Кіріспе
Британдық дирижер сэр Марк Филип Эльдер (англ. Sir Mark Philip Elder; 2 маусым 1947 жылы туған) - британдық дирижер. Қазіргі уақытта ол Англияның Манчестер қаласында орналасқан Hallé оркестрінің музыкалық директоры.
Sir Mark Philip Elder (born 2 June 1947) is a British conductor. He is currently music director of the Hallé Orchestra in Manchester, England.
Өмір және мансап
Эльдер Нортумберлендтің Хексем қаласында, тіс дәрігерінің ұлы болып дүниеге келген. Бастауыш мектепте, Дорсет штатындағы Брайанстон мектебінде және Ұлттық жастар оркестрінде фагонда ойнады, онда ол өзінің ұрпағының ең үздік музыканттарының бірі болды. Ол Кембридждегі Корпус-Кристи колледжінде хорлық стипендиат ретінде оқыды, онда музыканы зерттеді. Кейін ол сэр Эдвард Даунздың қорғауында болды және Австралиядағы Сидней опера театрында Верди операларын (сонымен қатар Прокофьевтің "Соғыс және бейбітшілік" және Вагнердің "Местерсингер" операларын) жүргізу тәжірибесімен танысты.
Отбасы
Ол мен әйелі Мэндидің Кэти есімді қызы бар.
ENO және бірнеше оркестрлермен бірлестік
1979 жылдан 1993 жылға дейін Эльдер ағылшын ұлттық операсының (ENO) музыкалық директоры болды. Ол "Power House" командасының мүшесі ретінде танылды, оған бас директор Питер Джонас және көркемдік директор Дэвид Пунтни кірді және ENO-ға бірнеше жыл өте табысты өндіріс берді. Эльдер Бирмингем қалалық симфониялық оркестрінің бас қонақ дирижері (1992-1995) және Рочестер филармониялық оркестрінің музыкалық директоры (1989-1994) болды. Ол BBC Симфониялық оркестрінің (1982-1985) және Лондон Моцарт Ойыншыларының (1980-1983) бас қонақ дирижері болды.
Хале жылдары
1999 жылы Эльдер Hallé оркестрінің музыкалық директоры болып тағайындалды. Музыкалық жетекші ретінде алғашқы концерті 2000 жылдың қазан айында өтті. Ол концерттерге бірнеше жаңа идеялар ұсынды. Бұл ретте концерттік кешке киетін дәстүрлі киімдерінен бас тарту да қамтылған. Ол оркестрдің өмір сүруіне күмән тудырған кезеңнен кейін оркестрді жоғары музыкалық стандарттарға қайтару үшін қарастырылады. 2004 жылы ол 2005 жылдан 2008 жылға дейін қызмет ету мерзімін ұзарту туралы келісімге қол қойды, бұл мерзім аяқталғаннан кейін екі жылға ұзарту мүмкіндігі бар. 2005 жылғы есеп Елдердің кем дегенде 2010 жылға дейін оркестрде қалу ниеті туралы көрсетті. 2009 жылдың мамыр айында оркестр Елдермен келісімшартты 2015 жылға дейін ұзарту туралы жариялады. 2013 жылдың қарашасында Hallé "кем дегенде 2020 жылға дейін" Елдэрдің келісім-шартын одан әрі ұзарту туралы хабарлады. 2023 жылдың ақпан айында Эльдер 2023-2024 жылғы маусымның соңында The Hallé музыкалық директоры лауазымынан кету ниеті бар екенін мәлімдеді. Эльдер 2014 жылдан бері Лондон филармониялық хорының президенті болды және қазіргі уақытта Корольдік музыка академиясының дирижерлік кафедрасының Барбиролли кафедрасы. 2021 жылдың қарашасында Берген филармониясы 2022 жылдың 1 тамызынан бастап 2025 жылдың 31 шілдесіне дейін үш жылға арналған бастапқы келісімшартпен Ельдерді келесі бас қонақ дирижер ретінде тағайындағанын жариялады.
Қоғамдық мәлімдемелер
Эльдер алғаш рет 1987 жылы Last Night of the Proms-ті өткізді. Ол 1990 жылы тағы да дирижерлық міндетін атқарды, бірақ оның Перс шығанағындағы соғыстың қарсаңында кейбір дәстүрлі балағаттардың сипаты туралы айтқан сөздері оны сол тапсырмадан босатты. 2006 жылы ол екінші "Соңғы түн" концерті үшін BBC Симфониялық оркестрін басқаруға оралды және концерттің соңында дәстүрлі сөйлеуді әуе кемесінің багажына шектеулерді сынға алды, ол 2006 жылғы трансатлантикалық әуе кемесі туралы құпияны ашқаннан кейін музыканттардың өз аспаптарын ұшаққа алып жүруін қиындатты. Ол ұшақ салондарында ноутбук компьютерлерін пайдалануға рұқсат етілгеніне тоқталып, "келесі жылы біз "Ноутбук пен оркестр үшін концертті" асыға күтуіміз керек деп ойлаймын" деді. Ол балалардың мектепте ән айтуына көбірек мүмкіндік беру керектігін өтінді.
Құрметтер
Эльдер 1989 жылы Королеваның туған күні құрметіне Британ империясы орденінің командирі (CBE) болып тағайындалды. Ол 1991 жылы ағылшын ұлттық операсында жасаған керемет жұмысы үшін Оливье сыйлығын жеңіп алды. 2006 жылы Корольдік филармониялық қоғамның дирижерлік сыйлығын алды. 2007 жылдың сәуірінде Эльдер Ұлыбританиядағы классикалық музыканың болуын арттыру үшін 10 жылдық классикалық музыканы тарату манифестіне қол қойған сегіз британдық оркестрлердің жетекшілерінің бірі болды. 2008 жылдың маусым айында Елдэр королеваның туған күніне орай жасақталған марапатталу салтанатында ерлік атағына ие болды. 2017 жылы туған күніне орай музыка саласына сіңірген еңбегі үшін Құрмет серіктері орденінің мүшесі болып тағайындалды.
Жазу және жазу
Эльдер Hyperion, NMC, Chandos, Opera Rara және Glyndebourne лейблдері үшін, сондай-ақ Hallé Orchestra-ның жеке лейблінде жазды. Дирижерлік және жазба қызметімен қатар, Эльдер The Guardian және басқа газеттер үшін музыка туралы жазды.