Кіріспе
Саясатты Калифорния Конституциясы анықтайды.
2020 Democratic 6006518 11110639 395,108 California
2016 Democratic 4483814 8753792 1,005,843 California
2012 Democratic 4839958 7854285 361,572 California
2008 Democratic 5011781 8274473 296,829 California
2004 Democratic 5509826 6745485 166,548 California
2000 Democratic 4567429 5861203 537,224 California
1996 Democratic 3828380 5119835 1,071,269 California
1992 Democratic 3630574 5121325 2,379,822 California
1988 Republican 5054917 4702233 129,914 California
1984 Republican 5467009 3922519 115,895 California
1980 Republican 4524858 3083661 978,544 California
1976 Republican 3882244 3742284 242,589 California
1972 Republican 4602096 3475847 289,919 California
1968 Republican 3467664 3244318 539,605 California
1964 Democratic 2879108 4171877 6,601 California
1960 Republican 3259722 3224099 22,757 California
1956 Republican 3027668 2420135 18,552 California
1952 Republican 2897310 2197548 46,991 California
1948 Democratic 1895269 1913134 213,135 California
1944 Democratic 1512965 1988564 19,346 California
1940 Democratic 1351419 1877618 39,754 California
1936 Democratic 836431 1766836 35,615 California
1932 Democratic 847902 1324157 95,907 California
1928 Republican 1162323 614365 19,968 California
1924 Republican 733250 105514 443,136 California
1920 Republican 624992 229191 89,867 California
1916 Democratic 462516 466289 70,798 California
1912 Progressive 3914 283436 390,594 California
1908 Republican 214398 127492 44,707 California
1904 Republican 205226 89404 37,248 California
1900 Republican 164755 124985 13,264 California
1896 Republican 146688 144766 6,965 California
1892 Democratic 118027 118174 33,408 California
1888 Republican 124816 117729 8,794 California
1884 Republican 102369 89288 5,331 California
1880 Democratic 80282 80426 3,510 California
1876 Republican 79258 76460 66 California
1872 Republican 54007 40717 1,061 California
1868 Republican 54588 54068 0 California
1864 Republican 62053 43837 0 California
1860 Republican 38733 37999 43,095 California
1856 Democratic 20704 53342 36,209 California
The politics of the U. S. state of California form part of the politics of the United States. The politics are defined by the Constitution of California.
Үкімет
Калифорнияның үкіметі үш бөлімнен тұрады: атқарушы, заңнамалық және сот тармақтары. Калифорния штатының заң шығарушы органы екі палаталы болып табылады. Төменгі палатада, Калифорния штатының Ассамблеясында 80 мүше бар, ал жоғарғы палатада, Калифорния штатының Сенатында 40 мүше бар. Атқарушы өкілеттігі Калифорнияның губернаторына тиесілі. Сот тармағы Калифорнияның Жоғарғы сотынан, Калифорнияның апелляциялық соттарынан және Калифорнияның жоғары соттарынан тұрады.
Сайлау жүйесі
Калифорнияда қазіргі уақытта партиялық емес жалпы бастапқы сайлаулар қолданылады, онда партияға қарамастан, бір партиядан бірнеше үміткерді қоса алғанда, үміткерлер дауыс беру бюллетеніне тартысады және ең көп дауыс жинаған екі үміткер жалпы сайлауға кіреді. Сан-Франциско мен Беркли сияқты кейбір муниципалитеттер жергілікті сайлауда бірден екінші турда дауыс беруді таңдады.
Саяси партиялар
2023 жылға қарай Калифорниядағы екі негізгі саяси партиялар, олар қазіргі уақытта Мемлекеттік заң шығарушы органда және АҚШ Конгресінде Демократиялық партия және Республикалық партия болып табылады. Ресми дауыс беру мәртебесіне ие төрт партия бар: Америка Тәуелсіз партиясы, Жасыл партия, Либертариан партиясы және Бейбітшілік және еркіндік партиясы. Калифорнияда дауыс беруге жарамсыз басқа да кіші партиялар бар, соның ішінде Американың Ынтымақтастық партиясы, Ұлттық партия және Реформа партиясы бар. Калифорнияда сайлаушыларды тіркеу статистикасы 5 қаңтар 2024 жылы Партияда тіркелген сайлаушылар Проценті Демократиялық 10,323,214 46,76 Республикалық 5,332,858 24,16 Партиялық артықшылық жоқ 4,845,113 21,95 Американдық тәуелсіз 835,277 3,78 Либертариандық 242,770 1,10 Басқалар 160,328 0,73 Бейбітшілік және еркіндік 133,914 0,61 Жасыл 102,599 0,46 Беймәлім 101,339 0,46 Тіркелген сайлаушылар саны 22,077,412 82,84 Жалпы сайланушылар саны 26,649,323 100.00
Тарих
Мемлекет қатысқан алғашқы президенттік сайлау 1852 жылы болды. Азамат соғысынан кейінгі бірнеше онжылдықта Калифорния республикалық бағытқа ие болды, бірақ президенттік сайлауда өте бәсекеге қабілетті мемлекет болды, өйткені ол штаттық болу мен 1912 жылдар аралығында үш рет ғана бүкіл ел бойынша жеңімпаз үшін дауыс берді, 1880 жыл, 1884 және 1912 жылдардан басқа. 1916 жылғы сайлаудан бастап мемлекет белдікке айналды. 1916 және 1948 жылдар аралығында ол әрқашан бүкілхалықтық жеңімпазға дауыс берді және 1916 және 1948 жылдардағы Демократиялық жеңістерге де маңызды болды. Франклин Рузвельт 1932 жылы штаттағы бір округтен басқа барлық округтерді жеңіп алды, ал 1936 жылы барлық округтер. Рузвельт үшінші және төртінші президент сайлауында аз жеңіске жетті. 1948 жылы штатта Труманға аз дауыс берілді. 1952 жылғы президенттік сайлаудан бастап Калифорния республикалықтар үшін шайқас алаңына айналды. Республикалық партияның кандидаты Калифорнияда 1964 жылғы сайлауды қоспағанда, келесі 36 жылдағы барлық президенттік сайлауда жеңіске жетті, көбінесе ұлттық сайлауға ұқсас айырмашылықпен. Осы жылдары GOP төрт президенттік сайлау кезінде екі калифорниялықты президенттікке кандидат ретінде ұсынды: 1960 және 1972 жылдары Ричард Никсон және 1980 және 1984 жылдары Рональд Рейган. 1992 жылғы президенттік сайлаудан бастап Калифорния демократияға көбірек бағына бастады. 2008 жылдан бастап демократиялық партиялар үнемі дауыс берудің 60% -ын алып келеді. 1992 жылдан бері дауыс беру үлгілері тұтастай алғанда тұрақты болып келеді, Демократиялық президенттікке кандидаттар жағалау округтерінде, ал Республикашылдар ішкі округтерінде жеңіске жетті, бірақ Демократиялық партиялар көптеген оңтүстік округтерде де жеңіске жетті. Мемлекеттік деңгейде Калифорнияда соңғы кезге дейін дауыс беру үрдісі әртүрлі болды. Мемлекеттің алғашқы жеті губернаторының алтауы демократтар болды; кейінгі онжылдықтарда губернаторлық басқару екі партия арасында жиі ауысып отырды. 20-ғасырда штаттың 20 губернаторының 13-і республикашылдар болды, бірақ 2011 жылдан бері демократтар губернаторлық лауазымын иеленді. 2018 жылғы сайлауда демократтар штаттың тарихында екі реттен астам губернаторлық сайлауда жеңіске жеткен алғашқы рет болды. Солтүстік Калифорнияның ішкі аймақтары мен Орталық аңғарлар негізінен республикашыл аймақтар. Тарихи тұрғыдан алғанда, Оранж және Риверсайд округтері сияқты Оңтүстік Калифорнияның кейбір бөліктері республикалық бекіністер болды, алайда олар соңғы онжылдықтарда демократиялық үрдіске ұласты, 2018 жылы бес конгресс округінің барлығы демократиялықтарға ауысты. Жағалаудағы Калифорния, оның ішінде Бей аймағы, Лос-Анджелес, Сан-Диего және Сакраменто, көбінесе демократиялық бағытқа ие. 2016 және 2020 жылғы президенттік сайлауларда демократтар Дель-Норттен басқа Калифорнияның барлық жағалау округтерінде жеңіске жетті. Халықтың көпшілігі Оңтүстік Калифорнияда және Сан-Франциско шығанағындағы аймақта болғандықтан, Калифорния тұтастай алғанда либералды болып келеді.
Мұрағаттық жинақтар
Калифорниялық саяси басылымдар мен Ephemera жинақтарына нұсқаулық. Арнайы жинақтар және мұрағаттар, UC Irvine кітапханалары, Ирвин, Калифорния.