлайды: олар жасырынған ойнайды, бір-бірін ұстауға тырысады, олар себепсіз қақтығысады, олар ренжіді. Түн жылы, аспанды көмескі жарық шомылдырады; олар құшақтасады. Бірақ заклинание бейтаныс адамның қолына түскен тағы бір теннис тобын жіберіп, бұзылады. Бала мен қыз таңғалып, алаңдай бастайды да, түнгі саябақтың терең жерлеріне қашып кетеді.
The scene is a garden at dusk; a tennis ball has been lost; a boy and two girls are searching for it. The artificial light of the large electric lamps shedding fantastic rays about them suggests the idea of childish games: they play hide and seek, they try to catch one another, they quarrel, they sulk without cause. The night is warm, the sky is bathed in pale light; they embrace. But the spell is broken by another tennis ball thrown in mischievously by an unknown hand. Surprised and alarmed, the boy and girls disappear into the nocturnal depths of the garden.